ĐẠI DIỆN CÁC DÂN TỘC THIỂU SỐ VIỆT NAM TRONG SÁCH GIÁO KHOA THÍ ĐIỂM MÔN TIẾNG ANH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

Tóm tắt

Tại các trường trung học phổ thông dân tộc nội trú, học sinh sử dụng các bộ sách giáo khoa tiếng Anh quốc gia. Các bộ sách này được thiết kế hướng tới đối tượng người học chủ yếu là học sinh dân tộc Kinh. Do đó, đại diện người và văn hóa Việt Nam tập trung ở nhóm học sinh này. Điều này có thể dẫn tới sự không thân thuộc và làm giảm sự hứng thú của học sinh (Cunningsworth, 1995). Ở nhiều nước trên thế giới, một số vấn đề với đại diện các nhóm dân tộc thiểu số trong sách giáo khoa tiếng Anh đã được phát hiện (Bassani, 2015; Kim & Ma, 2018; Yamada, 2006, 2010). Tại Việt Nam, vấn đề này chưa nhận được sự quan tâm đầy đủ. Phát hiện duy nhất liên quan tới đại diện các dân tộc thiểu số là của Dinh (2014). Tác giả này nhận thấy trong sách giáo khoa tiếng Anh trung học phổ thông cũ, văn hóa quốc gia của Việt Nam được thể hiện thông qua văn hóa của nhóm người Kinh. Để khắc phục khoảng trống nghiên cứu này, chúng tôi đã thực hiện nghiên cứu này để phân tích đại diện các dân tộc thiểu số trong sách giáo khoa thí điểm môn tiếng Anh trung học phổ thông và các bộ sách giáo viên đi kèm. Sử dụng cả phương pháp định lượng và định tính, cùng với quy trình phân tích được đề xuất bởi Weninger và Kiss (2013), chúng tôi đã phát hiện ra một số vấn đề đáng chú ý, bao gồm: sự thiếu vắng đại diện dân tộc thiểu số trong tổng hòa con người và văn hóa Việt Nam,và hạn chế về đề tài liên quan tới ngữ cảnh. Từ kết quả trên, nghiên cứu đề xuất giáo viên cần thực hiện thay đổi với quy trình lớp học và học liệu. Ngoài ra, các nhà thiết kế sách giáo khoa nên tạo điều kiện để các dân tộc thiểu số xuất hiện ở các chủ đề đa dạng hơn.