Tạp chí Phát triển Khoa học & Công nghệ: Khoa học - Kinh tế - Luật và Khoa học Quản lý
Tạp chí của Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh
Mô hình phát triển bền vững cho các trường đại học tại các quốc gia đang phát triển
The purpose of this article is to provide insight into education systems of developing countries and models of their functioning. The article looks at the balance of business universities in different aspects and angles (both financial and non-financial) and finds that the approach that combines different alternative functioning models will make business universities more strategically sustainable. In developing countries there have been a lot of societal and political attentions paid to privatize public universities and/or put more control on private universities. Those attentions should be paid to the alternative models making them more competitive that means effective at a reasonable cost.
Tương tác của các yếu tố về quản trị công địa phương trong kiến tạo môi trường kinh doanh: Nghiên cứu trường hợp điển hình tại Quảng Ngãi
Bài nghiên cứu thực hiện phân tích sự tương tác của các yếu tố thuộc về quản trị công kiến tạo môi trường kinh doanh tại các địa phương. Bằng việc sử dụng kỹ thuật phân tích nhân tố khẳng định với trường hợp cụ thể là tỉnh Quảng Ngãi với cơ sở dữ liệu thứ cấp khảo sát tại địa phương. Nhóm tác giả đưa ra mô hình với cấu trúc tương đối ổn định. Kết quả nghiên cứu cho thấy các yếu tố có mối liên hệ chặt chẽ với nhau, trong đó, yếu tố luật – chính sách và thực thi chính sách có mối quan hệ tương quan lớn nhất. Từ đó, nhóm tác giả đưa ra một số hàm ý về cải thiện môi trường kinh doanh tại địa phương.
Các nhân tố ảnh hưởng đến ý định tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện của nông dân: Trường hợp địa bàn tỉnh Phú Yên
Nghiên cứu nhằm kiểm định các nhân tố ảnh hưởng đến ý định tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện (BHXHTN) của nông dân trên địa bàn tỉnh Phú Yên. Mẫu được khảo sát từ 325 hộ nông dân được phân đều đến 4 địa bàn của tỉnh Phú Yên. Nghiên cứu đề xuất 07 nhân tố độc lập ảnh hưởng đến ý định tham gia BHXH tự nguyện của nông dân trên địa bàn tỉnh Phú Yên. Kết quả phân tích cho thấy 5 biến: “Hiểu biết về chính sách BHXHTN”, “Thái độ đối với việc tham gia”, “Cảm nhận rủi ro”, “Thủ tục tham gia BHXHTN”, “Trách nhiệm đạo lý” có ảnh hưởng đến ý định tham gia BHXHTN của nông dân. Với kết quả nghiên cứu, một số hàm ý chính sách được gợi ý nhằm gia tăng ý định tham gia BHXHTNcủa nông dân trên địa bàn tỉnh Phú Yên, đó là việc đổi mới chất lượng tổ chức thực hiện chế độ BHXHTN; nâng cao nhận thức của người dân về sự cần thiết tham gia BHXHTN; hoàn thiện cơ chế chính sách và tăng cường quản lý nhà nước về Bảo hiểm xã hội.
Các yếu tố ảnh hưởng đến thành công trong kinh doanh của các doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Thành phố Hồ Chí Minh
Nghiên cứu này nhằm xác định các yếu tố ảnh hưởng đến thành công trong kinh doanh của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Thành phố Hồ Chí Minh. Mục đích của nghiên cứu này là cung cấp sự hiểu biết về các yếu tố ảnh hưởng đến thành công của doanh nghiệp nhỏ và vừa do đó giúp giảm nguy cơ thất bại và tăng cơ hội thành công cho doanh nghiệp. Nghiên cứu đã kiểm tra 7 yếu tố ảnh hưởng đến sự thành công của doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh. Các yếu tố này bao gồm: nguồn lực công nghệ, kỹ năng quản lý, sản phẩm và dịch vụ, chiến lược marketing, cách thức hợp tác và kinh doanh, tài nguyên tài chính và môi trường bên ngoài. Khung lý thuyết đã được xây dựng và bảng câu hỏi đã được thiết kế dựa trên các yếu tố được lựa chọn. Có bảy giả thuyết được phát triển để tìm ra các yếu tố ảnh hưởng đến thành công trong kinh doanh của các doanh nghiệp vừa và nhỏ ở Thành phố Hồ Chí Minh. Toàn bộ các giả thuyết đã được kiểm định thành công và được chấp nhận với phần mềm MINITAB. Kết quả phân tích hồi quy cho thấy các yếu tố nguồn lực công nghệ, kỹ năng quản lý, sản phẩm và dịch vụ, chiến lược marketing, cách thức hợp tác và kinh doanh, tài nguyên tài chính và môi trường bên ngoài đã có những tác động tích cực đáng kể đến thành công của doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Bức tranh tổng thể về Khu công viên khoa học công nghệ và vài gợi ý cho Việt Nam
Việt Nam được biết là quốc gia hiện nay có ít nhất ba Khu Công Nghệ Cao quốc gia (gọi tắt là STP) cùng nhiều khu kinh tế hay kỹ thuật đặc thù khác (Khu chế xuất, Khu công nghiệp, Khu Công nghệ Thông tin tập trung, Khu Công nghiệp hỗ trợ, Khu kinh tế…). Thực tế hoạt động của các STP cho thấy họ có những đóng góp rất lớn đến việc chuyển giao công nghệ và phát triển kinh tế khu vực. Xây dựng STP là một xu hướng, và thậm chí là một lựa chọn khó có sự thay thế trước các nhu cầu và chính sách phát triển kinh tế tri thức, nhưng nhiều người lại chưa được biết đến “tiếng vang” của các STP này. Bài viết vì vậy tìm kiếm và giới thiệu một vài gợi ý chính sách để xây dựng và nâng cao hiệu quả hoạt động của STP từ kinh nghiệm của các STP trên thế giới. Nội dung phân tích tập trung vào các vấn đề về mô hình tồn tại, yếu tố quyết định sự thành công lẫn phương thức sở hữu và quản trị STP trong lịch sử cũng như xu hướng hiện tại.
Các nhân tố tác động đến quyết định chọn kênh siêu thị khi mua rau quả của khách hàng tại Thành phố Nha Trang
Rau quả là loại thực phẩm không thể thiếu trong bữa ăn hàng ngày của con người. Ngày nay, khi mức sống của người dân ngày càng được cải thiện thì nhu cầu tiêu dùng rau quả cũng được nâng cao không chỉ về số lượng mà còn về mặt chất lượng. Vì vậy, việc xuất hiện các kênh bán hàng hiện đại như siêu thị, cửa hàng tiện lợi để người tiêu dùng có cơ hội tiếp cận được với nhiều loại rau quả sạch, an toàn, tiện lợi là tất yếu. Mục tiêu của nghiên cứu này là xác định các nhân tố ảnh hưởng đến quyết định chọn kênh siêu thị khi mua rau quả của người tiêu dùng tại thành phố Nha Trang. Căn cứ trên phương pháp nghiên cứu định tính và định lượng, nghiên cứu đề xuất mô hình gồm có tám nhân tố. Kết quả cuối cùng cho thấy có 6 nhân tố ảnh hưởng đến quyết định chọn kênh siêu thị khi mua rau quả của người tiêu dùng tại thành phố Nha Trang bao gồm: Đặc tính kỹ thuật, vị trí điểm bán thuận tiện, đặc điểm điểm bán, chiêu thị, sự quan tâm đến sức khỏe và niềm tin vào siêu thị. Đây là một trong những căn cứ quan trọng trong việc đề xuất các hàm ý để thu hút và gia tăng khách hàng đến mua rau quả tại các siêu thị.
Một số vấn đề về thủ tục rút gọn quy định tại bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015 dưới góc nhìn so sánh
Tố tụng rút gọn được hiểu là một thủ tục tố tụng đặc biệt, nhằm đơn giản hóa thủ tục xét xử thông thường do Tòa án tiến hành giải quyết đối với các tranh chấp dân sự theo nghĩa rộng theo một trình tự tố tụng giản lược. Việc xét xử theo thủ tục rút gọn còn giúp tiết kiệm thời gian và chi phí cho đương sự và Nhà nước, giảm tải áp lực công việc cho Tòa án nhân dân các cấp. Tuy nhiên, do đây là một quy định mới, lần đầu tiên được ghi nhận trong Bộ luật tố tụng dân sự (BLTTDS) năm 2015, nên quá trình áp dụng các quy định rút gọn thủ tục đã nảy sinh những vướng mắc, cần có hướng dẫn cụ thể. Bài viết phân tích số quy định về thủ tục rút gọn theo bộ luật Tố tụng Dân sự 2015 nhìn từ góc độ luật học so sánh và gợi mở một số kiến nghị hoàn thiện.
Sử dụng entropy xấp xỉ để so sánh tính ngẫu nhiên của cac chuỗi dữ liệu trên thị trường chứng khoán các nước Asean
Bài viết sử dụng giá đóng cửa hàng ngày thu thập từ Datastream trong giai đoạn từ tháng 01/2000 cho đến tháng 12/2016 của các chỉ số chứng khoán trên thị trường các quốc gia ASEAN để tính toán entropy xấp xỉ theo thuật toán do Pincus (2008) đề xuất. Entropy xấp xỉ trong bài viết này được dùng để đo lường tính ngẫu nhiên trong biến động chuỗi thời gian chứng khoán ở các quốc gia ASEAN. Kết quả tính toán trên toàn bộ dữ liệu cho thấy rằng chuỗi tỷ suất sinh lợi biến động mang tính ngẫu nhiên cao hơn rất nhiều so với chuỗi chỉ số chứng khoán và Singapore là quốc gia được xem là có tính ngẫu nhiên trong biến động các chuỗi thời gian trên thị trường chứng khoán cao nhất. Indonesia là quốc gia có tính ngẫu nhiên trong biến động chỉ số chứng khoán là thấp nhất. Trong giai đoạn sau khủng hoảng, sự cải thiện trong tính ngẫu nhiên của thị trường Việt Nam được thể hiện rõ rệt. Philippines trở thành quốc gia có tiềm năng cho các nhà đầu tư dự đoán biến động chứng khoán và tìm kiếm cơ hội kinh doanh chênh lệch giá thu lợi nhuận bất thường.
Những vấn đề pháp lý cơ bản trong môi trường điện toán đám mây
Những vấn đề pháp lý phát sinh trong quá trình sử dụng các giải pháp điện toán đám mây đa phần tương tự như bất kỳ hợp đồng outsourcing (hợp đồng thuê ngoài) nào với bên thứ ba. Tính linh hoạt của việc di chuyển dữ liệu giữa các máy chủ được đặt ở khắp mọi nơi trên thế giới dẫn tới việc khó xác định cơ chế pháp luật nào sẽ được áp dụng tại một thời điểm nhất định cho dữ liệu. Khi dữ liệu bị phân tán tùy thuộc vào sự khả dụng hoặc dung lượng của dịch vụ đám mây, việc xác định luật áp dụng lại càng trở nên phức tạp và khó khăn hơn. Bài viết trình bày những vấn đề pháp lý cơ bản trong môi trường điện toán đám mây, qua đó giúp cho việc xác định luật áp dụng để có thể bảo đảm cho việc bảo hộ được đầy đủ và hiệu quả nhất.
Các yếu tố ảnh hưởng đến chi phí nợ của doanh nghiệp niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh
Chi phí nợ là một trong những tiêu chí được các doanh nghiệp cân nhắc khi đưa ra quyết định tài trợ của doanh nghiệp. Doanh nghiệp tài trợ hoạt động kinh doanh bằng vốn nợ nhiều hơn khi chi phí nợ thấp. Do đó, xác định các yếu tố ảnh hưởng đến chi phí nợ nhằm giảm thiểu chi phí nợ là một chủ đề được quan tâm. Nghiên cứu xem xét mẫu 313 doanh nghiệp niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh (HSX) trong giai đoạn từ 2012 đến 2017. Kết quả nghiên cứu cho thấy sở hữu nước ngoài, sở hữu nhà nước, khả năng chi trả lãi vay, đòn bẩy tài chính của doanh nghiệp ảnh hưởng ngược chiều đến chi phí nợ, trong khi lãi suất cho vay trung bình 12 tháng ảnh hưởng cùng chiều đến chi phí nợ.
Mối quan hệ giữa chất lượng, giá trị dịch vụ, sự hài lòng và hành vi của khách hàng sử dụng dịch vụ: Một nghiên cứu trong ngành thông tin di động tại Thành phố Hồ Chí Minh
Nghiên cứu nhằm trả lời câu hỏi chính sau đây: Giá trị dịch vụ có phải là yếu tố trung gian trong sự ảnh hưởng của các yếu tố chất lượng dịch vụ đến sự thỏa mãn và hành vi khách hàng? Trên cơ sở mô hình và thang đo của Cornin và ctg. (1999, 2000), Wang và ctg. (2004) [3; 18], nghiên cứu thực nghiệm này được thực hiện trong ngành dịch vụ thông tin di động với mẫu khảo sát là 194 khách hàng tại TP. Hồ Chí Minh. Mô hình đo lường được đánh giá thông qua hệ số Cronbach Alpha và phân tích nhân tố khám phá (EFA). Mô hình nghiên cứu được kiểm định bằng kỹ thuật phân tích đường dẫn (path analysis) đã cho thấy giá trị dịch vụ thật sự có vai trò trung gian trong mối quan hệ nhân quả giữa các thành phần của chất lượng dịch vụ và sự hài lòng của khách hàng. Chưa có bằng chứng về tác động trực tiếp của giá trị dịch vụ và sự hài lòng của khách hàng đến hành vi khách hàng. Bên cạnh đó, kết quả nghiên cứu cũng chỉ ra rằng: Các thành phần chất lượng mạng, phương tiện hữu hình trong chất lượng dịch vụ tác động đáng kể lên giá trị dịch vụ và sự hài lòng khách hàng. Ngoài ra, yếu tố con người trong chất lượng dịch vụ có vai trò quan trọng trong ảnh hưởng đến sự hài lòng và hành vi khách hàng.
Chất lượng dịch vụ ngân hàng điện tử tại ngân hàng số Timo Việt Nam - Chi nhánh Hồ Chí Minh
Với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học công nghệ trong lĩnh vực tài chính ngân hàng không thể không nhắc tới Fintech (Financial Technology). Công ty Fintech được chia thành 2 nhóm. Nhóm thứ nhất là các công ty phục vụ người tiêu dùng, cung cấp các công cụ kỹ thuật số để cải thiện cách các cá nhân vay mượn, quản lý tiền bạc, tài trợ vốn cho các startup. Nhóm còn lại là các công ty thuộc dạng "back-office" hỗ trợ công nghệ cho các định chế tài chính. Ngân hàng số thế hệ mới Timo đã góp phần đưa khái niệm Fintech rõ ràng hơn tới người dùng thông qua việc sử dụng Internet, công nghệ vào các ứng dụng trên điện thoại di động. Bài viết tập trung giới thiệu về ngân hàng số Timo và kết quả khảo sát về chất lượng dịch vụ mà ngân hàng này cung cấp. Từ đó đưa ra một vài kiến nghị nhằm phát triển hơn nữa loại hình ngân hàng này trong tương lai.
Kiến nghị sửa đổi quy định về quyền lợi có thể được bảo hiểm trong bảo hiểm nhân thọ dưới góc nhìn so sánh với pháp luật bảo hiểm Hoa Kỳ
Quyền lợi có thể được bảo hiểm trong bảo hiểm nhân thọ là nguyên tắc cốt lõi để các bên thực hiện việc giao kết hợp đồng bảo hiểm. Trường hợp bên mua bảo hiểm không có quyền lợi có thể được bảo hiểm đối với người được bảo hiểm thì hợp đồng bảo hiểm nhân thọ được kí kết sẽ trở nên vô hiệu hoặc hợp đồng bảo hiểm nhân thọ sẽ chấm dứt khi bên mua bảo hiểm không còn quyền lợi có thể được bảo hiểm theo quy định Luật kinh doanh bảo hiểm Việt Nam. Thực tiễn giao kết hợp đồng bảo hiểm nhân thọ đã đặt ra nhiều vấn đề liên quan đến quyền lợi có thể được bảo hiểm mà Luật kinh doanh bảo hiểm Việt Nam chưa đề cập hoặc quy định còn thiếu sót. Do đó, quy định pháp luật về quyền lợi có thể được bảo hiểm còn nhiều bất cập, không phù hợp với thực tiễn đời sống kinh doanh bảo hiểm. Trên cơ sở phân tích bất cập, và nghiên cứu pháp luật bảo hiểm Hoa Kỳ, tác giả đề xuất hoàn thiện quy định pháp luật về quyền lợi có thể được bảo hiểm đối với bảo hiểm nhân thọ trong Luật kinh doanh bảo hiểm Việt Nam.
Hậu TPP - Việt Nam có cần điều chỉnh các quy định liên quan tới bảo hộ quyền tác giả trong môi trường Internet?
Thực tiễn gia tăng xâm phạm quyền tác giả trong môi trường Internet đã đòi hỏi các nhà lập pháp xây dựng các công cụ thực thi hiệu quả hơn. Nổi bật trong số này là cơ chế pháp lý bảo vệ quyền sử dụng các công nghệ quản lý quyền tác giả (QTG) kỹ thuật số và cơ chế trách nhiệm của các trung gian trực tuyến (ISP - Internet Service Provider) đối với xâm phạm QTG của người sử dụng. Là một trong những Hiệp định thương mại tự do (FTA - Free trade agreement) thế hệ mới “hiện đại” nhất, Hiệp định Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP – Trans - Pacific Partnership Agreement) đã tiếp cận cả hai vấn đề theo hướng nâng cao mức bảo hộ theo chuẩn của Hoa Kỳ. Khi ký kết Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ Xuyên Thái Bình Dương (CPTPP - Comprehensive and Progressive Agreement for Trans - Pacific Partnership) , các nước thành viên đã bảo lưu 11 điều khoản trong Chương 18 về quyền sở hữu trí tuệ, trong đó có 4 điều khoản liên quan đến công cụ bổ trợ cho bảo vệ QTG trong môi trường Internet. Cách tiếp cận này đảm bảo tính linh hoạt trong việc thực thi các cam kết quốc tế, tính tới điều kiện kinh tế - xã hội và mức độ phát triển khác nhau của các quốc gia thành viên. Trong trường hợp của Việt Nam, việc bảo lưu các điều khoản này không chỉ đơn thuần là giảm bớt nghĩa vụ mà là cơ hội để đánh giá lại và điều chỉnh (nếu cần thiết) các cơ chế hiện hành nhằm đối phó tốt hơn với nạn xâm phạm gia tăng. Bài viết phân tích cơ sở công nghệ, kinh tế, pháp lý của hai công cụ bổ trợ này cũng như thực tiễn các quy định tại Việt Nam và chỉ ra rằng, việc chủ động đánh giá và điều chỉnh hệ thống pháp luật đã có là cần thiết để duy trì một cơ chế pháp lý cân bằng, hạn chế việc lạm dụng quyền trong môi trường Internet cũng như giúp Việt Nam chuẩn bị tốt hơn khi đàm phán các FTA tương tự trong tương lai.
Khuyến nghị hoàn thiện pháp luật về phòng ngừa rủi ro và hạn chế nợ xấu thẻ tín dụng cá nhân
Để phát triển lành mạnh thị trường tín dụng cá nhân đặc biệt là thẻ tín dụng đồng thời giúp phòng ngừa và hạn chế nợ xấu đang ngày càng tăng cao trong phân khúc tín dụng cá nhân đặc biệt là tín dụng thẻ, vấn đề thiết lập, tăng cường và bổ sung hành lang pháp lý trong phát hành, cấp hạn mức tín dụng thông qua thẻ cần phải được chú trọng và quan tâm đúng mức hơn. Xuất phát từ thực tiễn tìm hiểu và nghiên cứu pháp luật, các quy định về điều kiện phát hành, cấp tín dụng cá nhân qua thẻ cùng với các biện pháp được áp dụng trong xử lý các khoản tín dụng thẻ quá hạn tại các quốc gia phát triển ở Châu Âu, Hoa Kỳ, Canada, tác giả viết bài này với mong muốn trình bày một số kết quả nghiên cứu liên quan đến các nội dung nêu trên nhằm đóng góp cho việc thiết lập, tăng cường và bổ sung hành lang pháp lý trong phát hành song song với cơ chế xử lý nợ xấu thẻ tín dụng tại Việt Nam.
Các yếu tố tác động đến sự hài lòng và lòng trung thành của khách du lịch Homestay: Nghiên cứu trường hợp Bến Tre
tắt—Bài viết nhằm xác định và lượng hóa các yếu tố tác động đến lòng trung thành của khách du lịch Homestay. Bài viết sử dụng phương pháp nghiên cứu định tính kết hợp định lượng. Nghiên cứu định tính được thực hiện thông qua thảo luận nhóm cùng 10 khách hàng đang du lịch Homestay, nghiên cứu định lượng được thực hiện thông qua phỏng vấn trực tiếp 294 du khách sử dụng dịch vụ Homestay tại Bến Tre. Kết quả nghiên cứu cho thấy: (i) lòng trung thành của du khách chịu tác động bởi: sự hài lòng, chất lượng dịch vụ Homestay, tương tác văn hóa và ẩm thực địa phương; (ii) sự hài lòng của khách hàng chịu tác động bởi: chất lượng dịch vụ, tương tác văn hóa và ẩm thực địa phương. Tuy nhiên, bài nghiên cứu cũng có một số giới hạn nhất định: (i) bài nghiên cứu chỉ thực hiện khảo sát 294 khách du lịch, (ii) bài nghiên cứu sử dụng phương pháp lấy mẫu thuận tiện bằng việc phỏng vấn trực tiếp (face to face) du khách đang sử dụng dịch vụ Homestay tại Bến Tre, Việt Nam
Ứng dụng mô hình theo mẻ luân phiên CANON (CANON-SBR) xử lý ammonium nước rỉ rác cũ
CANON (Completely Autotrophic Nitrogen-removal Over Nitrite) là quá trình sinh học kết hợp quá trình nitrit hóa và Anammox trong một bể phản ứng để khử ammonium. Nghiên cứu này sử dụng mô hình luân phiên theo mẻ (SBR) xử lý ammonium nước rỉ từ bãi chôn lấp rác sinh hoạt cũ. Thí nghiệm được tiến hành hai giai đoạn: (i) giai đoạn thích nghi sử dụng nước thải nhân tạo có nồng độ là 139 ± 9 mg/l, và (ii) ở giai đoạn vận hành, mô hình sử dụng nước rỉ lấy từ bãi chôn lấp Gò Cát đã đóng bãi từ năm 2007. Trong giai đoạn thích nghi, mô hình được vận hành ở tải trọng nitơ 0,2 kgN/m3.ngày, thời gian lưu nước là 0,6 ngày, từ 7,4 – 7,6 và DO được duy trì trong khoảng 0,1 – 0,2 mg/l. Sau 15 ngày vận hành, hiệu quả xử lý tổng nitơ trung bình đạt 72%. Sau đó, nước rỉ rác cũ có nồng độ 3.000 mgNH4+-N/l và 100 mgTSS/l được châm vào mô hình CANON-SBR. DO và pH là hai thông số vận hành quan trọng để kiểm soát hiệu quả quá trình CANON. Với DO trong dãy 0,05 – 0,2 mg/l và pH từ 7,5 – 7,6, mô hình hoạt động ổn định với nước rỉ rác cũ, đạt hiệu suất xử lý tổng nitơ trên 93% và trên 40% với COD ở tải trọng NH4+-N là 0,4 kgN/m3.ngày, tương ứng với thời gian lưu 7,43 ngày. Tổng nitơ trung bình cho mẻ cuối là 34 mg/l đạt cột B1 QCVN 25:2009/BTNMT (TN< 60 mg/l), trong đó thành phần nitrit và nitrat không phát hiện. Điều đó cho thấy có sự hiện diện của vi khuẩn khử nitrat trong sinh khối, đã khử nitrat sinh ra từ quá trình Anammox. Bùn hạt Anammox có màu đỏ sậm đã phát triển sau 20 ngày vận hành. Kích thước hạt Anammox trong khoảng 5 – 800 μm, trong đó 73% số hạt ở kích thước 20 – 200 μm. Kích thước trung bình hạt bùn là 97,57 μm
Ảnh hưởng mãn tính của phơi nhiễm Bisphenol A lên cá sọc ngựa (Danio rerio) ở giai đoạn Juvenile
Bisphenol A (BPA) là chất gây rối loạn nội tiết tố, vì vậy một vài quốc gia cấm sử dụng chất này trong bao bì nhựa đựng thực phẩm và đồ chơi nhựa cho trẻ em. BPA được tìm thấy trong nước mặt ở nồng độ đo được từ ng/L- mg/L. Tuy nhiên các dữ liệu độc học về phơi nhiễm mãn tính động vật thủy sinh với BPA ở dải nồng độ này hiện tại rất ít. Phương pháp: Nghiên cứu này sử dụng cá sọc ngựa 30 ngày tuổi, cho phơi nhiễm với BPA 0, 1, 10 và 100 μg/L, trong 60 ngày, đây là giai đoạn tăng trưởng mạnh (Juvenile). Kết thúc thí nghiệm, tất cả cá được đo chiều dài, cân trọng lượng, lấy mô gan tươi để đánh giá bệnh học. Kết quả: Chiều dài và trọng lượng cá tăng hơn ở nhóm phơi nhiễm với BPA 100 μg/L so với các nhóm khác. Cũng chỉ ở nhóm này quan sát thấy sự thay đổi hình thái tế bào gan như tăng số lượng và kích thước không bào, trương nở nhân và tế bào chất, giảm glycogen và tăng lipid, nhưng không có hiện tượng viêm. Cá trong các nhóm phơi nhiễm với nồng độ BPA < 100 mg/L cho thấy các điểm cuối đáp ứng không có sự khác biệt so với nhóm đối chứng. Kết luận: Phơi nhiễm mãn tính với BPA 100 mg/L lên cá sọc ngựa ở giai đoạn Juvenile gây tăng trọng lượng, chiều dài làm thay đổi hình thái tế bào gan, có thể gây hại lên chức năng gan
Mô hình tính toán dòng chảy và vận tải bùn cát ba chiều trong sông và kênh hở
Mô hình toán là một công cụ hữu ích trong nghiên cứu dòng chảy và vận tải bùn cát, bồi xói lòng dẫn và được xây dựng dựa trên việc giải các phương trình vi phân cơ bản. Mô hình toán có nhiều cấp độ khác nhau và mô hình 3 chiều là cấp độ cao nhất, cho phép mô phỏng chi tiết dòng chảy và quá trình vận tải bùn cát trong không gian 3 chiều. Bài báo này trình bày một sơ đồ tính toán dòng chảy và vận tải bùn cát ba chiều trong kênh hở. Mực nước và vận tốc dòng chảy được giải từ phương trình chuyển động ba chiều với giả thuyết thủy tĩnh. Nồng độ bùn cát lơ lửng, bùn cát đáy và diễn biến đáy được giải từ các phương trình vận tải. Các phương trình vi phân cơ bản được viết trong hệ tọa độ biến đổi ``sigma'' và được giải theo phương pháp thể tích hữu hạn trên lưới phi cấu trúc phần tử tứ giác. Đối với dòng chảy điều kiện biên mực nước hoặc lưu lượng sẽ được áp đặt trên các biên hở. Đối với bùn cát lơ lửng nồng độ bùn cát trên biên được áp đặt trong pha chảy vào và điều kiện thoát tự do được sử dụng trong pha chảy ra. Sơ đồ tính toán được kiểm tra với bài toán vận tải bùn cát trong kênh cong được nghiên cứu bằng thực nghiệm bởi Odgaard và Bergs. Kết quả tính toán khá phù hợp với số liệu đo. Nhằm kiểm tra khả năng ứng dụng thực tế, sơ đồ tính toán mới cũng được kiểm tra với bài toán vận tải bùn cát trên sông Đồng Nai tại khu vực Cù lao Phố. Để giải quyết vấn đề điều kiện biên thủy lực của bài toán này, mô hình khu vực Cù Lao Phố được tích hợp vào mô hình hệ thống sông Sài Gòn – Đồng Nai. Kết quả tính diễn biến lòng dẫn khu vực cù lao Phố trên sông Đồng Nai cũng cho thấy phương pháp tính toán này cho kết quả phù hợp với quy luật và hoàn toàn có thể sử dụng trong nghiên cứu thực tế
Nghiên cứu hệ thống A2O-MBR để loại bỏ đồng thời thành phần nitơ và phốt pho có trong nước thải sản xuất bia
Hệ thống xử lý nước thải sử dụng phương pháp sinh học kị khí, thiếu khí, hiếu khí đồng thời và kết hợp màng siêu lọc (A2O-MBR) đã được sử dụng nhằm tăng cường khả năng xử lý cùng lúc thành phần nitơ và phốt pho có trong nước thải sản xuất bia. Cụm A2O chứa vi sinh vật với thời gian lưu bùn ngắn chịu trách nhiệm loại bỏ hữu cơ, phốt pho và khử nitrat. Bể MBR chứa vi sinh vật với thời gian lưu bùn dài chịu trách nhiệm nitrat hóa amoni và tuần hoàn nitrat. Mô hình A2O-MBR được làm bằng mica với thể tích chứa 49,5 lít đã được vận hành với thời gian lưu nước giảm dần từ 24, 18 đến 12 giờ tương ứng với tải trọng hữu cơ tăng dần từ 0,50; 0,75 đến 1,00kgCOD/m3.ngày. Kết quả cho thấy mô hình không chỉ xử lý tốt thành phần hữu cơ mà còn loại bỏ gần như hoàn toàn nitơ và phốt pho. Ở cả 03 tải trọng, nồng độ COD đã giảm đáng kể ở các ngăn kị khí và thiếu khí của cụm A2O, cho thấy phần lớn cơ chất đã được sử dụng ở các ngăn kị khí và thiếu khí, tương ứng với các quá trình tách phốt pho và khử nitrat. Nitrat hóa trong bể MBR đã xảy ra gần như hoàn toàn, với hiệu quả loại bỏ amoni là trên 98%. Khử nitrat trong ngăn thiếu khí được thực hiện nhiều nhất có thể. Các điều kiện cần thiết cho sự phát triển của vi sinh vật tích lũy phốt pho (PAOs) để loại bỏ phốt pho bởi tăng cường sinh học (EBPR) có thể đã được cung cấp. Ở tải trọng 0,75kgCOD/m3.ngày, hiệu quả xử lý COD, NH4+-N, TN và TP của mô hình là cao nhất, tương ứng với 95,4; 99,2; 86,7 và 84,6%. Giá trị đầu ra của các thông số này là nằm trong giới hạn cho phép của QCVN 40:2011/BTNMT, cột A. Mô hình A2O-MBR có khả năng đạt được đầu ra của nước thải sản xuất bia với nồng độ nitơ và phốt pho rất thấp
Ứng dụng GIS và viễn thám xây dựng bản đồ phân vùng môi trường địa chất phục vụ cho công tác quy hoạch xây dựng tại lưu vực sông Thị Vải
Phân vùng môi trường địa chất là phân chia các khu vực thành các đơn vị tương đối đồng nhất dựa vào các yeu tố tự nhiên như thủy văn, địa hình, địa chất, các tai biến... để phục vụ cho việc ´ ˆnghiên cứu hay quản lý đạt hiệu quả hơn theo đặc thù riêng của từng khu vực. Nghiên cứu này trình bày phương pháp và quy trình tích hợp GIS và viễn thám để xây dựng bản đồ phân vùng môi trường địa chất phục vụ cho công tác quy hoạch phát triển các công trình xây dựng một cách an toàn, hiệu quả và bền vững. Dữ liệu được sử dụng để tích hợp bao gồm ảnh vệ tinh Landsat 8 được phân tích áp dụng phương pháp Fuzzy Logic để xây dựng lớp hiện trạng sử dụng đất trong đó có hiện trạng các công trình xây dựng, cùng với các dữ liệu GIS gồm địa chất, địa hình, địa chất công trình, địa chất thủy văn. Ket quả của việc tích hợp các dữ liệu là sự hình thành một bộ bản đồ phân vùng mức độ thích hợp phát triển các công trình xây dựng trên lưu vực sông Thị Vải. Bản đồ này thể hiện 3 mức độ thích hợp khác nhau của môi trường địa chất đối với các tải trọng công trình xây dựng. Ket quả này đã minh chứng khả năng ứng dụng tích hợp GIS và viễn thám để xây dựng các công cụ hỗ trợ trong công tác quản lý, phân tích dữ liệu, và xa hơn nữa là xác định và tổ hợp các nhân tố ảnh hưởng đen đối tượng quản lý hoặc nghiên cứu
Xây dựng văn hóa hỗ trợ giảng dạy nhằm gia tăng hiệu quả giảng dạy
Bài viết này nghiên cứu sự tồn tại của văn hóa hỗ trợ giảng dạy tại một trường đại học công lập ở Việt Nam nhằm thúc đẩy việc dạy tốt, dựa trên ba câu hỏi nghiên cứu với mục đích tìm hiểu (2) Thực trạng của các hoạt động hỗ trợ giảng dạy tại học đường và (2) hiệu quả của những hoạt động này từ quan điểm của giảng viên và (3) nhu cầu về những hoạt động tương tự phục vụ cho việc dạy tốt. Nghiên cứu được thực hiện dưới dạng khảo sát với dữ liệu được thu thập bằng bảng câu hỏi trực tuyến. Từ việc phân tích dữ liệu và các kết quả nghiên cứu, bài viết đề xuất một số phương pháp để tăng cường hay thiết lập văn hóa hỗ trợ giảng dạy tại các trường đại học khác.
Các nhân tố ảnh hưởng đến báo cáo phát triển bền vững: Nghiên cứu thực nghiệm các công ty niêm yết tại Việt Nam
Nghiên cứu này nhằm xác định các nhân tố ảnh hưởng đến báo cáo phát triển bền vững của các công ty niêm yết tại Việt Nam. Tác giả đã: xây dựng bộ chỉ số đánh giá chất lượng các báo cáo phát triển bền vững; áp dụng bộ chỉ số để đánh giá tất cả các báo cáo phát triển bền vững của các công ty niêm yết tại Việt Nam năm 2016 (99 công ty); xây dựng mô hình hồi quy chỉ ra các nhân tố ảnh hưởng đến báo cáo phát triển bền vững. Kết quả nghiên cứu cho thấy qui mô doanh nghiệp, lợi nhuận gộp, doanh nghiệp có hoạt động xuất khẩu là các nhân tố ảnh hưởng tích cực đến báo cáo phát triển bền vững
Ảnh hưởng của vốn tâm lý, tính cách cá nhân đến sự gắn kết công việc của nhân viên ngân hàng tại Việt Nam
Nghiên cứ u này nhằm xác định sự ảnh hưởng của vốn tâm lý , tính cách cá nhân tác động đến sự gắn kết công việc của nhân viên ngân hàng tại Việt Nam . Dữ liệu nghiên cứ u được thực hiện thông qua việc khảo sát 307 nhân viên ngân hàng hiện đang làm việc tại các ngân hàng trên địa bàn các thành phố lớn như Hà Nội , Đà Nẵng, Hồ Chí Minh. Các phương pháp thống kê mô tả , phân tích nhân tố khám phá , phân tích hồi quy đu ̛ợc sử dụng để giải thích dữ liẹ ̂u. Kết quả cho thấy cả 4 yếu tố thuộc vốn tâm lý : sự hy vọng , sự tự tin , khả năng thích ứng và tính lạc quan đều có tác đọ ̂ng cùng chiều đến sự gắn kết công viẹ ̂c củ a các nhân viên ngân hàng. Bên cạnh đó, nghiên cứ u cũ ng đưa ra sự tác động của các yếu tố thuộc tính cách cá nhân đến sự gắn kết trong công việc của nhân viên. Cụ thể, 5 nhân tố lớn (Big-Five Model) thuộc tính cách cá nhân bao gồm: tính hướng ngoại, sẵn sàng trải nghiệm, sự dễ chịu và sự tận tâm tác động cùng chiều và sự nhạy cảm tác động ngược chiều đến sự gắn kết của nhân viên ngân hàng. Đồng thời, nghiên cứu đề xuất một số giải pháp mà nhà quản trị có thể sử dụ ng để gia ta ̆ng vốn tâm lý , tính cách cá nhân nhằm nâng cao sự gắn kết trong công việc cho đối tượng là các nhân viên ngân hàng tại Việt Nam.
Thực trạng các yếu tố quyết định đến đổi mới công nghệ của các doanh nghiệp Việt nam
Bài nghiên cứu này nhằm mục đích phản ánh thực trạng đổi mới công nghệ của doanh nghiệp Việt Nam dưới góc độ mô tả các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định đổi mới công nghệ doanh nghiệp. Phương pháp nghiên cứu chủ yếu là phân tích định tính cụ thể là thống kê mô tả. Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng có khoảng 31% doanh nghiệp thực hiện đổi mới sản phẩm và 46% doanh nghiệp thực hiện đổi mới quy trình. Ngoài ra, chỉ có khoảng 25% doanh nghiệp có đào tạo cho nhân viên và khoảng 10% doanh nghiệp có hợp tác với bên ngoài trong việc đổi mới công nghệ, môi trường đổi mới và các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp còn hạn chế. Trên cơ sở đó, nhóm tác giả đề xuất các gợi ý chính sách: 1) chú trọng gia tăng kinh phí dành cho đổi mới công nghệ doanh nghiệp; 2) tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp và các đối tác, nhất là các trường đại học trong việc đào tạo nguồn nhân lực và hợp tác đổi mới công nghệ; 3) tiếp tục đẩy mạnh các chương trình, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới công nghệ.