Tạp chí của Trường Đại học Kỹ thuật Lê Quý Đôn
THIẾT KẾ BỘ ĐIỀU KHIỂN THÍCH NGHI THỜI GIAN HỮU HẠN CHO CÁC HỆ THỐNG DẪN–ĐIỀU KHIỂN TÍCH HỢP SỬ DỤNG BỘ QUAN SÁT NHIỄU THỜI GIAN HỮU HẠN VÀ KỸ THUẬT BACKSTEPPING
Bài báo đề xuất một phương pháp tổng hợp điều khiển mới cho hệ thống dẫn và điều khiển tích hợp của thiết bị bay, dựa trên kỹ thuật Backstepping thời gian hữu hạn (FTB) kết hợp với bộ quan sát nhiễu thời gian hữu hạn (FTDO). Khác với các phương pháp Backstepping truyền thống vốn chỉ đảm bảo hội tụ tiệm cận, phương pháp này bảo đảm hội tụ trong thời gian hữu hạn và tăng cường đáng kể khả năng chống nhiễu. Bộ điều khiển được thiết kế theo cấu trúc strict-feedback, trong đó mỗi hệ con được ổn định bằng các luật điều khiển phi tuyến thỏa mãn điều kiện ổn định Lyapunov. Các bộ quan sát nhiễu thời gian hữu hạn riêng biệt được xây dựng cho từng phương trình trạng thái nhằm ước lượng chính xác nhiễu tổng hợp và nâng cao hiệu quả bù sai lệch. Kết quả mô phỏng cho thấy phương pháp đề xuất giúp rút ngắn thời gian quá độ, giảm sai số điều khiển và duy trì khả năng bám sát mục tiêu chính xác ngay cả trong điều kiện nhiễu mạnh.
ĐẶC ĐIỂM GIAO THOA KHÍ ĐỘNG CỦA CÁNH HAI TẦNG BUSEMANN CÓ CÁNH CẢN VÀ CÁNH TÀ Ở TỐC ĐỘ THẤP
Nghiên cứu này tập trung làm rõ đặc điểm giao thoa khí động của cánh hai tầng Busemann khi có cánh cản và cánh tà trong dòng chảy tốc độ thấp bằng các thực nghiệm trong hệ thống ống thổi khí động và mô phỏng số. Đặc tính khí động học của cấu hình hai tầng cánh được phân tích so sánh với hiệu suất của cánh trên và cánh dưới khi ở cấu hình một cánh đơn. Góc gập của cánh cản và cánh tà tương ứng là là 15° và 30°. Trong cấu hình cánh đơn, hiện tượng thất tốc xuất hiện ở cả cánh trên và cánh dưới. Cánh cản ở mép trước làm góc tấn thất tốc lớn hơn và hệ số lực nâng cực đại cao hơn so với cấu hình cánh đơn chỉ có cánh tà. Trong cấu hình cánh hai tầng, cánh dưới không bị thất tốc, và hệ số lực nâng của cánh dưới tăng dần theo góc tấn trong tất cả các trường hợp. Hệ số giao thoa lực cản vượt quá 1,0 ở các góc tấn dưới 5° với cấu hình cánh hai tầng chỉ có cánh tà ở mép sau, và ở các góc tấn dưới 12° đối với cấu hình có cả cánh cản và cánh tà. Hệ số giao thoa lực cản lớn hơn 1,0 cho thấy rằng trong khoảng này, cấu hình hai tầng cánh tạo ra tổng lực cản lớn hơn tổng lực cản của từng cánh riêng lẻ ở cấu hình cánh đơn. Hệ số giao thoa lực nâng đạt giá trị nhỏ nhất là 0,72 tại góc tấn 16° với cánh hai tầng có cánh cản và cánh tà.
ẢNH HƯỞNG CỦA RUNG CHẤN ĐẾN ĐỘNG LỰC HỌC CON QUAY HỒI CHUYỂN VI CƠ DẠNG VÒNG NHẪN
Bài báo trình bày về động lực học của con quay hồi chuyển vi cơ với bộ cộng hưởng vòng nhẫn (RMMG), được sử dụng trong các hệ thống định vị và điều khiển chuyển động. Phần tử cảm ứng của RMMG là một vòng nhẫn mỏng đàn hồi được giữ bởi một hệ thống treo đàn hồi, giúp phát hiện các dao động uốn nhỏ để đo chuyển động góc. Nghiên cứu phân tích ảnh hưởng của rung sốc bên ngoài đến thiết kế cơ học của bộ cộng hưởng vòng nhẫn. Một mô hình toán học được xây dựng dựa trên nguyên lý biến phân Hamilton-Ostrogradsky và phương pháp chiếu Bubnov-Galerkin để phân tích các dao động của cơ hệ. Kết quả cho thấy rung sốc chủ yếu ảnh hưởng đến chế độ dao động thứ nhất, với độ biến dạng cực đại của bộ cộng hưởng tỉ lệ thuận với độ lớn của gia tốc va chạm cực đại và tỉ lệ nghịch với bình phương tần số riêng thấp nhất trong chế độ dao động riêng thứ nhất. Dạng dao động cơ bản thứ hai của bộ cộng hưởng vòng nhẫn không bị ảnh hưởng trong điều kiện bình thường. Ngoài ra, các sai số gia công có thể gây ra sự mất đối xứng, làm ảnh hưởng đến độ chính xác của phép đo. Kết quả của nghiên cứu này cung cấp những hiểu biết góp phần cải thiện mô hình thiết kế nhằm nâng cao độ chính xác của RMMG khi chịu tác động của các rung chấn bên ngoài.
ĐIỀU KHIỂN KHÔNG TRƠN KÍCH HOẠT THEO SỰ KIỆN DỰA TRÊN TÍCH PHÂN ĐẠI SỐ VÀ HÀM LYAPUNOV RÀO CHẮN CHO TAY MÁY RÔ BỐT NHIỀU BẬC TỰ DO DƯỚI TÁC ĐỘNG CỦA NHIỄU KHÔNG LIPSCHITZ
Bài báo trình bày một cấu trúc điều khiển mới, gọi là điều khiển không trơn kích hoạt theo sự kiện dựa trên tích phân đại số và hàm Lyapunov rào chắn (AIBET-NSC), nhằm điều khiển bám quỹ đạo một cách bền vững cho các tay máy rô bốt nhiều bậc tự do trong điều kiện có nhiễu không Lipschitz. Phương pháp đề xuất tích hợp bốn thành phần chính: (i) bộ quan sát tích phân đại số giúp ước lượng trạng thái bền vững trước nhiễu đo; (ii) hàm Lyapunov rào chắn (BLF) để đảm bảo chặt chẽ giới hạn của các biến khớp; (iii) luật điều khiển không trơn dựa trên điều khiển trượt nhằm đảm bảo hội tụ sai số trong thời gian hữu hạn; và (iv) cơ chế kích hoạt theo sự kiện giúp giảm đáng kể tần suất cập nhật điều khiển mà không làm mất ổn định hệ thống. Khác với phương pháp điều khiển trượt cổ điển (SMC), AIBET-NSC đảm bảo hội tụ trong thời gian cố định từ bất kỳ điều kiện ban đầu nào, đồng thời giảm thiểu hiện tượng dao động và khối lượng tính toán. Phân tích lý thuyết đã chứng minh tính ổn định toàn cục trong thời gian cố định và cơ chế kích hoạt không xảy ra hiện tượng Zeno dưới tác động của các nhiễu bị chặn. Kết quả mô phỏng cho thấy AIBET-NSC vượt trội so với SMC truyền thống bao gồm thời gian ổn định nhanh hơn, độ quá điều chỉnh nhỏ hơn, mô men điều khiển mượt hơn và số lần cập nhật ít hơn.
PHÂN TÍCH CHẤT LƯỢNG BAY KÊNH DỌC CHO MÔ HÌNH UAV CÁNH BẰNG CỠ NHỎ
Bài báo phân tích chi tiết về chất lượng bay kênh dọc của một mô hình UAV cánh bằng cỡ nhỏ. Mô hình UAV được xây dựng trong phần mềm MATLAB/Simulink kết hợp với mô đun Aerospace Blockset để mô phỏng động học sáu bậc tự do. Các hệ số khí động được tính toán bằng phần mềm Digital DATCOM dựa trên hình dạng hình học và điều kiện bay đặc trưng của UAV. Sau khi xác định trạng thái bay bằng, mô hình phi tuyến được tuyến tính hóa để tính toán các đặc trưng động học kênh dọc. Các mode dao động dọc, bao gồm chu kỳ ngắn và phugoid, được phân tích và đánh giá theo tiêu chuẩn MIL-STD-1797A. Kết quả cho thấy UAV đáp ứng yêu cầu mức 1 đối với cả hai mode dao động dọc, trong đó hệ số tắt dần của chu kỳ ngắn nằm sát cận dưới, còn tần số riêng cao hơn đáng kể so với mức yêu cầu tối thiểu. Những kết quả này có thể dùng làm cơ sở cho các nghiên cứu tiếp theo về thiết kế hệ thống điều khiển và tối ưu hóa hiệu suất bay.
BỘ CHUYỂN ĐỔI SEPIC CẢI TIẾN GIÚP GIẢM ÁP LỰC DÒNG ĐIỆN ĐẶT TRÊN CÁC THIẾT BỊ CHUYỂN MẠCH VÀ ĐI-ỐT TRONG KHI VẪN DUY TRÌ HIỆU SUẤT CAO
Bài báo trình bày một thiết kế bộ chuyển đổi DC buck-boost cải tiến giúp giảm thiểu dòng điện chuyển mạch vốn có trong các bộ chuyển đổi SEPIC. Nghiên cứu cho thấy bộ chuyển đổi đề xuất làm giảm đáng kể dòng điện qua các thiết bị chuyển mạch và đi-ốt trong quá trình chuyển mạch. Nghiên cứu đã thực hiện các phân tích ở trạng thái xác lập, bao gồm độ lợi chuyển đổi điện áp, hiệu suất và dòng điện trên các phần tử chính của bộ chuyển đổi. Ngoài ra, các thí nghiệm mô phỏng kết hợp với quá trình đánh giá lý thuyết cũng được thực hiện trong chế độ giảm áp và tăng áp, tải động cơ một chiều với mô men thay đổi. Kết quả cho thấy bộ chuyển đổi đề xuất giảm được dòng điện qua các khóa bán dẫn và đi-ốt S1, S2, D1 và D2, trong khoảng độ lợi điện áp thay đổi từ 0,2 đến 2. Kết quả khi so sánh với bộ chuyển đổi SEPIC và các cấu hình khác đã được phân tích, cho thấy bộ chuyển đổi này có hiệu suất cao hơn và tổn thất công suất thấp hơn, điện áp ngõ ra ổn định hơn. Hơn nữa, thí nghiệm cũng xem xét đến sự ảnh hưởng của các điện trở ký sinh trên các phần tử chính, kết quả cho thấy bộ chuyển đổi đề xuất có hiệu suất cao hơn các giải pháp hiện tại bằng cách giảm thiểu dòng điện qua các phần tử chính, do đó sẽ nâng cao độ tin cậy, giảm thiểu tổn thất công suất qua các linh kiện chuyển mạch, qua đó cho thấy bộ chuyển đổi đề xuất là lựa chọn tốt cho các ứng dụng cần sự thay đổi điện áp một cách linh hoạt.
NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM VÀ ĐO CHIỀU DÀI PHÂN RÃ TIA PHUN DỰA TRÊN XỬ LÝ ẢNH TRONG ỐNG HÓA HƠI ĐỘNG CƠ TUA BIN KHÍ NHỎ
Việc đo chiều dài phân rã tia phun là yêu cầu then chốt nhằm tối ưu hóa thiết kế ống hóa hơi trong động cơ tua bin khí cỡ nhỏ. Chụp ảnh tốc độ cao hiện là một kỹ thuật đo lường hiện đại được sử dụng rộng rãi; tuy nhiên, khi áp dụng cho ống hóa hơi, kỹ thuật này đòi hỏi các thuật toán xử lý ảnh có độ chính xác cao để khắc phục hiện tượng khúc xạ ánh sáng qua thành ống thạch anh và nhiễu do biến thiên mật độ nhiên liệu. Nghiên cứu này phát triển một thuật toán kết hợp nhị phân hóa ngưỡng thích ứng với phát hiện biên Sobel, được tối ưu hóa cho điều kiện làm việc trong ống hóa hơi. Thí nghiệm được thực hiện ở các mức áp suất phun từ 1,38 đến 4,14 bar, với hơn 4000 ảnh được phân tích cho mỗi điều kiện nhằm đảm bảo độ tin cậy thống kê. Kết quả cho thấy chiều dài phân rã tăng từ 3,2 mm lên 6,8 mm khi áp suất phun tăng, đồng thời ghi nhận rõ ràng dao động chu kỳ của lõi tia. Thuật toán đạt được độ chính xác ±0,01 mm với khả năng xử lý hoàn toàn tự động, qua đó cung cấp công cụ hiệu quả phục vụ nghiên cứu tối ưu hóa ống hóa hơi trong động cơ tua bin khí cỡ nhỏ.
PHÁT TRIỂN GIẢI PHÁP ĐIỀU KHIỂN LỰC CHO THIẾT BỊ BAY MỘT KÊNH VỚI MÁY LÁI TUYẾN TÍNH
Bài báo trình bày cơ sở toán học cho việc tổng hợp lệnh điều khiển và xây dựng giản đồ lực điều khiển đối với thiết bị bay một kênh sử dụng máy lái tuyến tính. Trên cơ sở đó, bài báo đề xuất giải pháp tối ưu hóa hiệu suất sử dụng lực điều khiển cho thiết bị bay một kênh sử dụng máy lái tuyến tính. Giải pháp sử dụng tín hiệu hình sin giới hạn biên độ đã được chứng minh có thể tăng lực điều khiển lên trên 0,5 trong khi vẫn đảm bảo độ méo phi tuyến. Đây là một cải tiến định lượng trực tiếp ảnh hưởng đến khả năng cơ động của thiết bị bay. Chứng minh toán học làm rõ tính đúng đắn và hiệu quả của giải pháp. Kết quả này có ý nghĩa thực tiễn cao trong việc chuẩn bị nền tảng cho việc thiết kế hệ thống điều khiển thiết bị bay một kênh với máy lái tuyến tính.
ĐỀ XUẤT MỘT PHƯƠNG PHÁP HUẤN LUYỆN KẾT HỢP CHO MẠNG NƠRON ĐỘT BIẾN ĐỂ CẢI THIỆN ĐỘ CHÍNH XÁC TRONG NHẬN DẠNG HỆ SỐ KHÍ ĐỘNG CỦA MÁY BAY
Bài báo đề xuất một phương pháp huấn luyện kết hợp cho mạng nơron đột biến để nhận dạng các hệ số khí động của máy bay trong kênh độ cao theo mô hình phi tuyến. Phương pháp huấn luyện đề xuất là sự kết hợp của thuật toán lan truyền ngược với thời gian phân rã thích nghi và thuật toán lan truyền ngược sai số đột biến chuẩn hóa. Sự kết hợp này tận dụng được ưu điểm của hai thuật toán trong việc cập nhật thời gian phân rã và trọng số khớp nối. Điều này sẽ rút ngắn được thời gian và tính ổn định trong quá trình suy giảm sai số khi huấn luyện mạng. Do đó, nó đảm bảo nâng cao độ chính xác và độ tin cậy của các tham số khí động cần nhận dạng. Các kết quả mô phỏng cho thấy các hệ số khí động trong kênh độ cao của máy bay được nhận dạng bằng phương pháp đề xuất có độ chính xác cao hơn các phương pháp truyền thống và tốc độ hội tụ của mạng nhanh hơn khi được huấn luyện với việc sử dụng riêng rẽ từng phương pháp. Ngoài ra, kỹ thuật bootstrapping được sử dụng để xác định khoảng tin cậy cho các tham số khí động. Dựa vào khoảng tin cậy cho thấy phương pháp đề xuất có kết quả tin cậy hơn so với thuật toán trước khi kết hợp.
MỞ RỘNG THUẬT TOÁN CBSL CHO BÀI TOÁN ĐỊNH HƯỚNG VỚI MẢNG ĂNG TEN LỒNG GHÉP TRONG SÔ NA THỤ ĐỘNG
Bài báo nghiên cứu việc áp dụng thuật toán CBSL (Combine Filter - Broadband - Simultaneous Orthogonal Matching Pursuit - Least Squares) cho bài toán định hướng tín hiệu (DOA) trong sô na thụ động sử dụng mảng ăng ten lồng ghép (Nested). Thuật toán này kết hợp biểu diễn thưa và lọc răng lược thích nghi, được nhóm tác giả đề xuất trước đó. Bài báo tập trung phân tích mô hình tín hiệu cho mảng Nested và đánh giá hiệu suất của phương pháp đề xuất thông qua mô phỏng. Kết quả chỉ ra rằng phương pháp này cải thiện độ phân giải phổ, giảm số lượng đỉnh phụ và nâng cao độ chính xác định hướng, đồng thời phương pháp ước lượng DOA sử dụng thuật toán CBSL cho mảng Nested ưu điểm hơn so với phương pháp truyền thống sử dụng mảng thẳng cách đều (ULA) về số lượng nguồn tín hiệu khi có cùng số lượng cảm biến vật lý với mảng ULA.
KHẢO SÁT ẢNH HƯỞNG CỦA CHIỀU CAO VÀ ĐỘ CONG BỀ MẶT MẪU LÊN ĐẶC TÍNH KHỬ PHẢN XẠ CỦA LỚP MÀNG DLC PHỦ TRÊN ĐẾ Si BẰNG CÔNG NGHỆ PECVD
Trong lĩnh vực an ninh, khí tài ảnh nhiệt ngày càng được sử dụng phổ biến trong các hệ thống giám sát và thường hoạt động trong điều kiện môi trường khắc nghiệt. Để bảo vệ khí tài ảnh nhiệt, người ta thường sử dụng lớp màng cacbon giả kim cương (DLC) mạ lên thấu kính ngoài cùng hoặc kính bảo vệ do màng DLC có khả năng chống mài mòn, độ cứng cao, chịu được môi trường khắc nghiệt và trong suốt trong vùng phổ hồng ngoại của ảnh nhiệt. Trong các thí nghiệm của chúng tôi, màng DLC được mạ phủ bởi phương pháp lắng đọng hơi hóa học tăng cường bằng plasma (PECVD) trên thiết bị Aegis DLC-PECVD của hãng Intlvac (Canada). Tuy nhiên, khi phủ các chi tiết quang học có kích thước lớn, sự thay đổi cấu hình plasma có thể gây ra hiện tượng không đồng nhất của lớp phủ. Bài báo trình bày các kết quả thực nghiệm mạ màng DLC khử phản xạ cho vật liệu Si trong vùng phổ từ 3-5 µm và thông qua phổ truyền qua, khảo sát sự đồng đều của lớp màng DLC trên các mẫu Si đặt ở các vị trí khác nhau trong buồng mạ. Kết quả thực nghiệm cho thấy, khi độ cao đặt mẫu thay đổi từ 0-40 mm so với điện cực của nguồn plasma, phổ truyền qua của các mẫu gần như không có sự thay đổi về hình dạng, cường độ phổ truyền qua thay đổi nhẹ trong khoảng 1,6% với các mẫu được phủ DLC lên một mặt. Với các mẫu đặt ở độ nghiêng khác nhau, vị trí đỉnh phổ có sự dịch chuyển về bước sóng dài từ 3,4-4 µm ứng với góc pháp tuyến từ 0-50 độ. Các kết quả thực nghiệm này giúp định hướng tối ưu hóa thiết kế bộ gá mẫu giúp cải thiện độ đồng đều của màng DLC trên thấu kính ảnh nhiệt kích thước lớn.
ẢNH HƯỞNG TƯƠNG HỖ CỦA CƯỜNG ĐỘ DÒNG ĐIỆN VÀ BỘT Ni ĐẾN TÍNH CHẤT BỀ MẶT CỦA THÉP 30CrNi2MoVA ĐƯỢC GIA CÔNG BẰNG TIA LỬA ĐIỆN CÓ TRỘN BỘT
Nhiều nghiên cứu về đặc tính của lớp bề mặt qua gia công bằng tia lửa điện (EDM) đã được tiến hành. Tuy nhiên, chưa có nhiều nghiên cứu sử dụng bột Ni trong phương pháp gia công tia lửa điện có trộn bột (PMEDM) và khảo sát về ảnh hưởng của Ni đến tính chất của lớp bề mặt. Trong bài báo này, ảnh hưởng của các thông số công nghệ chính bao gồm dòng điện (Ip) và bột Ni tới tốc độ bóc tách vật liệu (MRR) và các tính chất bề mặt như độ nhám trung bình bề mặt (Sa) và tổ chức lớp bề mặt thép 30CrNi2MoVA được gia công bằng phương pháp PMEDM với bột Ni đã được nghiên cứu. Kết quả chỉ ra rằng Ip ảnh hưởng lớn nhất tới tốc độ bóc tách vật liệu và độ nhám bề mặt. Cụ thể, khi tăng Ip từ 5A lên 9A, MRR tăng 128% và 83% tương ứng với chế độ PMEDM và EDM, Sa tăng 31,8% và 30,5% tương ứng với chế độ PMEDM và EDM. Ngoài ra, sự hiện diện của bột Ni cải thiện đáng kể độ nhám bề mặt và MRR.
PHÁT TRIỂN THUẬT TOÁN ĐIỀU KHIỂN CÔNG SUẤT DỰA TRÊN CỬA SỔ THÔNG LƯỢNG CHO MẠNG VÔ TUYẾN QUANH CƠ THỂ
Các cảm biến trong mạng vô tuyến quanh cơ thể (Wireless Body Area Networks - WBAN) yêu cầu tiêu thụ năng lượng thấp để đảm bảo hoạt động liên tục trong thời gian dài, đồng thời duy trì khả năng truyền dữ liệu chính xác và ổn định. Bài báo đề xuất một thuật toán điều khiển công suất mới nhằm tiết kiệm năng lượng cho cảm biến trong WBAN. Thuật toán “điều khiển công suất dựa trên cửa sổ thông lượng” (Throughput Window-based Power Control - TWC) được đề xuất nhằm đảm bảo thông lượng cho cảm biến nằm trong một khoảng giá trị nhất định, phù hợp với yêu cầu hệ thống. Kết quả mô phỏng cho thấy thuật toán TWC không chỉ giúp giảm đáng kể mức tiêu thụ năng lượng mà còn duy trì hiệu suất truyền tin ổn định với độ tin cậy cao trong điều kiện truyền dẫn đặc thù của WBAN. Cụ thể, thuật toán TWC đạt hiệu quả năng lượng trung bình cao nhất, cao hơn 1,5 lần so với thuật toán điều khiển công suất tối đa hóa mức tối thiểu (MMC) và cao hơn 7,5 lần so với trường hợp không điều khiển công suất (NPC). Ngoài ra, TWC còn cho mức tiêu thụ năng lượng trung bình thấp nhất, chỉ bằng 0,75 lần so với MMC và 0,3 lần so với NPC. So với thuật toán MMC và trường hợp NPC, TWC thể hiện khả năng tiết kiệm năng lượng vượt trội trong khi vẫn đảm bảo chất lượng dịch vụ. Những kết quả này góp phần thúc đẩy phát triển các mô hình WBAN tự chủ về năng lượng, đáp ứng yêu cầu của các ứng dụng giám sát sức khỏe tiên tiến.
BỘ CHUYỂN ĐỔI BUCK-BOOST MỚI VỚI TỈ LỆ CHUYỂN ĐỔI ĐIỆN ÁP CAO VÀ GIẢM ỨNG SUẤT ĐIỆN ÁP VÀ DÒNG ĐIỆN TRÊN KHÓA ĐIỆN VÀ ĐI-ỐT
Bài báo trình bày một cấu hình bộ chuyển đổi buck-boost cải tiến, có khả năng đạt tỉ lệ chuyển đổi điện áp cao trong khi giảm đáng kể điện áp stress và dòng điện stress trên các linh kiện quan trọng như MOSFET và đi-ốt. Thiết kế đề xuất không chỉ nâng cao hiệu suất hoạt động mà còn tối ưu hóa độ tin cậy của hệ thống. Để đánh giá khách quan, các thử nghiệm thực nghiệm đã được tiến hành nhằm so sánh mức độ vượt áp trên các linh kiện chuyển mạch, bao gồm các khóa điện và đi-ốt, so với điện áp đầu ra, đồng thời phân tích tỉ lệ vượt mức của dòng điện trên các linh kiện này so với dòng điện đầu vào. Ngoài ra, hiệu suất tổng thể của bộ chuyển đổi được đánh giá và đối chiếu với các thiết kế hiện có, có tính đến ảnh hưởng của điện trở ký sinh trong linh kiện. Kết quả mô phỏng và thực nghiệm xác nhận tính chính xác của phân tích lý thuyết, đồng thời chứng minh rằng cấu trúc đề xuất vượt trội hơn các bộ chuyển đổi buck-boost hai công tắc thông thường trong việc giảm điện áp stress và dòng điện stress trên các thành phần quan trọng. Với những ưu điểm này, thiết kế đề xuất hứa hẹn tiềm năng ứng dụng cao trong các hệ thống yêu cầu hiệu suất vượt trội và độ ổn định lâu dài.
ĐỘNG LỰC HỌC VÀ ĐẶC TÍNH DAO ĐỘNG THỐNG KÊ CỦA XE CƠ SỞ TRẠM LỌC NƯỚC CƠ ĐỘNG KHI DI CHUYỂN TRÊN MẶT ĐƯỜNG NGẪU NHIÊN
Trạm lọc nước VFS-2,5 trên xe là một trong những thiết bị được sử dụng để cung cấp nước sạch trong các nhiệm vụ cứu hộ cứu nạn, do vậy chúng thường di chuyển trên các địa hình phức tạp. Bài báo nghiên cứu mô hình động lực học trạm lọc nước cơ động VFS-2,5 của xe cơ sở khi di chuyển có xét đến mấp mô mặt đường ngẫu nhiên. Trên cơ sở mô hình động lực học của xe cơ sở, phương trình Lagrange loại II được sử dụng để xây dựng hệ phương trình vi phân mô tả chuyển động của cơ hệ. Bài báo sử dụng phương pháp biến đổi ngược Fourier, các kỹ thuật thống kê và mô phỏng trên phần mềm MATLAB để đánh giá mật độ phân bố, miền giá trị và đặc tính thống kê của gia tốc dao động đối với mặt đường cấp C, D, E và các thông số động lực học khi xe chuyển động trên nền đường cấp C với tốc độ 25 km/h là tốc độ lớn nhất cho phép khi di chuyển trên đường đất. Kết quả nhận được có thể làm cơ sở đánh giá độ ổn định, rung động tác động lên người vận hành khi di chuyển và là thông số đầu vào cho thử nghiệm nhằm đánh giá sự suy giảm tình trạng kỹ thuật và độ tin cậy các thiết bị trên trạm lọc.
MÔ HÌNH MÔ PHỎNG HIỆU QUẢ CAO TRONG PHÂN TÍCH KHÍ ĐỘNG CỦA CÁNH MÁY BAY Ở SỐ REYNOLDS THẤP
Gần đây, rất nhiều nghiên cứu được thực hiện cho biên dạng cánh ở điều kiện số Reynolds nhỏ và số Mach lớn nhằm cải thiện thiết kế cho dạng máy bay hoạt động trên sao Hoả và tầng bình lưu của trái đất. Trong nghiên cứu này, các đặc tính khí động của biên dạng cánh điển hình, có tên gọi là cánh Ishii, được nghiên cứu bằng phương pháp số nhằm đánh giá các lực khí động và dòng chảy trên cánh tại các góc tấn và số Mach khác nhau. Để giảm thời gian tính toán, phương pháp trung bình theo Reynolds được sử dụng cho mô phỏng. Các kết quả mô phỏng được so sánh với thực nghiệm trước đây tại cùng điều kiện dòng chảy. Nghiên cứu này chỉ ra rằng mô hình mô phỏng cần thay đổi từ k-ω SST cho góc tấn dưới 8° sang mô hình k-ε cho góc tấn lớn hơn nhằm thu được kết quả chính xác. Khác biệt lớn nhất giữa kết quả thực nghiệm và mô phỏng dưới 9%. Để mở rộng kết quả nghiên cứu, đặc tính khí động được nghiên cứu cho góc tấn từ 0° tới 20° và số Mach giữa 0,2 và 0,8. Ảnh hưởng của răng cưa tại mép trước cánh tới đặc tính khí động cũng được khảo sát. Các kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng góc tấn với lực nâng lớn nhất khoảng 8° tại M = 0,2 và góc này tăng cùng số Mach. Tại góc tấn lớn, lực nâng của cánh giảm, nhưng hiện tượng thất tốc lớn không xảy ra. Nguyên nhân của hiện tượng này là do sự hình thành của vùng xoáy kín tại mép trước của cánh, điều này khác biệt so với mô hình cánh máy bay thông thường. Cánh với răng cưa ở mép trước giúp tăng lực nâng và chất lượng khí động cho góc tấn trên 8°. Kết quả của phép trực giao riêng phân chỉ ra rằng cấu trúc dòng chảy bất đối xứng với vùng xoáy lớn là cấu trúc đặc trưng của dòng chảy tại góc tấn lớn. Hình ảnh dòng chảy của các chế độ khí động, phân bố vận tốc, áp suất quanh mô hình được thảo luận.
XÂY DỰNG CHƯƠNG TRÌNH TỰ ĐỘNG PHÂN TÍCH ĐỘNG LỰC CỦA KHUNG MÁY IN 3D BÊ TÔNG VỚI CÁC KHÂU ĐÀN HỒI
Bài báo trình bày việc xây dựng chương trình tự động tính toán động lực học khung máy in 3D bê tông kích thước lớn với các khâu đàn hồi. Chương trình tự động tính toán được xây dựng trên cơ sở tích hợp 3 mô đun Ansys APDL code, MSC Adams code và MATLAB code. Code Ansys APDL được sử dụng để tính toán dao động khung máy in dựa trên phương pháp phần tử hữu hạn và thiết lập mô hình khâu đàn hồi. Code MSC Adams được sử dụng để phân tích động lực học của khung máy. Code MATLAB kết nối các mô đun, cho phép tự động thay đổi các tham số kết cấu và quy luật chuyển động của khung máy. Chương trình được xây dựng cho phép tự động tính toán động lực học của hệ với các khâu đàn hồi theo hàng loạt bộ thông số thiết kế khác nhau một cách thuận lợi. Trên cơ sở đó, ảnh hưởng của một số tham số kết cấu của khâu đàn hồi (kích thước mặt cắt dầm) và động học (tần số biến thiên chuyển động, vận tốc) đến sai số vị trí quỹ đạo đầu in đã được tính toán khảo sát và so sánh với hệ các khâu cứng. Đặc biệt, thời gian mô phỏng của từng phương án thiết kế đã được rút ngắn đáng kể, từ vài giờ (trong trường hợp thực hiện thủ công) xuống còn vài phút. Kết quả nghiên cứu là cơ sở cho việc tối ưu hóa thiết kế khung máy in theo các tiêu chí về kết cấu và động lực học.
PHƯƠNG PHÁP LAI TRONG XÁC ĐỊNH TRƯỜNG MA SÁT TRÊN BỀ MẶT VẬT THỂ BAY
Nghiên cứu trường ma sát trên bề mặt vật thể có vai trò quan trọng trong cơ học chất lưu. Trong nghiên cứu này, phương pháp lai, là sự kết hợp của thuật toán tương quan chéo và thuật toán quang thông, được phát triển trong tính toán trường ma sát từ phân bố dầu trên bề mặt. Cơ sở khoa học của phương pháp được trình bày. Trên cơ sở đó, chương trình tính toán được xây dựng và tính toán cho dòng chảy trên các bề mặt vật thể khác nhau, bao gồm cánh máy bay ở góc tấn lớn, cánh có độ giãn dài nhỏ, cánh tam giác và đuôi vật thể bay dạng đối xứng. Các kết quả tính toán cho thấy phương pháp này xác định tốt đặc trưng dòng chảy của trường ma sát trên bề mặt. Các đặc tính dòng chảy bao gồm vị trí tách hợp dòng được phân tích. Đồng thời ảnh hưởng các tham số tính toán tới kết quả cũng được trình bày cụ thể trong nghiên cứu này. Phương pháp trên cho thấy hiệu quả cao và có thể áp dụng trong nghiên cứu, thiết kế thiết bị bay sau này.
PHÂN TÍCH UỐN TĨNH CỦA TẤM FGM CÓ ĐỘ DÀY BIẾN ĐỔI SỬ DỤNG LÝ THUYẾT BIẾN DẠNG CẮT KIỂU MỚI
Bài báo sử dụng lý thuyết biến dạng cắt kiểu mới và phương pháp phần tử hữu hạn để nghiên cứu uốn tĩnh của tấm FGM có độ dày thay đổi. Mô hình vật liệu và cơ học được thiết lập để xây dựng các phương trình quan hệ về cơ học. Chương trình tính toán được lập trình trong môi trường MATLAB và được xác minh tính chính xác thông qua so sánh với các kết quả từ phương pháp giải tích ở các công trình khoa học uy tín. Sai số giữa các phương pháp không quá 1,5%. Sau đó, ảnh hưởng của các thông số hình học và vật liệu đến uốn tĩnh của tấm FGM có chiều dày thay đổi được khảo sát. Chương trình có khả năng tính toán các tấm với độ dày thay đổi theo các quy tắc tuyến tính và phi tuyến. Tác động của các thông số hình học và vật liệu lên uốn tĩnh của tấm FGM có độ dày thay đổi cũng được khám phá, giúp làm rõ cách thay đổi độ dày ảnh hưởng đến độ uốn của tấm. Các kết quả tính toán là cơ sở quan trọng cho việc phát triển các bài toán phức tạp hơn trong tương lai.
XÂY DỰNG MÔ HÌNH XÁC ĐỊNH ĐIỀU KIỆN BIÊN NHIỆT TRÊN PÍT TÔNG - XI LANH ĐỘNG CƠ DIESEL 4 KỲ PHUN NHIÊN LIỆU TRỰC TIẾP
Ngày nay, điều kiện biên nhiệt trên các bề mặt pít tông - xi lanh có thể được xác định bằng thực nghiệm hoặc dựa trên việc tổng hợp kinh nghiệm từ các nghiên cứu trước đó. Tuy nhiên, phương pháp thực nghiệm quá phức tạp, phương pháp còn lại có độ tin cậy thấp và không đảm bảo cân bằng năng lượng trong nhóm pít tông - xi lanh. Vì vậy, các tác giả đề xuất một mô hình kết hợp giữa phần mềm tính toán chu trình nhiệt, mô đun tính toán điều kiện biên nhiệt “BCOPC” do các tác giả thiết kế và phần mềm mô phỏng FEM để xác định điều kiện biên nhiệt tương đương trên các bề mặt pít tông - xi lanh. Mô hình sử dụng các thuật toán để mô hình hóa chuyển động tương đối giữa các chi tiết trong nhóm pít tông - xi lanh và thiết lập mối liên hệ truyền nhiệt không gián đoạn giữa môi chất công tác - pít tông - xéc măng - xi lanh - chất làm mát. Ứng dụng mô hình để tính toán điều kiện biên nhiệt trên các bề mặt pít tông - xi lanh động cơ Paxman185, D80, 4Ch9,5/11. Kết quả cân bằng năng lượng trong nhóm pít tông - xi lanh với độ lệch tương đối lớn nhất là 3,9% khi tính toán cho động cơ Paxman185. Như vậy, mô hình có thể được sử dụng để xác định điều kiện biên nhiệt trên các bề mặt pít tông - xi lanh động cơ diesel 4 kỳ phun nhiên liệu trực tiếp.
NGHIÊN CỨU ĐỘNG LỰC HỌC MÁY XÚC LẬT KHI DI CHUYỂN CÓ XÉT ĐẾN MẤP MÔ MẶT ĐƯỜNG DẠNG NGẪU NHIÊN
Máy xúc lật là một trong nhóm máy xây dựng được sử dụng rộng rãi và phổ biến hiện nay. Quá trình làm việc, mấp mô mặt đường sẽ ảnh hưởng đến dao động của máy xúc lật. Trong bài báo này, các tác giả nghiên cứu mô hình động lực học máy xúc lật khi di chuyển có xét đến biên dạng mấp mô mặt đường ngẫu nhiên. Phương pháp biến đổi ngược Fourier trên cơ sở mật độ phổ công suất của mặt đường được lựa chọn để mô phỏng mấp mô mặt đường. Mô hình động lực học xây dựng có tính đến độ đàn hồi và giảm chấn của lốp xe, hệ thống treo và xi lanh thủy lực cơ cấu nâng cần. Trên cơ sở mô hình động lực học, phương trình Lagrăng loại II được sử dụng để xây dựng hệ phương trình vi phân mô tả chuyển động của cơ hệ. Kết quả khảo sát với máy chuyển tải trên mặt đường cấp C với vận tốc di chuyển 4,7 m/s thì gia tốc xe cơ sở nhỏ hơn 0,5 m/s2, đảm bảo theo tiêu chuẩn ISO 2631-1 về rung động tác động lên người vận hành. Kết quả nghiên cứu của bài báo là cơ sở để đánh giá độ ổn định của máy xúc lật và là cơ sở để thiết kế, cải tiến hệ thống treo trên máy xúc lật.
NGHIÊN CỨU ĐẶC TÍNH KHÍ ĐỘNG CÁNH HAI TẦNG DẠNG BUSEMANN CÓ CÁNH TÀ TẠI VẬN TỐC DƯỚI ÂM
Cánh hai tầng dạng Busemann có thiết kế đặc biệt với khoảng cách giữa hai tầng cánh được tính toán nhằm tận dụng hiệu ứng giao thoa và triệt tiêu sóng xung kích, giúp giảm lực cản và tiếng nổ khi bay với tốc độ siêu âm. Ở tốc độ thấp, do cấu trúc cánh mỏng nên khi cất và hạ cánh, lực nâng của cánh còn hạn chế. Các nghiên cứu được thực hiện nhằm cải thiện tính năng cất, hạ cánh của cánh Busemann ở vận tốc dưới âm bằng các thiết bị tăng lực nâng, trong đó có cánh tà. Trong nghiên cứu này, ảnh hưởng của cánh tà đến đặc tính khí động tại vận tốc dưới âm của cánh hai tầng Busemann được phân tích thông qua thực nghiệm và mô phỏng số. Mô hình kết hợp cánh tà trước và cánh tà sau được thiết kế với khoảng cách gập tại vị trí 0,3 lần dây cung từ trước và sau đuôi cánh, góc lệch của cánh tà trước là 15°, góc lệch của cánh tà sau là 30°. Vận tốc dòng tới là 15 m/s, tương ứng với số Reynolds là 2,1·105. Khi kết hợp với cánh tà sau, tổng lực nâng và lực cản của cánh hai tầng Busemann tăng lên, hiện tượng thất tốc xuất hiện và hệ số lực nâng tối đa tăng hơn 1,3 lần so với cánh cơ bản, từ 1,6 lên hơn 2,15. Tỉ lệ đóng góp của cánh dưới phân bố vào tổng lực nâng và lực cản của cánh hai tầng giảm so với cánh cơ bản ở các góc tấn trên 0°. Cánh tà trước làm tăng độ dốc lực nâng và lực nâng tối đa, đáp ứng được yêu cầu về hệ số lực nâng cần thiết cho quá trình cất, hạ cánh. Cùng với đó, cánh tà trước làm giảm sự tách dòng trên bề mặt của cánh trên và cánh dưới, giúp giảm lực cản so với mô hình chỉ có cánh tà.
HOẠCH ĐỊNH ĐƯỜNG BAY CHO UAV CÓ CÁNH CỐ ĐỊNH, ỨNG DỤNG PHƯƠNG PHÁP CÂY NGẪU NHIÊN VÀ GIẢI THUẬT DI TRUYỀN CẢI TIẾN
Bài báo trình bày kết quả nghiên cứu phương pháp hoạch định đường bay cho các UAV có cánh cố định hoạt động trong môi trường mô phỏng. Phương pháp hoạch định đường bay dựa trên ứng dụng cây ngẫu nhiên thông minh và giải thuật di truyền cải tiến. Trong đó, phương pháp cây ngẫu nhiên kết hợp với các điều kiện phi tuyến được ứng dụng để khởi tạo những đường bay khả thi, các toán tử giải thuật di truyền cải tiến được áp dụng để tìm kiếm đường bay tối ưu. Kết quả mô phỏng cho thấy hiệu quả và tính khả thi của phương pháp đề xuất, là cơ sở để phát triển các hệ thống hoạch định đường bay cho các UAV hoạt động trong môi trường thực.
NGHIÊN CỨU XÁC ĐỊNH THÔNG SỐ NHIỆT ĐỘNG HỌC SẢN PHẨM NỔ NHIÊN LIỆU METAN TRONG ĐỘNG CƠ NỔ
Bài báo trình bày cơ sở xây dựng mô hình tính toán cho phép xác định trạng thái nhiệt động học sau mặt sóng nổ của hỗn hợp nhiên liệu metan dựa trên giả thuyết Chapman-Jouguet trong động cơ nổ. Kiểm chứng kết quả tính toán nhận được từ chương trình các tác giả xây dựng với kết quả thực nghiệm đối với nhiên liệu metan - oxy. Nghiên cứu quy luật biến đổi các đặc trưng nổ của hỗn hợp nhiên liệu metan - không khí khi thay đổi điều kiện ban đầu, bao gồm tỉ lệ nhiên liệu và áp suất trước mặt sóng nổ. Xác định tỉ lệ nhiên liệu tối ưu đối với hỗn hợp nhiên liệu metan - không khí 0,9. Thông qua khảo sát ảnh hưởng của áp suất ban đầu nhiên liệu, bài báo khẳng định tính ưu việt về năng lượng và kết cấu của động cơ nổ.
MÔ HÌNH HÓA VÀ PHÂN TÍCH ĐỘNG LỰC HỌC XE NÂNG NGƯỜI DẠNG CẦN GẬP KHI VẬN HÀNH KẾT HỢP CÁC THAO TÁC ĐỂ NÂNG TẢI
Xe nâng người được sử dụng để phục vụ thực hiện các công việc tại những vị trí cao và khó tiếp cận. Độ ổn định động có ý nghĩa quan trọng trong quá trình triển khai và vận hành đối với xe nâng người. Chính vì vậy, bài báo tiến hành xây dựng mô hình và khảo sát động lực học xe nâng người dạng cần gập khi thực hiện đồng thời các thao tác trong quá trình nâng tải để làm cơ sở xác định ổn định động của xe. Mô hình động lực học xây dựng có xét đến độ nhớt đàn hồi và giảm chấn của các xi lanh thủy lực nâng đốt cần và độ đàn hồi của lốp xe. Phương trình Lagrăng loại II được sử dụng để xây dựng hệ phương trình vi phân mô tả chuyển động của cơ hệ. Trên cơ sở đó, bài báo tiến hành khảo sát các thông số động lực học của xe nâng khi thực hiện đồng thời các thao tác để nâng tải. Kết quả của bài báo là cơ sở cho bài toán phân tích độ ổn định động cũng như bài toán điều khiển xe nâng người dạng cần gập để nâng cao hiệu suất, độ tin cậy trong quá trình vận hành.
HOẠCH ĐỊNH QUỸ ĐẠO CHO UAV TÌM KIẾM CỨU NẠN SỬ DỤNG THUẬT TOÁN THAM LAM
Bài báo trình bày chương trình hoạch định quỹ đạo cho UAV tìm kiếm cứu nạn dựa trên việc sử dụng thuật toán tham lam tối ưu cục bộ. Quỹ đạo được tạo ra trên miền tìm kiếm đặc trưng bởi bản đồ phân bố xác suất. Đối với hệ thống nhiều UAV, chương trình có thể phân chia và gán mỗi thiết bị với một nhiệm vụ tìm kiếm dựa trên tính chất xác suất hoặc hình học của miền tìm kiếm. Một số tham số như quãng đường di chuyển lớn nhất và độ phân giải quỹ đạo có thể được nhập vào chương trình. Trong nghiên cứu này, chương trình được thử nghiệm chạy cho hệ thống hai UAV trên bản đồ phân bố xác suất cho trước. Các tham số quỹ đạo đầu vào được lựa chọn dựa trên tính chất của từng UAV và yêu cầu của nhiệm vụ tìm kiếm. Chương trình có thể dễ dàng kết nối với phần mềm điều khiển bay UAV, từ đó cho phép chuyển quỹ đạo thu được vào quá trình thực thi nhiệm vụ bay tự động.
NGHIÊN CỨU XÁC ĐỊNH TIẾNG ỒN KHÍ ĐỘNG CỦA CÁNH QUAY XÉT ĐẾN ẢNH HƯỞNG CỦA MẶT GIỚI HẠN BẰNG PHƯƠNG PHÁP CFD
Trong bài báo này, các đặc trưng khí động học và âm học của mô hình cánh quay độc lập và mô hình cánh quay - mặt giới hạn được tập trung nghiên cứu. Quá trình phân tích khí động học được thực hiện bằng phương pháp RANS kết hợp với kỹ thuật CFD để mô phỏng trường dòng chảy và dòng nhiễu sau cánh quay, đồng thời xác định các hệ số khí động cơ bản của một cánh quay. Áp suất trên bề mặt cánh quay và mặt giới hạn trong bài toán khí động đóng vai trò làm đầu vào của các tính toán tiếng ồn. Bài báo sử dụng phương pháp tương tự âm học, dựa trên công thức Farassat 1A có nguồn gốc từ phương trình FW-H, để tính toán sự lan truyền của tiếng ồn từ các bề mặt cánh quay và mặt giới hạn đến các vị trí khác nhau cho trước (các micro thu). Trên cơ sở các kết quả nghiên cứu, nhóm tác giả rút ra một số kết luận có ý nghĩa.
NGHIÊN CỨU CÁC CẤU TRÚC LỚN TRONG VÙNG TƯƠNG TÁC CHẢY RỐI BẰNG PHƯƠNG PHÁP TƯƠNG QUAN HAI ĐIỂM
Sự hình thành và phát triển của các cấu trúc xoáy kích thước lớn là một trong các đối tượng nghiên cứu chính về dòng chảy rối trên vùng tương tác. Mục tiêu chính của bài báo này là trực quan hóa các cấu trúc này từ dữ liệu thực nghiệm đã được công bố giúp nâng cao hiểu biết về các hành vi dòng chảy phức tạp. Trong bài báo này, nhóm tác giả sử dụng phương pháp tương quan thống kê hai điểm để đánh giá kích thước các cấu trúc xoáy lớn dọc theo dòng chảy. Bài báo cũng trình bày hướng dẫn phân tích phổ năng lượng rối tại các điểm cố định đã chọn. Các tính toán được thực hiện trên phần mềm MATLAB. Kết quả thu được cho thấy tại khu vực bắt đầu vùng tương tác, các xoáy có kích thước nhỏ với độ bất đẳng hướng cao, các cấu trúc lớn có xu hướng bị kéo căng theo các hướng không đều. Xuôi theo dòng chảy, kích thước các xoáy có xu hướng tăng lên theo các hướng, đồng thời mức độ bất đẳng hướng có xu hướng giảm. Trong vùng đồng dạng, trạng thái đẳng hướng gần như đạt được. Các phát hiện về phân tích phổ năng lượng cho thấy bằng chứng phù hợp với thuyết truyền năng lượng trong dòng chảy rối của Kolmogorov. Phương pháp tương quan thống kê hai điểm thực sự hiệu quả để phân tích về các cấu trúc trong dòng chảy rối.
MỘT RÔ BỐT LINH HOẠT LEO ỐNG MỚI DÀNH CHO VIỆC KIỂM TRA ĐƯỜNG ỐNG
Đối với rô bốt, việc bò qua các đoạn ống cong, thay đổi phương chuyển động hoặc đoạn đường ống có đường kính thay đổi để kiểm tra, khảo sát là một công việc khá khó khăn và không thể tránh khỏi. Để giải quyết vấn đề này, chúng tôi đề xuất một mô hình thiết kế rô bốt kiểm tra đường ống mới là sự kết hợp hài hòa giữa phần kết cấu cơ khí cứng vững với phần thân mềm để đảm bảo rô bốt di chuyển mềm mại và linh hoạt trong đường ống. Mô hình thiết kế cơ khí của rô bốt bao gồm bộ truyền động hướng tâm phía trước, bộ truyền động hướng trục trung tâm và bộ truyền động hướng tâm phía sau. Để hỗ trợ rô bốt bám chặt vào thành ống và tạo điểm tựa vững chắc cho rô bốt trong quá trình di chuyển, các bộ truyền chuyển động phía trước và phía sau được thiết kế với cấu trúc cơ khí cứng vững và có khả năng mở rộng đường kính theo phương hướng tâm. Bộ truyền chuyển động hướng trục trung tâm là phần thân mềm có khả năng giãn nở nhanh chóng theo phương hướng trục khi được bơm đầy không khí để giúp rô bốt di chuyển về phía trước và dễ dàng di chuyển qua các đoạn ống cong. Khả năng chuyển động mềm mại và linh hoạt của rô bốt được thể hiện rõ ràng qua các mô hình động học các cấu trúc cơ khí và mô phỏng biến dạng của phần thân mềm. Kết quả tính toán và mô phỏng sơ bộ cho thấy thiết kế rô bốt mới này cho phép rô bốt có khả năng di chuyển linh hoạt và hiệu quả trong các đoạn đường ống có đường kính thay đổi và cấu hình đa dạng.
XÁC ĐỊNH VẬN TỐC CỦA BÚA THỬ VA CHẠM BẰNG MÔ HÌNH TOÁN HỌC
Thử nghiệm bằng búa thử va chạm là một trong những phương pháp đánh giá tác động của xung lực, gia tốc, sóng ứng suất lên các chi tiết, bộ phận của vật thử nghiệm nhằm đánh giá hoạt động hoặc độ bền của vật thử nghiệm phục vụ cho công tác nghiên cứu, thử nghiệm. Các tác động đó phụ thuộc vào nhiều yếu tố như khối lượng búa, khối lượng vật thử nghiệm, độ cứng của đe, góc giương của búa... Các thông số của búa thử chỉ áp dụng cho các trường hợp mặc định, các trường hợp khác khi cần xác định vận tốc búa cần phải tiến hành đo đạc. Thay cho việc phải thực hiện đo nhiều lần, bài báo đã đưa ra phương pháp tính toán xác định vận tốc va chạm để có thể tính toán cho mọi trường hợp. Kết quả tính toán được kiểm chứng bằng thực nghiệm đo tốc độ búa trên thiết bị camera tốc độ cao với sai lệch không quá 3,42%.