Từ giáo dục kinh viện đến giáo dục khai phóng

Tóm tắt

Giáo dục khai phóng là thuật ngữ đang được sử dụng phổ biến đến mức toàn cầu hóa. Ít người biết các tư tưởng khai phóng đã ra đời và tồn tại với lịch sử gần nửa thiên niên kỷ trong cuộc đấu tranh không ngừng với giáo dục kinh viện. Nhu cầu giải phóng khỏi khuôn mẫu giáo điều, mở mang hiểu biết và kích thích khám phá, sáng tạo cá nhân trở thành động lực của một nền giáo dục mới. Từ sau thời Phục Hưng và Khai sáng, giáo dục kinh viện dù bị giới hạn bên trong cánh cửa nhà thờ, nhưng sức ảnh hưởng của nó vẫn lan tỏa ra bên ngoài và còn tồn tại dai dẳng trong thói quen của nhiều nhà giáo dục. Có một sự thật là, những nền giáo dục chưa từ bỏ dứt khoát tính chất toàn trị của giáo dục kinh viện thì việc xây dựng chương trình và áp dụng các phương pháp dạy học mới, hiện đại chỉ là hình thức máy móc. Giáo dục Việt Nam đang tiếp cận giáo dục khai phóng Âu - Mỹ, rất cần thông tin từ cái gốc của các cuộc cách mạng tư tưởng phương Tây để tự giải thoát khỏi thói quen truyền thống và những khuôn mẫu giáo điều.