GIAO THOA NGHỆ THUẬT TRONG THƠ DƯƠNG TƯỜNG

DOI: 10.18173/2354-1067.2023-0033

Tóm tắt

Thơ ngày càng có tính nguyên hợp: kết hợp nhiều loại hình nghệ thuật, nhiều thể loại khác nhau: thơ - hội hoạ - nghệ thuật trình diễn - kiến trúc - âm nhạc - nghệ thuật thị giác; thơ - văn xuôi - trường ca - tiểu thuyết… Một bộ phận thơ theo hướng cách tân không chiều chuộng thị hiếu độc giả một cách dễ dãi, chủ động khuyến khích, lôi kéo người đọc, tự tạo ra độc giả cho mình. Dương Tường là một trong không nhiều nhà thơ dẫn đầu xu hướng này. Ông có khát vọng cách tân từ rất sớm (từ những năm 60 của thế kỉ XX), cả đời kiên trì thể nghiệm (gây nên những dư luận trái chiều trong một thời gian dài), sống toàn phần với thơ, với chữ. Bài viết này nghiên cứu về sự giao thoa giữa thơ với các loại hình nghệ thuật (thơ với âm nhạc, thơ với hội hoạ) trong thơ Dương Tường - một trong những biểu hiện quyết liệt của sự cách tân thơ, đưa thơ đến những bến bờ xa xôi về mặt hình thức. Nhạc, hoạ trong thơ Dương Tường không đơn thuần là nhạc, hoạ được gợi lên bằng ngôn từ nghệ thuật, mà còn bằng chính chất liệu của chúng.