Luật Benford và gian lận báo cáo tài chính của các công ty chưa niêm yết

Tóm tắt

Kinh tế tư nhân có vai trò quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế tại một quốc gia và đóng góp phần lớn số thu ngân sách nhà nước từ thuế. Tuy nhiên, tình trạng trốn thuế, tránh thuế qua gian lận báo cáo tài chính vẫn diễn ra khá phổ biến. Nghiên cứu này nhằm xác nhận sự phù hợp của dữ liệu lợi nhuận thuần của công ty chưa niêm yết có tuân theo Luật Benford và liệu các công ty trên có hành vi thao túng dữ liệu để điều chỉnh giảm nghĩa vụ thuế phải nộp. Dữ liệu nghiên cứu là các công ty chưa niêm yết thuộc khu vực kinh tế tư nhân (không bao gồm các doanh nghiệp FDI, doanh nghiệp nhà nước) được thu thập trong năm 2022. Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng lợi nhuận thuần của phần lớn các công ty tuân theo Luật Benford. Tuy nhiên, có 1,588 công ty có lợi nhuận thuần âm có dấu hiệu điều chỉnh giảm lợi nhuận để giảm nghĩa vụ thuế phải nộp. Phần lớn các công ty này có các chữ số đầu tiên là 1 và 3, chữ số thứ 2 là 0, 1 và 3 và hai chữ số đầu tiên là 20 và 30 thuộc chỉ tiêu lợi nhuận thuần âm. Phát hiện này chỉ ra rằng, Luật Benford có thể được sử dụng để khoanh vùng dữ liệu có khả năng bị thao túng.