Nghiên cứu Con người (nay là Tạp chí Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới)
Tạp chí của Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam
Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam
Mục lục Tạp chí Nghiên cứu Con người số 2(137) 2025 (tiếng Anh)
Mục lục Tạp chí Nghiên cứu Con người số 2(137) 2025
Phân công lao động giữa vợ và chồng trong hoạt động sản xuất, kinh doanh tại các làng nghề ngoại thành Hà Nội
Tóm tắt: Bài viết này phân tích thực trạng phân công lao động giữa vợ và chồng trong hoạt động sản xuất, kinh doanh sản phẩm làng nghề tại các xã làng nghề ngoại thành Hà Nội trong giai đoạn từ khi tỉnh Hà Tây (cũ) sáp nhập vào thành phố Hà Nội (01/8/2008) đến nay. Nghiên cứu sử dụng phương pháp phỏng vấn sâu và phỏng vấn bằng bảng hỏi để đánh giá thực trạng này. Kết quả nghiên cứu đã chỉ ra rằng: sự phân công lao động trong các gia đình làng nghề ngoại thành Hà Nội vừa mang tính kế thừa từ truyền thống vừa có sự điều chỉnh để thích nghi với bối cảnh mới. Để thúc đẩy sự phát triển bền vững của làng nghề, cần có chính sách hỗ trợ phù hợp, tạo điều kiện để cả vợ và chồng có thể đóng góp một cách hiệu quả hơn vào quá trình sản xuất, kinh doanh mà vẫn đảm bảo cân bằng trong đời sống gia đình. Abstract: This article analyzes the current situation of family labor division between husband and wife in production and business activities of craft village products in craft village communes in the suburban areas of Hanoi in the period when Ha Tay province (old) merged into Hanoi city (August 1, 2008) until now. The study used in-depth interviews and questionnaire interviews to assess this situation. The research results have shown that: the division of labor in the families of craft villages in the suburbs of Hanoi is both inherited from tradition and adjusted to adapt to the new context. To promote the sustainable development of craft villages, there needs to be appropriate support policies, creating conditions for both husband and wife to contribute more effectively to the production and business process while still ensuring balance in family life.
Cân bằng cuộc sống và công việc nhằm nâng cao hiệu quả công việc của nhân viên ngành du lịch tại Thành phố Hồ Chí Minh
Tóm tắt: Cân bằng cuộc sống và công việc trực tiếp ảnh hưởng đến niềm hạnh phúc của người lao động nhằm tạo con đường sự nghiệp và cũng là động lực để họ làm việc hiệu quả. Bên cạnh đó, khi người sử dụng lao động chú ý và xây dựng một nền văn hóa doanh nghiệp hỗ trợ cân bằng cuộc sống và công việc cho người lao động, họ còn đảm bảo được sự hài lòng trong công việc cho nhân viên và cam kết của nhân viên với doanh nghiệp. Cân bằng cuộc sống và công việc còn giúp tăng tính gắn bó lâu dài với doanh nghiệp, hỗ trợ việc xây dựng đội ngũ nhân lực bền vững. Cuối cùng, hiệu quả công việc sẽ được tăng cao và năng suất doanh nghiệp từ đó cũng tăng theo nếu như nhân viên đạt được sự cân bằng này. Du lịch là một trong những lĩnh vực đòi hỏi cường độ làm việc cao, áp lực lớn và yêu cầu sự linh hoạt cao từ nhân sự. Do đó, nghiên cứu việc đảm bảo cân bằng giữa công việc và cuộc sống không chỉ giúp nâng cao chất lượng nguồn nhân lực mà còn góp phần tạo ra sự phát triển bền vững cho ngành. Nghiên cứu này nhấn mạnh đến tầm quan trọng của cân bằng cuộc sống và công việc của nhân viên trong ngành du lịch; ảnh hưởng của nó đến chất lượng nguồn nhân lực du lịch tại thành phố Hồ Chí Minh và đề xuất một số giải pháp cho vấn đề này. Abstract: Work-life balance directly affects employees' happiness, shaping their career paths and serving as a motivation for them to work efficiently. Additionally, when employers pay attention to and foster a corporate culture that supports employees' work-life balance, they also ensure job satisfaction and employees' commitment to the organization. Maintaining work-life balance further enhances long-term employee retention and supports the development of a sustainable workforce. Ultimately, if employees achieve this balance, work efficiency will improve, leading to increased business productivity. Tourism is one of the industries that demands high work intensity, significant pressure, and a high level of flexibility from employees. Therefore, researching ways to ensure work-life balance not only enhances the quality of the workforce but also contributes to the sustainable development of the industry. This study highlights the importance of work-life balance for employees in the tourism sector, its impact on the quality of the tourism workforce in Ho Chi Minh City and proposes solutions to address this issue.
Phát triển nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu của thị trường lao động ở tỉnh Bình Phước hiện nay
Tóm tắt: Bình Phước là một tỉnh có tiềm năng lớn cho việc phát triển nguồn nhân lực với vị trí địa lí thuận lợi, dân số đa dạng và nền kinh tế đang phát triển. Các ngành kinh tế nông nghiệp, công nghiệp chủ lực như lúa, cây công nghiệp lâu năm, công nghiệp gỗ, cao su, chế biến, v.v. đều đang có sự phát triển mạnh mẽ, tạo ra nhiều cơ hội việc làm và tiềm năng phát triển cho nguồn nhân lực. Tuy nhiên, để thực sự khẳng định vị thế của mình, Bình Phước đối diện với nhiều thách thức trong việc phát triển nguồn nhân lực đủ năng lực và linh hoạt để đáp ứng yêu cầu của thị trường lao động ngày càng đa dạng và phức tạp. Bài viết tập trung trình bày sơ lược về tỉnh Bình Phước, tầm quan trọng của nguồn nhân lực trong phát triển kinh tế - xã hội, thách thức trong phát triển nguồn nhân lực tại tỉnh, từ đó đề xuất các giải pháp phát triển nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu của thị trường lao động tỉnh Bình Phước hiện nay. Abstract: Binh Phuoc is a province with great potential for human resource development, thanks to its favorable geographical location, diverse population, and growing economy. Key economic sectors such as agriculture, major industries like rice, long-term industrial crops, wood processing, rubber, and manufacturing are all experiencing significant growth, creating numerous job opportunities and development potential for the human resource pool. However, in order to truly affirm its position, Binh Phuoc faces many challenges in developing a skilled and flexible workforce to meet the increasingly diverse and complex demands of the labor market. This article provides an overview of Binh Phuoc, emphasizes the importance of human resources in economic and social development, and outlines the challenges in human resource development within the province. Furthermore, it proposes solutions for human resource development to meet the current labor market demands in Binh Phuoc.
Chính sách phát triển nhân lực nghiên cứu khoa học trong bối cảnh chuyển đổi số ở Việt Nam
Tóm tắt: Trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia hiện nay, Việt Nam rất cần những nhân lực có trình độ cao đáp ứng được yêu cầu chuyển đổi số, đặc biệt, nhân lực nghiên cứu và phát triển, lâu nay luôn được xem như nhân lực có trình độ cao. Đảng và Nhà nước đã quan tâm, ban hành nhiều chính sách nhằm phát triển, nâng cao chất lượng nhân lực nghiên cứu khoa học, tuy nhiên, chính sách đi vào thực tiễn còn những vấn đề cần phải xem xét, rút kinh nghiệm. Bài viết tập trung phân tích, đánh giá thực trạng chính sách phát triển nhân lực nghiên cứu khoa học trong bối cảnh chuyển đổi số, nêu những kết quả đạt được cũng như những vấn đề đặt ra đối với chính sách phát triển nhân lực nghiên cứu khoa học. Abstract: In the context of the current national digital transformation, Vietnam urgently needs highly qualified human resources to meet the demands of digital transformation. Especially, research and development personnel, who have long been considered as highly skilled, are crucial. The Party and State have shown significant concern and have issued numerous policies aimed at developing and enhancing the quality of scientific research personnel. However, the practical implementation of these policies still reveals issues that require consideration and lessons learned. This article focuses on analyzing and evaluating the current state of policies for developing scientific research personnel in the context of digital transformation, highlighting the achievements and the challenges that remain for these policies.
Ứng dụng truyền thông xã hội trong nâng cao nhận thức và hỗ trợ trẻ em có hoàn cảnh khó khăn tại Việt Nam
Tóm tắt: Nghiên cứu này đánh giá vai trò của truyền thông xã hội trong nâng cao nhận thức và huy động nguồn lực hỗ trợ trẻ em có hoàn cảnh khó khăn tại Việt Nam. Với khả năng kết nối cộng đồng và lan tỏa thông điệp mạnh mẽ, truyền thông xã hội đã thu hút hàng triệu lượt tương tác, huy động hàng tỉ đồng thông qua các chiến dịch tiêu biểu. Tuy nhiên, nghiên cứu cũng chỉ ra các thách thức như sự lan truyền tin giả, cạnh tranh nội dung và khó khăn trong việc chuyển đổi nhận thức thành hành động thực tế. Nghiên cứu đề xuất các giải pháp như nâng cao chất lượng nội dung bằng nghệ thuật kể chuyện (storytelling) minh bạch, ứng dụng phân tích dữ liệu để cá nhân hóa thông điệp và tối ưu hóa chiến lược phân phối nội dung. Truyền thông xã hội, khi được sử dụng đúng cách, có thể trở thành nền tảng chiến lược hỗ trợ cộng đồng và góp phần xây dựng tương lai bền vững cho trẻ em. Abstract: This study evaluates the role of social media in raising awareness and mobilizing resources to support disadvantaged children in Vietnam. With its ability to connect communities and spread powerful messages, social media has attracted millions of interactions and raised billions of Vietnamese dongs through prominent campaigns. However, the study also highlights challenges such as the spread of misinformation, content competition, and difficulties in translating awareness into tangible actions. The research proposes solutions such as enhancing content quality through transparent storytelling, leveraging data analytics to personalize messages, and optimizing content distribution strategies. When used effectively, social media can serve as a strategic platform for community support and contribute to building a sustainable future for children.
Hợp tác phát triển nguồn nhân lực nông nghiệp giữa Việt Nam và châu Phi
Tóm tắt: Hợp tác phát triển nguồn nhân lực nông nghiệp giữa Việt Nam và châu Phi góp phần nâng cao năng suất, đảm bảo an ninh lương thực và thúc đẩy phát triển bền vững. Hai bên đã triển khai nhiều chương trình đào tạo, trao đổi chuyên gia - lao động nông nghiệp, hợp tác song phương, ba bên, cũng như sự tham gia của khu vực tư nhân. Tuy nhiên, hợp tác gặp thách thức từ sự khác biệt về điều kiện tự nhiên, khí hậu, cơ cấu sản xuất nông nghiệp, hạn chế về tài chính, cơ chế giám sát, rào cản ngôn ngữ và hệ thống đào tạo. Để nâng cao hiệu quả hợp tác, cần xây dựng các chương trình đào tạo phù hợp, huy động đa dạng nguồn lực tài chính, tăng cường giám sát, cũng như hỗ trợ ngôn ngữ và văn hóa. Dù còn nhiều khó khăn, hợp tác Việt Nam - châu Phi trong lĩnh vực này có tiềm năng lớn, mở ra cơ hội phát triển nông nghiệp bền vững và thúc đẩy quan hệ hợp tác sâu rộng hơn trong tương lai. Abstract: Cooperation in agricultural human resource development between Vietnam and Africa contributes to improving productivity, ensuring food security and promoting sustainable development. The two sides have implemented many training programs, exchange of agricultural experts and laborers, bilateral and trilateral cooperation, as well as the participation of the private sector. However, cooperation faces challenges from differences in natural conditions, climate, agricultural production structure, financial constraints, monitoring mechanisms, language barriers and training systems. To improve the effectiveness of cooperation, it is necessary to develop appropriate training programs, mobilize diverse financial resources, strengthen supervision, as well as provide language and cultural support. Despite many difficulties, Vietnam-Africa cooperation in this field has great potential, opening up opportunities for sustainable agricultural development and promoting deeper cooperation in the future.
Một số vấn đề lí luận về vốn con người trong sản xuất nông nghiệp bền vững
Tóm tắt: Bài viết phân tích vai trò của vốn con người trong việc thúc đẩy sản xuất nông nghiệp bền vững, một yếu tố quan trọng để giải quyết các thách thức về an ninh lương thực và phát triển bền vững. Vốn con người, bao gồm kiến thức, kĩ năng và năng lực cá nhân, có vai trò quyết định trong việc áp dụng các phương pháp canh tác tiên tiến, bảo vệ tài nguyên và nâng cao hiệu quả sản xuất. Bài viết cũng làm rõ mối liên hệ giữa trình độ giáo dục, đào tạo nghề và khả năng ứng dụng công nghệ của nông dân trong bối cảnh môi trường và thị trường có nhiều thay đổi. Đồng thời, tác giả tổng hợp các nghiên cứu trước đây để làm rõ tác động của vốn con người đến năng suất và thu nhập trong nông nghiệp. Qua đó, bài viết cung cấp cái nhìn tổng quan về những thách thức và tiềm năng mà vốn con người mang lại trong hành trình hướng tới nông nghiệp bền vững. Abstract: The article analyzes the role of human capital in promoting sustainable agricultural production, a crucial factor in addressing food security challenges and sustainable development. Human capital, including knowledge, skills, and individual capabilities, plays a decisive role in adopting advanced farming methods, conserving resources, and enhancing production efficiency. The article also clarifies the relationship between education levels, vocational training, and farmers' ability to apply technology in the context of changing environmental and market conditions. Additionally, the author synthesizes previous studies to highlight the impact of human capital on agricultural productivity and income. Through this analysis, the article provides an overview of the challenges and potential that human capital brings in the journey toward sustainable agriculture.
Mục lục Tạp chí Nghiên cứu Con người số 1(136) 2025
Mục lục Tạp chí Nghiên cứu Con người số 1(136) 2025 (tiếng Anh)
Giải pháp phát huy nguồn lực trong phát triển kinh tế - xã hội vùng dân tộc thiểu số tỉnh Đăk Lăk
Tóm tắt: Đắk Lắk là một tỉnh miền núi thuộc khu vực Tây Nguyên, nơi có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống. Tỉnh có nhiều nguồn lực ở cả góc độ nguồn nhân lực, nguồn vật lực và nguồn tài lực. Tỉnh Đắk Lắk đã và đang huy động các nguồn lực nhằm thúc đẩy phát triển vùng dân tộc thiểu số, giúp đời sống của người dân nơi đây có nhiều cải thiện. Tuy nhiên, đời sống của người dân tộc thiểu số tại Đắk Lắk vẫn còn rất khó khăn so với mặt bằng chung của cả nước. Để có thể thúc đẩy kinh tế - xã hội vùng dân tộc thiểu số phát triển, Đắk Lắk cần có các giải pháp để phát huy hiệu quả nguồn lực. Trên cơ sở Nghị quyết số 39-NQ/TW Bộ Chính trị về nâng cao hiệu quả quản lí, khai thác, sử dụng và phát huy các nguồn lực của nền kinh tế, bài viết này đề xuất một số giải pháp nhằm phát huy hiệu quả nguồn lực vùng dân tộc thiểu số tại tỉnh Đắk Lắk ở ba góc độ là nguồn nhân lực, nguồn vật lực và nguồn tài lực. Abstract: Dak Lak is a mountainous province in the Central Highlands, where many ethnic minorities live. The province has many resources in terms of human resources, material resources and financial resources. Dak Lak province has been mobilizing resources to promote the development of ethnic minority areas, helping to improve the lives of people here. However, the lives of ethnic minorities in Dak Lak are still very difficult compared to the general level of the country. In order to promote the socio-economic development of ethnic minority areas, Dak Lak needs solutions to effectively promote resources. Based on Resolution No. 39-NQ/TW of the Politburo on improving the efficiency of management, exploitation, use and promotion of economic resources, this article proposes a number of solutions to effectively promote resources in ethnic minority areas in Dak Lak province in three aspects: human resources, material resources and financial resources.
Phát triển nhân lực cho ngành Halal: Kinh nghiệm quốc tế và gợi ý cho Việt Nam
Tóm tắt: Ngành Halal toàn cầu đang phát triển mạnh, mở ra cơ hội hợp tác kinh tế cho nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam. Để tận dụng cơ hội tham gia thị trường Halal, việc đáp ứng nhu cầu về nhân lực đang là thách thức lớn đối với các quốc gia không Islam giáo, đặc biệt là những nước như Việt Nam đang trong giai đoạn xây dựng và phát triển ngành Halal. Nghiên cứu cho thấy, để khai thác hiệu quả tiềm năng thị trường Halal, Việt Nam cần đầu tư xây dựng hệ sinh thái toàn diện, bao gồm đào tạo chuyên sâu về tiêu chuẩn Halal, phát triển chuỗi cung ứng và quản lí chất lượng, v.v.. Phát triển nguồn nhân lực Halal không chỉ giúp khai mở thị trường mới, tạo việc làm, thúc đẩy xuất khẩu và du lịch mà còn nâng cao năng lực cạnh tranh, xây dựng uy tín với người tiêu dùng Islam giáo và tăng cường quan hệ quốc tế. Bài viết tập trung nghiên cứu làm rõ khái niệm Halal, tầm quan trọng của nhân lực Halal, v.v. trong đó đi sâu phân tích nghiên cứu một số kinh nghiệm của Thái Lan, Nhật Bản và Hàn Quốc, từ đó đưa ra một số gợi ý cho Việt Nam. Abstracts: The global Halal industry is thriving, opening up opportunities for economic cooperation for many countries, including Vietnam. To take advantage of the opportunity to participate in the Halal market, meeting the demand for human resources is a big challenge for non-Muslim countries, especially countries like Vietnam, which is in the process of building and developing the Halal industry. Research shows that, to effectively tap into the potential of the Halal market, Vietnam needs to invest in building a comprehensive ecosystem, including specialized training on Halal standards, developing supply chains, and quality management, etc.. Developing Halal human resources will not only help open up new markets, create jobs, boost exports and tourism but also enhance competitiveness, build credibility with Islamic consumers, and strengthen international relations. The article focuses on clarifying the concept of Halal, the importance of Halal human resources, etc., with an in-depth analysis of the experiences of Thailand, Japan, and South Korea, and then provides some suggestions for Vietnam.
Giá trị và hạn chế của đạo đức học thời kì Hy Lạp hóa
Tóm tắt: Thời kì Hy Lạp hóa với bối cảnh lịch sử của nó đã nảy sinh ra các trường phái triết học mới trên cơ sở kế thừa những tư tưởng trước đó. Trong hệ thống triết học của các triết gia thời kì Hy Lạp hóa, đạo đức học là vấn đề trung tâm và quan trọng bậc nhất. Bởi vì trong hoàn cảnh chính trị - xã hội bất ổn, con người cần có định hướng và biện pháp để đương đầu với nghịch cảnh và vượt qua nó. Cho đến nay, đạo đức học thời kì Hy Lạp hóa vẫn giữ cho mình sức ảnh hưởng mạnh mẽ đến giới nghiên cứu và con người đương đại nói chung. Khi nói đến triết học thời kì Hy Lạp hóa, người ta nhớ đến ba trường phái quan trọng nhất là Khắc kỷ, Epicurus và Hoài nghi. Do đó, tác giả đã khảo cứu một số tác phẩm cốt yếu của các triết gia thuộc ba trường phái trên, đặt chúng vào bối cảnh lịch sử khi đó, để có cái nhìn khái quát và thấy được đặc điểm của từng trường phái. Từ cơ sở đó, bài viết sẽ trình bày một số giá trị và hạn chế của đạo đức học thời kì Hy Lạp hóa để nhằm chứng tỏ chúng ta có thể ứng dụng triết học thời này vào đời sống của chính mình. Abstract: The Hellenistic period, with its historical context, gave rise to new philosophical schools based on the inheritance of previous thoughts. In the philosophical systems of the philosophers from the Hellenistic period, ethics was the central and most important issue. Because of the unstable political and social situation, people needed guidance and ways to cope with adversity and overcome it. To this day, Hellenistic ethics still holds significant influence on researchers and contemporary society in general. When discussing Hellenistic philosophy, three major schools are commonly remembered: Stoicism, Epicureanism, and Skepticism. Therefore, the author has studied some essential works of philosophers from these three schools, placing them in their historical context, to provide an overview and understand the characteristics of each school. From this foundation, the article will present some values and limitations of Hellenistic ethics to demonstrate that we can apply the philosophy of this period to our own lives.
Tóm tắt: Thúc đẩy sự hình thành và phát triển lối sống xanh là yếu tố quan trọng để đạt được chuyển đổi xanh toàn diện về phát triển kinh tế và xã hội, hướng đến sự phát triển bền vững cho con người. Dựa trên việc tổng hợp, phân tích một số tài liệu sẵn có, bài viết làm rõ một số vấn đề lí luận về lối sống xanh: khái niệm lối sống xanh và một số khái niệm khác liên quan (lối sống hài hòa với tự nhiên, sống cạnh thiên nhiên, lối sống sinh thái, lối sống không rác thải, lối sống ít carbon, lối sống lành mạnh và bền vững, lối sống bền vững); bối cảnh hình thành lối sống xanh, đặc điểm lối sống xanh thể hiện qua hành vi công dân xanh; mối liên hệ giữa lối sống xanh và sự phát triển bền vững của con người. Abstract: Promoting the formation of the green lifestyle toward the human sustainable development is a crucial step in achieving comprehensive green transition in economic and social development. Based on the synthesis and analysis of a number of available documents and published research results, the article clarifies some theoretical issues about green lifestyle: the concept of green lifestyle and a number of other related concepts (lifestyle in harmony with nature, living next to nature, ecological lifestyle, zero-waste lifestyle, low-carbon lifestyle, healthy and sustainable lifestyle, sustainable lifestyle); the context of green lifestyle formation, the characteristics of green lifestyle which expressed through green citizen behaviors and the relationship between green lifestyle and sustainable development of humans.
Sử dụng công nghệ số trong một số hoạt động phát triển kinh tế của phụ nữ nông thôn ở tỉnh Thái Bình
Tóm tắt: Công nghệ số có tác động to lớn đến việc thúc đẩy hiệu quả các hoạt động kinh tế. Tuy nhiên, không phải nhóm xã hội nào cũng có thể tận dụng hiệu quả thành quả của sự phát triển công nghệ số vào phát triển kinh tế. Dựa trên kết quả nghiên cứu tại tỉnh Thái Bình, bài viết phản ánh việc sử dụng công nghệ số vào các hoạt động phát triển kinh tế trong lĩnh vực nông, ngư nghiệp của phụ nữ nông thôn. Kết quả khảo sát cho thấy, nhu cầu sử dụng công nghệ số vào hoạt động kinh tế cũng như hiệu quả của việc sử dụng công nghệ số đối với hoạt động này là chưa cao. Bài viết cũng phân tích vai trò của công nghệ số vào hoạt động kinh tế và đưa ra một số giải pháp nhằm thúc đẩy hiệu quả sử dụng công nghệ số vào hoạt động kinh tế của phụ nữ nông thôn. Abstract: Digital technology has a significant impact on promoting the efficiency of economic activities. However, not all social groups can effectively utilize the achievements of digital technology development for economic development. Based on research results in Thai Binh province, the article reflects the use of digital technology in economic development activities in the agricultural and fishery sectors of rural women. Survey results show that the demand for using digital technology in economic activities as well as the effectiveness of using digital technology for this activity is not limited. The article also analyzes the role of digital technology in economic activities of the rural women and suggest some solutions to promote the effective use of digital technology in their economic activities.
Một số vấn đề đặt ra đối với phát triển con người và đảm bảo quyền con người, quyền phát triển trong thực hiện các mục tiêu phát triển
Tóm tắt: Bài viết tập trung nhận diện những vấn đề đặt ra đối với phát triển con người và đảm bảo quyền con người, quyền phát triển trong tiến trình thực hiện các mục tiêu phát triển, đặc biệt là các Mục tiêu Phát triển bền vững (SDGs). Nghiên cứu chỉ ra rằng phát triển con người, quyền con người và quyền phát triển có mối quan hệ mật thiết và bổ trợ cho nhau. Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện các mục tiêu phát triển, mâu thuẫn cũng đã nảy sinh liên quan tới phát triển con người và đảm bảo quyền con người, quyền phát triển, cụ thể: bất đồng giữa các quốc gia đối với quyền phát triển; thách thức đối với nghĩa vụ đảm bảo bình đẳng và công bằng trong việc thực hiện quyền con người, phát triển con người và các mục tiêu phát triển; cùng với đó là tác động của các nhân tố như cách mạng công nghệ, đổi mới sáng tạo, các cú sốc kinh tế, dịch bệnh, v.v. tới mối quan hệ giữa phát triển con người và quyền con người. Abstract: The article focuses on identifying the issues related to human development and ensuring human rights, as well as the right to development in the process of achieving development goals, particularly the Sustainable Development Goals (SDGs). The study indicates that human development, human rights, and the right to development are closely intertwined and mutually reinforcing. However, during the implementation of development goals, conflicts have also arisen concerning human development and the guarantee of human rights and the right to development, specifically: disagreements between countries over the right to development; challenges in ensuring equality and fairness in the realization of human rights, human development, and development goals; alongside the impact of factors such as technological revolutions, innovation, economic shocks, pandemics, etc., on the relationship between human development and human rights.
Một số thành tựu và thách thức đối với phát triển nguồn nhân lực của Việt Nam để thực hiện thắng lợi Nghị quyết số 25/NQ-CP của Chính phủ
Tóm tắt: Dựa trên các tài liệu thứ cấp, các số liệu thống kê về lực lượng lao động của Việt Nam, bài viết khái quát các thành tựu và thách thức đối với phát triển nguồn nhân lực của Việt Nam. Từ việc đánh giá khái quát lực lượng lao động Việt Nam kể từ sau Đổi mới đến nay, bài viết tập trung chỉ ra những thành tựu và thách thức về phát triển nguồn nhân lực phục vụ cho thực hiện Nghị quyết số 25/NQ-CP của Chính phủ về mục tiêu tăng trưởng các ngành, lĩnh vực và địa phương đảm bảo mục tiêu tăng trưởng cả nước đạt trên 8%. Các thành tựu chính được thể hiện trên hai khía cạnh chính là trí lực và thể lực, đây là nhân tố quan trọng đóng góp cho phát triển kinh tế của Việt Nam thời gian qua. Các thách thức mà nguồn nhân lực Việt Nam đang gặp phải như về chất lượng, cơ cấu nguồn nhân lực và ý thức, kỉ luật lao động cũng là các vấn đề lớn cần quan tâm. Từ đó, bài viết đưa ra một số khuyến nghị để tiếp tục phát triển nguồn nhân lực của Việt Nam, trong đó nhấn mạnh đến việc cần lấy con người làm trung tâm trong xây dựng chính sách. Abstract: Based on secondary sources and statistical data on the labor force in Vietnam, the article provides an overview of the achievements and challenges in the development of human resources in Vietnam. By evaluating the general labor force in Vietnam since the Doi Moi reforms, the article focuses on identifying the achievements and challenges related to human resource development for implementing the Resolution No. 25/NQ-CP of the Government, which sets the goal of ensuring growth in various industries, sectors, and localities, with a national growth target of over 8%. The main achievements are reflected in two key aspects: intellectual and physical strength, both of which have significantly contributed to Vietnam's economic development in recent years. The challenges faced by Vietnam’s human resources, such as quality, workforce structure, and awareness and labor discipline, are also major issues that need attention. Based on this, the article proposes several recommendations to continue developing Vietnam’s human resources, emphasizing the need to place people at the center of policy development.
Tổng Mục lục Tạp chí Nghiên cứu Con người năm 2024
TỔNG MỤC LỤC TẠP CHÍ NGHIÊN CỨU CON NGƯỜI
Phát triển con người trong bối cảnh già hóa dân số ở Việt Nam hiện nay (Kỷ yếu hội thảo khoa học thường niên lần thứ nhất về nghiên cứu con người)
Bài đọc sách đăng trên Tạp chí Nghiên cứu Con người số 6(135) 2024
Chính sách di dân và phân bố dân cư ở vùng kinh tế mới Minh Hải (1976 - 1985)
Tóm tắt: Sau năm 1975, thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước, chính sách xây dựng vùng kinh tế mới được thực hiện ở các tỉnh Tây Nguyên, đồng bằng sông Cửu Long và Đông Nam Bộ với mục đích phân bố lại lực lượng lao động, mở rộng diện tích canh tác giữa các vùng nhằm tăng năng suất lao động xã hội. Từ năm 1976 đến năm 1985, một bộ phận lớn cư dân tỉnh Hà Nam Ninh đã tình nguyện vào các nông trường tỉnh Minh Hải khai hoang, lập nghiệp. Nhờ vào sự cần cù, chịu thương, chịu khó của những người tiên phong đi xây dựng vùng kinh tế mới, vùng đất “rừng hoang, cỏ dại” dần trở nên trù phú, phát triển. Nghiên cứu về vấn đề này có thể góp thêm tài liệu tham khảo cho việc giải quyết các vấn đề về di cư hiện nay ở Việt Nam. Abstract: After 1975, implementing the Party and State's policies, the policy of building new economic regions was implemented in the Central Highlands, Mekong Delta, Southeast, with the purpose of exploiting and redistributing labor between regions and industries to increase social labor productivity. The new economic zone of Minh Hai province is also part of the policy of redistributing the labor force nationwide.From 1976 to 1985, a large number of residents of Ha Nam Ninh province volunteered to go to farms in Minh Hai province to reclaim land and start a business. Thanks to the diligence, compassion, and hard work of the pioneers who built the new economic zone, The land of “wild forest and weeds” gradually became a rich and developed land. This research can serve as a reference for addressing current migration issues in Vietnam.
Những nhân tố ảnh hưởng tới huy động nguồn lực cộng đồng hỗ trợ hộ gia đình người Dao thoát nghèo bền vững ở tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam
Tóm tắt: Nghiên cứu những nhân tố ảnh hưởng tới huy động nguồn lực cộng đồng hỗ trợ hộ gia đình người Dao thoát nghèo bền vững ở Thanh Hóa được giới hạn ở 2 nhóm yếu tố: Yếu tố nội lực (trình độ học vấn, nghề nghiệp, kĩ năng, kinh nghiệm, số lao động đủ sức khỏe làm việc của hộ, các nguồn vốn vật chất của hộ); Yếu tố ngoại lực (những yếu tố vĩ mô bên ngoài như chính sách nhà nước, sự hỗ trợ của các tổ chức nhà nước, các tổ chức phi chính phủ). Những nhân tố nội lực có vai trò quyết định khả năng huy động nguồn lực cộng đồng, ngược lại, những nhân tố ngoại lực dù không có vai trò quyết định nhưng có vai trò rất quan trọng ảnh hưởng tới huy động nguồn lực cộng đồng hỗ trợ người Dao ở Thanh Hóa thoát nghèo bền vững. Abstract: Research on factors affecting community resource mobilization to support Dao households to escape poverty sustainably in Thanh Hoa is limited to two internal dimensions: factors: education level, occupation, skills, experience, number of healthy workers in the household, physical capital resources of the household; External factors:external macro factors such as state policies, the support from state organizations, non-governmental organizations. Internal factors play a decisive role in the ability to mobilize community resources. On the contrary, external factors do not have a decisive role;however, they are vital in influencing the mobilization of community resources to support the Dao people in Thanh Hoa's sustainable escape from poverty.
Tác động của xâm nhập mặn, hạn hán đến lao động,việc làm, thu nhập của người dân ở khu vực ven sông Hậu
Tóm tắt: Nghiên cứu làm rõ những tác động đa chiều của hai vấn đềmôi trường lớn mà khu vực ven sông Hậu đã và đang phải đối mặt là xâm nhập mặn và hạn hán đến sinh kế, lao động, việc làm và thu nhập của người dân. Xâm nhập mặn và hạn hán không chỉtác động làm giảm diện tích, giảm năng suất gieo trồng, còn khiến công lao động nhiều hơn, chi phí cho sản xuất lớn hơn và tạo ra những nguy cơ mất trắngở những mùa vụnhất định. Đồng thời, xâm nhập mặn và hạn hán còn gây khó khăn cho người dân tại khu vực ven sông Hậu trong tìm kiếm việc làm, khó khăn trong triển khai công việc và cao hơn là làm giảm thu nhập của người dân. Những vấn đềnày tạo nên những thách thức nhất định trong việcứng phó với biến đổi khí hậu, thiên tai và việc thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững khu vực ven sông Hậu nói riêng, đồng bằng sông Cửu Long nói chung trong thời gian tới. Abstract: The study clarifies the multidimensional impacts of two major environmental issues that the Hau River area has been facing, which are soil salinity and drought, on people's livelihoods, labor, employment and income. Soil salinity and drought not only reduce the area and productivity of crops, but also increase labor costs, increase production costs and create risks of total bad harvest in certain seasons. At the same time, soil salinity and drought also cause difficulties for people in the Hau River area in finding jobs,difficulties in implementing work and, more importantly, reduce people's income. This creates certain challenges in responding to climate change, natural disasters and implementing sustainable development goals in the Hau River area in particular and the Mekong Delta in general in the coming time.
Hệ giá trị đạo đức của con người Việt Nam hiện nay
Tóm tắt: Đạo đức là một hình thái ý thức xã hội, phản ánh tồn tại xã hội, chịu sự quy định của tồn tại xã hội. Mỗi thời kì khác nhau, mỗi dân tộc khác nhau có hệ giá trị đạo đức khác nhau. Câu hỏi đặt ra là, trong bối cảnh đạo đức xã hội đang xuống cấp hiện nay, hệ giá trị đạo đức của con người Việt Nam là gì? Đây là câu hỏi thu hút sự quan tâm của cả xã hội, có vai trò quan trọng quyết định xu hướng phát triển của mỗi cá nhân cũng như của toàn xã hội. Bài viết bước đầu tìm hiểu hệ giá trị đạo đức của con người Việt Nam hiện nay qua các Văn kiện của Đảng khóa XI, XII và XIII nhằm góp phần tìm câu trả lời cho câu hỏi trên. Abstract: Moral is a form of social consciousness, reflecting social existence and regulated by social existence. Each different period, each different nation has a different moral value system. The question is, in the current context of social moral degradation,what is the moral value system of Vietnamese people? This is a question that attracts the attention of the whole society, plays an important role in determining the development trend of each individual as well as the entire society. The article initially explores the moral value system of Vietnamese people today throughthe 11th - 13th Party Congress documentsin order to find the answer to the question above.
Công tác xã hội bảo đảm quyền an sinh xã hội qua ý kiến của người dân nông thôn
Tóm tắt: Quyền An sinh xã hội là một trong những quyền cơ bản của con người mà mỗi quốc gia đều cần hướng tới thực hiện nhằm phòng ngừa, bảo vệ, giảm thiểu và khắc phục rủi ro cho các thành viên xã hội. Ở Việt Nam, hiện còn ít chương trình, đề án tập trung vào giải quyết vấn đề đảm bảo quyền an sinh xã hội của người dân thông qua các hoạt động công tác xã hội cả chuyên nghiệp và bán chuyên nghiệp. Nghiên cứu này được thực hiện tại một xã ngoại thành Hà Nội nhằm phân tích thực trạng hiểu biết và nhu cầu của người dân nông thôn về quyền an sinh, cũng như hoạt động công tác xã hội bán chuyên nghiệp đã góp phần như thế nào trong việc hỗ trợ người dân thực hiện các quyền an sinh xã hội. Kết quả nghiên cứu cho thấy, người dân có sự hiểu biết khá tốt về các quyền an sinh và có nhu cầu được thực hiện các quyền này. Đây là cơ sở thực tiễn nhằm không ngừng nâng cao việc đảm bảo quyền an sinh xã hội cho người dân, cũng như là động cơ thúc đẩy công tác xã hội ở nông thôn cần được phát triển theo chiều hướng ngày càng chuyên nghiệp. Abstract: The right to social security is one of the basic human rights that every country needs to aim to implement in order to prevent, protect, minimize and overcome risks for members of society. In Vietnam, there are currently few programs and projects focusing on solving the problem of ensuring people's social security rights through professional and semi-professional social work activities. This study in a suburban commune of Hanoi aims to analyze the current state of understanding and needs of rural people regarding social security rights, as well as how the activities of semi-professional social work have contributed to supporting people in exercising their social security rights. The results of the study show that people have a fairly good understanding of social security rights and have a need to exercise these rights. This is a practical basis for continuously improving the guarantee of social security rights for people, as well as a driving force for promoting social work in rural areas to be developed in an increasingly professional direction.
Quyền con người và các vấn đề về phát triển bền vững
Tóm tắt: Từ hai thập kỉ gần đây, mối liên hệ giữa quyền con người (QCN) và phát triển bền vững (PTBV) là một chủ đề được nhắc đến thường xuyên trên các diễn đàn quốc tế và cả ở Việt Nam. Bài viết phân tích mối liên hệ giữa QCN và PTBV dưới góc độ lí luận và thực tiễn, để từ đó đánh giá mối liên hệ này trong bối cảnh của Việt Nam nhằm đưa ra các kiến nghị về chính sách pháp luật. Abstract: Since the last two decades, the connection between human rights and sustainable development has been a topic frequently mentioned in international forums and in Vietnam. This article analyzes the relationship between human rights and sustainable development from a theoretical and practical perspective to evaluate this relationship in the Vietnamese context to make recommendations on legal policies.
Mục lục Tạp chí Nghiên cứu Con người số 6(135) 2024
Giáo dục giá trị văn hóa cho sinh viên: nghiên cứu tại Trường Đại học Hà Nội
Tóm tắt: Giá trị văn hóa là yếu tố cốt lõi của văn hóa, là nguồn nội lực để phát triển đất nước. Giáo dục giá trị văn hóa cho sinh viên tác động đến nhận thức, thái độ, điều chỉnh hành vi cho sinh viên trong việc chuyển hóa các giá trị văn hóa vào bên trong bản thân. Từ dữ liệu khảo sát tại Trường Đại học Hà Nội, bài viết phân tích nhận thức của sinh viên về giáo dục giá trị văn hóa trên nhiều chiều cạnh: quan điểm của sinh viên về giáo dục văn hóa trong bối cảnh hội nhập; về vai trò của giáo dục giá trị văn hóa cho sinh viên; về mức độ tích hợp giáo dục giá trị văn hóa vào các môn học; về vai trò của giảng viên và tài liệu trong giáo dục giá trị văn hóa; về hiệu quả của các hoạt động ngoại khóa; về thực trạng xây dựng môi trường đa văn hóa; về hoạt động đo lường giáo dục giá trị văn hóa cho sinh viên. Qua đó, bài viết gợi mở một số vấn đề cần quan tâm nhằm nâng cao hiệu quả của hoạt động giáo dục giá trị văn hóa cho sinh viên trong giai đoạn hiện nay. Abstract: Cultural values are the core components of culture and serve as an intrinsic driving force for national development. Educating students about cultural values is an activity aimed at influencing their awareness, attitudes, and behaviors, thereby internalizing these values within themselves. Based on survey data collected from Hanoi University, this paper analyzes students' perceptions of cultural value education from multiple perspectives: their views on cultural education in the context of globalization; the role of cultural value education for students; the integration of cultural value education into academic subjects; the role of lecturers and teaching materials in cultural value education; the effectiveness of extracurricular activities; the current state of building a multicultural environment; and the measurement of cultural value education outcomes for students. The paper concludes with several suggestions to enhance the effectiveness of cultural value education for students in the current period.
Người Việt di cư ở New Zealand và những thách thức hội nhập từ sau chính sách mở cửa nhập cư năm 2022 của quốc gia này
Tóm tắt: Thế kỉ 21 chứng kiến những làn sóng di cư mới của người Việt đến nhiều vùng lãnh thổ khác nhau trên thế giới. New Zealand dường như là một điểm đến được ưa thích trong những thập niên gần đây. Nhiều câu hỏi được đặt ra: Tại sao người Việt lựa chọn New Zealand làm nơi nhập cư? Mạng lưới di cư và động lực nào đã thúc đẩy họ đến lập nghiệp ở quốc gia này? Văn hóa và bản sắc của họ được duy trì và thay đổi thế nào khi hội nhập vào xã hội địa phương? Dựa trên nghiên cứu điền dã tại thành phố Auckland, New Zealand, bài viết này cố gắng mang lại một mô tả dân tộc học về cộng đồng người Việt mới nhập cư để góp phần trả lời các câu hỏi nêu trên. Những câu chuyện đời, những trải nghiệm thực tế và quan sát dân tộc học trên thực địa sẽ giúp khám phá mạng lưới xã hội và động lực của người di cư khi lựa chọn New Zealand làm điểm đến lập nghiệp. Từ đây, bài viết cũng gợi lên những ngụ ý thực tiễn nhằm cải thiện cơ hội nghề nghiệp, khả năng hòa nhập vào đời sống văn hóa tại nơi định cư. Abstract: The 21st century witnessed new waves of out-migration from Vietnam to different places in the world. New Zealand seems to be a popular destination in recent decades. Various questions can be raised for discussion as why do Vietnamese people choose New Zealand as a place to move in? What are their migration networks and what motivated them to settle in this country? How are their culture and identity maintained and changed when integrating into local society? Based on fieldwork in Auckland, New Zealand, this article attempts to provide an ethnographic description of the new Vietnamese immigrant community to contribute to answering the above questions. Life stories, daily experiences and on-the-ground ethnographic observations will help explore the social networks and motivations of migrants in New Zealand. Furthermore, the study also looks for practical implications to improve opportunities and the ability to integrate into the cultural life in the settlement area.