Tạp chí của Trường Cán bộ quản lý giáo dục Thành phố Hồ Chí Minh
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM THEO CHU TRÌNH PDCA TẠI CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC: NGHIÊN CỨU TRƯỜNG HỢP PHƯỜNG TĂNG NHƠN PHÚ, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Bài báo tập trung phân tích thực trạng quản lý hoạt động trải nghiệm cho học sinh tiểu học tại phường Tăng Nhơn Phú, Thành phố Hồ Chí Minh theo chu trình PDCA. Thông qua phương pháp khảo sát bằng phiếu hỏi và phỏng vấn 164 cán bộ quản lý và giáo viên, kết quả nghiên cứu cho thấy các nhà trường đã thực hiện khá tốt các khâu lập kế hoạch và triển khai thực hiện, đặc biệt là công tác phân công nhân sự và xác định nội dung. Một phát hiện có ý nghĩa là chu trình PDCA trong quản lý hoạt động trải nghiệm chưa được vận hành cân đối, phản ánh xu hướng quản lý thiên về hành chính hơn là quản lý chất lượng. Nghiên cứu góp phần làm rõ những điểm nghẽn mang tính hệ thống trong quản lý hoạt động trải nghiệm ở trường tiểu học, qua đó gợi mở các định hướng cải tiến nhằm nâng cao hiệu quả quản lý giáo dục.
NHẬN THỨC CỦA SINH VIÊN KHÔNG CHUYÊN TIẾNG ANH ĐỐI VỚI LỢI ÍCH VÀ THÁCH THỨC CỦA VIỆC ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG TỰ HỌC TIẾNG ANH
Bài báo nhằm tìm hiểu nhận thức của sinh viên không chuyên tiếng Anh về lợi ích và khó khăn trong việc sử dụng công nghệ thông tin trong việc tự học tiếng Anh. Dữ liệu của nghiên cứu định tính được thu thập bằng phỏng vấn bán cấu trúc đối với 10 sinh viên không chuyên tiếng Anh từ các chuyên ngành khác nhau và được phân tích theo các chủ đề nhằm xác định các chủ đề chính phản ánh góc nhìn của người học. Kết quả thu được thể hiện rằng sinh viên nhận thức được công nghệ thông tin tạo ra nhiều thuận lợi cho việc tự học tiếng Anh như khả năng tiếp cận nguồn tài liệu học đa dạng, trải nghiệm học thú vị và sự linh hoạt. Tuy nhiên sinh viên cũng cho rằng đôi khi gặp khó khăn trong khi học như giảm sự tập trung, quá tải thông tin và việc duy trì tính kỷ luật. Bài báo cung cấp cái nhìn sâu hơn về trải nghiệm của người học, đồng thời đưa ra các khuyến nghị cho giáo viên và sinh viên về tiềm năng của công nghệ thông tin trong việc thúc đẩy việc tự học tiếng Anh cho sinh viên.
QUẢN TRỊ BẢO ĐẢM CHẤT LƯỢNG BÊN TRONG THEO AUN-QA: MÔ HÌNH, BỘ CÔNG CỤ VÀ NGHIÊN CỨU TRƯỜNG HỢP TẠI ĐẠI HỌC QUỐC GIA THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Trong bối cảnh tự chủ đại học và gia tăng yêu cầu trách nhiệm giải trình, quản trị bảo đảm chất lượng bên trong (IQA) đóng vai trò then chốt quyết định sự phát triển bền vững của các cơ sở giáo dục đại học. Bài viết phân tích sự chuyển dịch căn bản trong quản trị bảo đảm chất lượng bên trong. Thông qua phương pháp nghiên cứu định tính kết hợp phân tích trường hợp, nghiên cứu làm rõ triết lý của Khung IQA AUN-QA phiên bản 2024 và logic vận hành của Bộ công cụ Management Toolkit 2025. Kết quả nghiên cứu cho thấy mô hình mới đã phá bỏ tư duy quản trị dựa trên quy trình kỹ thuật đơn thuần để thay thế bằng triết lý quản trị hệ sinh thái tích hợp, trong đó chất lượng không còn là kết quả của việc kiểm soát hành chính riêng lẻ mà được kiến tạo từ sự tương tác hữu cơ giữa yếu tố chiến lược, vận hành và văn hóa cải tiến liên tục. Thông qua kết quả nghiên cứu, tác giả đề xuất một số giải pháp giúp các cơ sở giáo dục đại học thích ứng linh hoạt với bối cảnh mới, củng cố nền tảng cho sự tự chủ và phát triển bền vững.
PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN TRONG CƠ SỞ GIÁO DỤC ĐẠI HỌC: KINH NGHIỆM QUỐC TẾ VÀ HÀM Ý CHÍNH SÁCH CHO VIỆT NAM
Phát triển đội ngũ giảng viên là yếu tố then chốt quyết định thành công của giáo dục đại học. Bài báo nghiên cứu kinh nghiệm phát triển giảng viên tại các trường đại học hàng đầu thế giới thông qua phương pháp phân tích tài liệu và so sánh quốc tế, bao gồm mô hình Hoa Kỳ, Châu Âu và Châu Á. Nghiên cứu xác định các yếu tố thành công chung: tiêu chuẩn tuyển dụng nghiêm ngặt, lộ trình nghề nghiệp rõ ràng, cơ chế đánh giá minh bạch, đãi ngộ cạnh tranh và môi trường học thuật khuyến khích đổi mới. Từ đó, bài báo đề xuất các giải pháp chính sách phát triển giảng viên đại học phù hợp bối cảnh Việt Nam về đào tạo, tuyển dụng, thăng tiến, đãi ngộ và quản lý đánh giá, kèm lộ trình triển khai cụ thể nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên đáp ứng yêu cầu hội nhập và phát triển bền vững.
TÁC ĐỘNG CỦA ĐỘNG LỰC ĐỌC ĐỐI VỚI ĐỌC HIỂU CẢM NHẬN CỦA HỌC SINH LỚP 6 HỌC TIẾNG ANH TẠI TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ Ở VIỆT NAM
Nghiên cứu xem xét tác động của động lực đọc đến đọc hiểu cảm nhận của học sinh lớp 6 học tiếng Anh tại trường trung học cơ sở tại Việt Nam. Dựa trên dữ liệu khảo sát thu thập từ 140 học sinh, nghiên cứu vận dụng cách tiếp cận định lượng để nhận diện mức độ hứng thú, giá trị đọc, sự tự tin và kiên trì khi đọc, đồng thời phân tích mối liên hệ giữa các yếu tố này với kết quả đọc hiểu. Kết quả cho thấy động lực đọc có vai trò nổi bật trong việc duy trì sự tham gia, hỗ trợ người học xây dựng mô hình nghĩa và xử lý văn bản hiệu quả hơn. Hai cấu phần Giá trị cảm nhận & Sự hứng thú (Value & Enjoyment) và Sự tự tin &Tính kiên trì (Confidence & Persistence) đều thể hiện ảnh hưởng tích cực, cho thấy động lực đọc là yếu tố then chốt định hướng chất lượng đọc hiểu của học sinh trung học cơ sở. Nghiên cứu đóng góp thêm minh chứng thực nghiệm cho lĩnh vực động lực đọc (reading motivation) và đọc hiểu cảm nhận (perceived reading comprehension) tại Việt Nam. Đồng thời cung cấp gợi ý quan trọng cho giáo viên tiếng Anh, tổ chuyên môn và cán bộ quản lý trong việc thiết kế và quản lý hoạt động đọc nhằm nuôi dưỡng hứng thú và năng lực đọc bền vững cho học sinh.
KHUNG ĐÁNH GIÁ MỨC ĐỘ HOÀN THÀNH NHIỆM VỤ TRONG DẠY HỌC TIẾNG ANH THEO TIẾP CẬN DỰA VÀO NHIỆM VỤ Ở BẬC ĐẠI HỌC
Trong bối cảnh giáo dục đại học định hướng phát triển năng lực, dạy học tiếng Anh theo tiếp cận dựa vào nhiệm vụ được xem là một hướng tiếp cận phù hợp nhằm nâng cao khả năng sử dụng ngôn ngữ của sinh viên. Tuy nhiên, hoạt động đánh giá trong dạy học theo tiếp cận này vẫn còn nhiều hạn chế do sự chi phối của các hình thức đánh giá truyền thống, chưa phản ánh đầy đủ năng lực thực hiện nhiệm vụ giao tiếp của người học. Bài báo được thực hiện theo phương pháp nghiên cứu định tính, dựa trên phân tích và tổng hợp các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước, nhằm làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn của việc sử dụng khung đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ trong dạy học tiếng Anh tại trường đại học. Kết quả nghiên cứu cho thấy khung đánh giá là công cụ đánh giá phù hợp, góp phần nâng cao tính minh bạch và nhất quán trong đánh giá. Trên cơ sở đó, nghiên cứu đề xuất một khung đánh giá minh họa và mô tả quy trình xây dựng, rà soát và chuẩn hóa bước đầu nhằm tăng cường tính khoa học và khả năng áp dụng trong bối cảnh dạy học tiếng Anh không chuyên ở giáo dục đại học.
THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC Y ĐỨC CHO SINH VIÊN NGÀNH Y KHOA TRƯỜNG ĐẠI HỌC VÕ TRƯỜNG TOẢN
Bài viết trình bày kết quả nghiên cứu về thực trạng hoạt động giáo dục y đức cho sinh viên ngành Y khoa Trường Đại học Võ Trường Toản trên cơ sở khảo sát 62 cán bộ quản lý, giảng viên và 231 sinh viên. Nghiên cứu tập trung vào việc đánh giá mức độ đáp ứng mục tiêu, nội dung, phương pháp, hình thức, kiểm tra đánh giá kết quả hoạt động giáo dục y đức cho sinh viên, tìm hiểu nguyên nhân của thực trạng để đề xuất các biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động giáo dục y đức cho sinh viên ngành Y khoa Trường Đại học Võ Trường Toản để đáp ứng yêu cầu đổi mới toàn diện phong cách, tinh thần, thái độ phục vụ nhân dân, người bệnh gắn liền với nâng cao năng lực chuyên môn của đội ngũ cán bộ y tế hiện nay.
ỨNG DỤNG TRÍ TUỆ NHÂN TẠO (AI) TRONG NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CỦA SINH VIÊN NGÀNH KỸ THUẬT ĐIỆN, ĐIỆN TỬ TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT NAM ĐỊNH
Trong kỷ nguyên số, trí tuệ nhân tạo (AI) đóng vai trò then chốt trong việc thúc đẩy tư duy phản biện và năng lực giải quyết vấn đề cho sinh viên kỹ thuật. Bài báo này tập trung phân tích thực trạng và những rào cản trong hoạt động nghiên cứu khoa học của sinh viên ngành Kỹ thuật Điện, Điện tử tại Đại học Sư phạm Kỹ thuật Nam Định (NUTE). Thông qua khảo sát thực tiễn và tổng quan tài liệu, nghiên cứu làm rõ tầm quan trọng của AI trong việc tối ưu hóa hiệu quả học thuật. Từ đó, nhóm tác giả đề xuất các giải pháp ứng dụng AI cụ thể nhằm hỗ trợ sinh viên trong: (i) Xử lý dữ liệu và mô phỏng thiết kế kỹ thuật;(ii) Nâng cao kỹ năng viết báo cáo khoa học; (iii) Tối ưu hóa quy trình thực hiện nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu đưa ra những hàm ý thực tiễn cho công tác quản lý giáo dục, giúp nhà trường định hướng sinh viên sử dụng AI hiệu quả và có trách nhiệm. Những đề xuất này kỳ vọng sẽ nâng cao chất lượng nghiên cứu, góp phần xây dựng hệ sinh thái học thuật đổi mới sáng tạo trong nhà trường.
VAI TRÒ TRUNG GIAN CỦA NIỀM TIN ĐỐI VỚI Ý ĐỊNH SỬ DỤNG PHẦN MỀM HỌC NGOẠI NGỮ TRỰC TUYẾN CỦA SINH VIÊN VIỆT NAM
Trong bối cảnh giáo dục số phát triển, phần mềm học ngoại ngữ trực tuyến ngày càng được sinh viên sử dụng rộng rãi. Nghiên cứu này nhằm xác định các yếu tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng của sinh viên và kiểm định vai trò trung gian của niềm tin của người học. Dữ liệu thu thập từ 378 sinh viên đại học tại Việt Nam bằng kỹ thuật lấy mẫu theo mầm trong ba tháng (1-4/2025) và được phân tích bằng mô hình PLS-SEM. Kết quả cho thấy niềm tin là yếu tố trung gian chủ đạo trong mối quan hệ giữa trải nghiệm sử dụng, bằng chứng xã hội và ý định sử dụng. Đánh giá từ người dùng có ảnh hưởng mạnh nhất đến niềm tin, tiếp theo là cảm nhận tiện lợi và chất lượng. Đáng chú ý, đánh giá từ người ảnh hưởng không tác động đáng kể. Nghiên cứu đề xuất các nền tảng học ngoại ngữ cần ưu tiên cải thiện trải nghiệm người dùng và xây dựng cơ chế thu thập phản hồi thực tế nhằm khai thác sức mạnh của truyền miệng điện tử để tạo dựng niềm tin và thúc đẩy ý định sử dụng phần mềm.
SO SÁNH PHƯƠNG PHÁP LUẬN TRONG NGHIÊN CỨU KINH TẾ CHÍNH TRỊ MÁC – LÊNIN VÀ KINH TẾ HỌC HIỆN ĐẠI
Bài viết phân tích sự khác biệt về nền tảng triết học và phương pháp luận giữa Kinh tế chính trị Mác - Lênin với kinh tế học hiện đại, nhằm làm rõ nền tảng triết học và phương pháp của mỗi trường phái. Nghiên cứu sử dụng cách tiếp cận so sánh để đối chiếu nguyên tắc của phép biện chứng duy vật - chủ nghĩa duy vật lịch sử với các phương pháp chủ đạo của kinh tế học hiện đại (thực chứng luận, mô hình hóa toán học, kinh tế lượng, phân tích cận biên). Kết quả cho thấy hai trường phái khác nhau về thế giới quan và mục tiêu nghiên cứu: Mác - Lênin nhấn mạnh tính toàn diện, lịch sử và mục tiêu cải tạo xã hội; trong khi kinh tế học hiện đại chú trọng phân tích vi mô, mô hình hóa và kiểm chứng thực nghiệm. Mỗi bên có ưu điểm và hạn chế riêng. Việc kết hợp linh hoạt hai cách tiếp cận để có cái nhìn toàn diện hơn về các vấn đề kinh tế. Bài viết đề xuất hướng phát triển một nền kinh tế học tích hợp, vừa có chiều sâu triết học - lịch sử, vừa chặt chẽ và thực nghiệm, nhằm phục vụ mục tiêu phát triển bền vững và công bằng.
VẬN DỤNG LÝ THUYẾT MỤC TIÊU TỰ ĐẶT NHẰM NÂNG CAO ĐỘNG LỰC NỘI TẠI TRONG CƠ SỞ GIÁO DỤC ĐẠI HỌC: NGHIÊN CỨU TRƯỜNG HỢP TRƯỜNG ĐẠI HỌC TRÀ VINH
Nghiên cứu phân tích ứng dụng của Lý thuyết Mục tiêu tự đặt nhằm nâng cao động lực làm việc cho cán bộ quản lý, giảng viên và nhân viên tại Trường Đại học Trà Vinh trong giai đoạn 2020 - 2025. Dữ liệu thứ cấp từ báo cáo hoạt động của trường cho thấy, Trường Đại học Trà Vinh đã đạt được những thành tựu đáng kể trong công bố khoa học của giảng viên và phát triển, kiểm định các chương trình đào tạo đạt chuẩn quốc tế; xếp hạng WURI tăng từ hạng 62 (2022) lên hạng 29/ 400 (2025) nhờ các chiến lược khuyến khích tự chủ mục tiêu. Tuy nhiên, vẫn tồn tại hạn chế như tỉ lệ giảng viên tiến sĩ chỉ đạt 33,3% và thu từ khoa học công nghệ chiếm 3,3% tổng thu. Nghiên cứu đề xuất mô hình “OKR-AI TVU” tích hợp Objectives and Key Results với trí tuệ nhân tạo để cá nhân hoá mục tiêu và tăng cường động lực nội tại. Phương pháp nghiên cứu kết hợp phân tích tài liệu thứ cấp và phân tích SWOT. Kết quả cho thấy mô hình có tiềm năng tăng năng suất nghiên cứu lên 25 - 40% và giảm tỷ lệ nghỉ việc. Nghiên cứu góp phần vào lý thuyết quản trị giáo dục đại học tại Việt Nam và cung cấp cơ sở thực tiễn cho các trường đại học địa phương trong bối cảnh tự chủ và chuyển đổi số.
NĂNG LỰC TOÀN CẦU CỦA GIÁO VIÊN VÀ CÁN BỘ QUẢN LÝ TRƯỜNG HỌC TẠI VIỆT NAM: NHẬN THỨC, SỰ SẴN SÀNG, THÁCH THỨC VÀ THỰC HÀNH NGHỀ NGHIỆP
Năng lực toàn cầu được xem là năng lực quan trọng đối với giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục trong bối cảnh hội nhập quốc tế. Nghiên cứu này khảo sát mức độ nhận thức, sự sẵn sàng, các thách thức và việc vận dụng năng lực toàn cầu trong thực hành nghề nghiệp của giáo viên và cán bộ quản lý trường học tại Việt Nam. Dữ liệu được thu thập thông qua khảo sát bằng bảng hỏi với 286 người tham gia. Kết quả cho thấy người tham gia nhìn chung có mức độ nhận thức và sự sẵn sàng từ trung bình đến cao, đặc biệt trong việc đánh giá vai trò của giáo dục liên văn hóa. Tuy nhiên, việc triển khai năng lực toàn cầu vẫn gặp nhiều thách thức, bao gồm hạn chế về năng lực ngoại ngữ, áp lực thời gian, quy định quản lý phức tạp và sự hỗ trợ chưa đồng bộ từ phía nhà trường. Trong thực tiễn, việc ứng dụng công nghệ để tích hợp các yếu tố toàn cầu được sử dụng phổ biến hơn so với hợp tác trực tiếp với các đối tác quốc tế. Trên cơ sở đó, nghiên cứu nhấn mạnh sự cần thiết của việc lồng ghép năng lực toàn cầu vào các chương trình bồi dưỡng giáo viên và cán bộ quản lý.
HỨNG THÚ NGHIÊN CỨU VÀ TỰ TIN TRONG NGHIÊN CỨU CỦA SINH VIÊN TẠI MỘT TRƯỜNG ĐẠI HỌC Ở VIỆT NAM: MỘT NGHIÊN CỨU TƯƠNG QUAN
Nhiều tài liệu nghiên cứu cho thấy rằng sự phát triển của tự tin trong nghiên cứu (RSE) và hứng thú nghiên cứu (RI) góp phần làm tăng năng suất và chất lượng nghiên cứu. Tuy nhiên, chưa có nhiều công trình tìm hiểu về RSE và RI ở Việt Nam. Nghiên cứu này sử dụng phương pháp chọn mẫu thuận tiện và thiết kế tương quan để đo lường mức độ RSE và RI của sinh viên tại một trường đại học ở Việt Nam, đồng thời xem xét mối liên hệ giữa hai biến số. Kết quả cho thấy sinh viên thể hiện mức độ trung bình về tự tin và hứng thú. Không có mối quan hệ có ý nghĩa thống kê giữa RSE và RI. Những phát hiện từ nghiên cứu này giúp giảng viên và các nhà giáo dục xây dựng các biện pháp hỗ trợ phù hợp nhằm nâng cao tự tin và hứng thú trong nghiên cứu khoa học - điều đặc biệt quan trọng khi giai đoạn nghiên cứu ở bậc đại học là giai đoạn hình thành bản sắc nghiên cứu khoa học của sinh viên.
THỰC TRẠNG GIÁO DỤC PHÒNG CHỐNG TAI NẠN THƯƠNG TÍCH CHO TRẺ MẦM NON TẠI XÃ BÌNH CHÁNH, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Giáo dục phòng chống tai nạn thương tích cho trẻ mầm non là nhiệm vụ quan trọng, giúp bảo đảm an toàn và phát triển toàn diện cho trẻ. Mục đích nghiên cứu là xác định thực trạng giáo dục phòng chống TNTT cho trẻ mầm non tại xã Bình Chánh, Thành phố Hồ Chí Minh. Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp giữa phân tích lý luận và khảo sát thực tiễn, với dữ liệu từ 115 cán bộ quản lý và giáo viên tại 5 trường mầm non. Kết quả cho thấy công tác giáo dục phòng chống TNTT đã được triển khai khá toàn diện. Tuy nhiên, vẫn tồn tại sự chênh lệch nhận thức về mục tiêu, chương trình, phương pháp và điều kiện thực hiện. Việc trang bị kiến thức và rèn luyện kỹ năng ứng phó với các tình huống phức tạp như phòng chống đuối nước và an toàn giao thông còn hạn chế. Các phương pháp thực hành trải nghiệm chưa được sử dụng nhiều. Các phát hiện này cung cấp cơ sở thực tiễn để các nhà quản lý giáo dục đề ra biện pháp nâng cao hiệu quả giáo dục an toàn cho trẻ mầm non.
CHUYỂN ĐỔI SỐ TRONG GIÁO DỤC YẾU TỐ ĐẢM BẢO SỰ THÀNH CÔNG CỦA SỰ NGHIỆP ĐỔI MỚI GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
Bài viết trình bày quan điểm và nội dung của công cuộc đổi mới giáo dục và đào tạo ở Việt Nam trong bối cảnh của Cuộc cách mạng 4.0; mối quan hệ giữa đổi mới giáo dục và chuyển đổi số; những nội dung và yêu cầu đổi mới giáo dục với sự cần thiết và lợi thế tận dụng những thành tựu của cuộc cách mạng 4.0 để chuyển đổi số, thúc đẩy thay đổi nội dung, phương thức dạy học, phương thức quản lý trong giáo dục và đào tạo. Bài báo cũng trình bày những quan điểm chỉ đạo, hành lang pháp lý về chuyển đổi số trong giáo dục; những nội dung chuyển đổi số; những kết quả đạt được trong thời gian qua của ngành giáo dục và đào tạo. Bài báo cũng chỉ ra những bất cập, hạn chế và những đề xuất nhằm đẩy mạnh chuyển đổi số trong giáo dục và đào tạo, yếu tố đảm bảo sự thành công của công cuộc đổi mới giáo dục.
VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ NGƯỜI THẦY TRONG XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ NHÀ GIÁO ĐÁP ỨNG YÊU CẦU MỚI
Trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng, Chủ tịch Hồ Chí Minh dành sự quan tâm đặc biệt cho giáo dục và đội ngũ nhà giáo. Người coi nghề dạy học là một nghề rất vẻ vang, người thầy là “chiến sĩ trên mặt trận tư tưởng - văn hóa”, giữ vai trò quyết định trong sự nghiệp “trồng người”, đào tạo lớp người kế tục sự nghiệp cách mạng. Trong bối cảnh hiện nay, Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách mới, đặc biệt là Kết luận số 91-KL/TW năm 2024 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 29-NQ/TW, Nghị quyết số 71-NQ/TW năm 2025 về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, Luật Nhà giáo số 73/2025/QH15 năm 2025 - đạo luật chuyên ngành đầu tiên về nhà giáo. Trên cơ sở vận dụng Tư tưởng Hồ Chí Minh về người thầy, bài viết phân tích những nội dung cốt lõi về vị trí, vai trò, phẩm chất, phong cách, phương pháp của người thầy; làm rõ những yêu cầu mới đối với đội ngũ nhà giáo trong bối cảnh triển khai Kết luận 91-KL/TW, Nghị quyết 71-NQ/TW và Luật Nhà giáo; từ đó đề xuất một số định hướng, hàm ý chính sách trong quản lý giáo dục nhằm xây dựng đội ngũ nhà giáo “vừa hồng, vừa chuyên”, có bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề nghiệp, năng lực chuyên môn và năng lực số, đáp ứng yêu cầu phát triển giáo dục - đào tạo đến năm 2030, tầm nhìn 2045.
GIÁO DỤC GIÁ TRỊ HÒA BÌNH CHO HỌC SINH TRUNG HỌC THEO TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH ĐÁP ỨNG YÊU CẦU CỦA CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC PHỔ THÔNG 2018
Hòa bình có ý nghĩa quan trọng đối với sự ổn định và phát triển của mỗi quốc gia và cả nhân loại. Giáo dục giá trị hòa bình là một trong những nội dung cần thiết trong chương trình giáo dục phổ thông đóng góp vào sự hình thành phẩm chất và năng lực học sinh. Bài viết tập trung nghiên cứu những quan điểm cơ bản của Hồ Chí Minh về hòa bình, giá trị triết lý hòa bình của Hồ Chí Minh; những nội dung giáo dục hòa bình thể hiện trong Chương trình giáo dục phổ thông năm 2018; đưa ra một số khuyến nghị về giải pháp nâng cao hiệu quả giáo dục giá trị hòa bình cho học sinh trung học theo tư tưởng Hồ Chí Minh trong bối cảnh hiện nay.
ĐÀO TẠO GIÁO VIÊN NGỮ VĂN TRONG BỐI CẢNH GIÁO DỤC PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG TẠI VIỆT NAM
Để đạt được mục tiêu có một cuộc sống bền vững hơn đòi hỏi mỗi cá nhân phải có kiến thức, kĩ năng, giá trị và thái độ phù hợp để đối mặt với các vấn đề liên quan đến phát triển bền vững (UNESCO, 2017). Theo đó, vai trò của giáo viên nói chung và giáo viên Ngữ văn ở Việt Nam nói riêng là hết sức quan trọng trong việc giúp mỗi học sinh có được năng lực bền vững. Để làm được điều đó, đội ngũ giáo viên giảng dạy môn Ngữ văn tại Việt Nam cần được đào tạo, bồi dưỡng để đạt được mục tiêu vì sự phát triển bền vững trong dạy học Ngữ văn ở trường phổ thông và mục tiêu của giáo dục vì sự phát triển bền vững toàn cầu. Nghiên cứu này áp dụng thiết kế nghiên cứu định tính mang tính khám phá, tập trung vào việc phân tích các tài liệu học thuật nhằm hệ thống hóa, phân tích, tổng hợp và so sánh các nguồn tư liệu hiện có để đề xuất những đổi mới trong đào tạo giáo viên Ngữ văn, phù hợp với bối cảnh phát triển giáo dục bền vững tại Việt Nam, đó là: Đổi mới nội dung chương trình đào tạo sư phạm Ngữ văn theo hướng phát triển bền vững; đổi mới phương pháp và kỹ thuật dạy học; đổi mới phương pháp kiểm tra, đánh giá trong đào tạo giáo viên Ngữ văn trong bối cảnh giáo dục phát triển bền vững.
PHƯƠNG PHÁP LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU: TỪ TRIẾT LÝ KHOA HỌC ĐẾN THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU
Nghiên cứu khoa học là quá trình hình thành, kiểm chứng và phát triển tri thức mới dựa trên những nguyên lý và quy trình có cơ sở lý luận vững chắc. Trong tiến trình đó, việc xây dựng phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu giữ vai trò hạt nhân, quyết định đến chất lượng, giá trị và uy tín của công trình khoa học. Tuy nhiên trong thực hành nghiên cứu, không ít học viên, nghiên cứu sinh thường nhầm lẫn giữa hai khái niệm này hoặc xem nhẹ, triển khai mang tính hình thức, dẫn đến thiết kế nghiên cứu thiếu định hướng và kết quả khó đánh giá tái lập. Bài viết tiếp cận vấn đề từ bình diện triết lý khoa học đến thiết kế nghiên cứu nhằm kiến tạo một khung hướng dẫn thực hành có hệ thống, giúp người nghiên cứu xây dựng phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu quy chuẩn, bảo đảm tính logic, độ tin cậy, giá trị và đạo đức trong thiết kế dự án khoa học.
THỰC TRẠNG CẢI TIẾN CHẤT LƯỢNG CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO NGÀNH Y HỌC CỔ TRUYỀN TRÌNH ĐỘ ĐẠI HỌC SAU KIỂM ĐỊNH CHẤT LƯỢNG: NGHIÊN CỨU TRƯỜNG HỢP Ở MỘT TRƯỜNG ĐẠI HỌC TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Cải tiến chất lượng (CTCL) chương trình đào tạo (CTĐT) sau kiểm định chất lượng (KĐCL) là yêu cầu bắt buộc nhằm bảo đảm và nâng cao hiệu quả đào tạo trong các cơ sở giáo dục đại học hiện nay. Nghiên cứu này nhằm khảo sát và phân tích thực trạng CTCL CTĐT ngành Y học cổ truyền trình độ đại học sau KĐCL tại một trường đại học ở Thành phố Hồ Chí Minh. Nghiên cứu được thực hiện theo phương pháp hỗn hợp, kết hợp khảo sát bằng bảng hỏi đối với 59 giảng viên (GV) và 34 nhân sự thuộc đội ngũ hỗ trợ (ĐNHT), cùng với phỏng vấn sâu 7 cán bộ có liên quan trực tiếp đến công tác đảm bảo và CTCL CTĐT. Kết quả nghiên cứu cho thấy, công tác CTCL CTĐT được cả hai nhóm đối tượng đánh giá ở mức “cải tiến phần lớn”, phản ánh rằng các hoạt động cải tiến đã được triển khai trên hầu hết các nội dung cốt lõi. Tuy nhiên, một số nội dung như phản ánh yêu cầu của các bên liên quan bên ngoài, công khai thông tin chương trình đào tạo, truyền tải triết lý giáo dục và chuẩn hóa hoạt động đánh giá theo chuẩn đầu ra vẫn còn hạn chế. Trên cơ sở đó, nghiên cứu đề xuất một số định hướng nhằm khắc phục các hạn chế còn tồn tại, góp phần nâng cao hiệu quả cải tiến chất lượng chương trình đào tạo ngành Y học cổ truyền sau kiểm định chất lượng.
VẬN DỤNG MÔ HÌNH PDCA TRONG QUẢN LÝ BỒI DƯỠNG GIÁO VIÊN CHỦ NHIỆM TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ THEO TIẾP CẬN NĂNG LỰC: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN
Trong bối cảnh đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục phổ thông ở Việt Nam, yêu cầu bồi dưỡng và nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên, đặc biệt là giáo viên chủ nhiệm lớp trường Trung học cơ sở trở nên cấp thiết. Trên cơ sở nghiên cứu tài liệu và phân tích - tổng hợp lý luận, bài viết tập trung làm rõ cơ sở khoa học và đề xuất vận dụng mô hình PDCA (Plan - Do - Check - Act) trong quản lý hoạt động bồi dưỡng GVCN theo tiếp cận năng lực. Kết quả nghiên cứu cho thấy, PDCA là công cụ quản lý hữu hiệu, giúp chuẩn hóa quy trình, bảo đảm tính hệ thống và nâng cao chất lượng bồi dưỡng thông qua bốn bước: lập kế hoạch, tổ chức thực hiện, kiểm tra - đánh giá và điều chỉnh - hoàn thiện. Việc áp dụng mô hình này không chỉ góp phần phát triển năng lực nghề nghiệp cho đội ngũ GVCN mà còn thúc đẩy hình thành văn hóa học tập suốt đời trong nhà trường, qua đó đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục và nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện.
NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC THỂ CHẤT Ở CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC TỈNH ĐẮK LẮK
Nghiên cứu này nhằm đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động giáo dục thể chất tại các trường đại học tỉnh Đắk Lắk trong bối cảnh yêu cầu đổi mới giáo dục đại học. Giáo dục thể chất đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển thể lực, tinh thần và nhân cách của người học. Tuy nhiên, công tác quản lý hoạt động này tại nhiều trường đại học địa phương gặp phải nhiều hạn chế qua việc xác định mục tiêu giáo dục chưa rõ ràng, nội dung môn học chưa đa dạng, hình thức tổ chức thiếu linh hoạt, đội ngũ giảng viên không đồng đều, cơ sở vật chất thiếu, công tác kiểm tra, đánh giá chưa toàn diện. Bài báo sử dụng các phương pháp nghiên cứu như phương pháp phân tích - tổng hợp tài liệu, phương pháp logic - lịch sử, phương pháp khái quát hóa lý luận. Kết quả nghiên cứu đề xuất một số giải pháp trọng tâm góp phần nâng cao chất lượng đào tạo toàn diện ở các trường đại học tỉnh Đắk Lắk trong bối cảnh hiện nay.
HOẠT ĐỘNG CHỦ NHIỆM LỚP Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG NGOÀI CÔNG LẬP TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI GIÁO DỤC
Bài viết nghiên cứu hoạt động chủ nhiệm lớp tại các trường trung học phổ thông (THPT) ngoài công lập ở TP.HCM trong bối cảnh đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục phổ thông hiện nay. Nghiên cứu tập trung phân tích vai trò, mục tiêu, nội dung, phương pháp tổ chức và các điều kiện bảo đảm hiệu quả công tác chủ nhiệm lớp. Kết quả cho thấy, hoạt động chủ nhiệm không chỉ góp phần hình thành và phát triển phẩm chất, năng lực của học sinh mà còn là yếu tố quyết định trong việc xây dựng uy tín, thương hiệu và duy trì sự phát triển bền vững của nhà trường. Chúng tôi nêu ra những khó khăn đặc thù của giáo viên chủ nhiệm ở khối ngoài công lập như sự đa dạng đối tượng học sinh, hạn chế về cơ sở vật chất, áp lực từ phụ huynh và yêu cầu đổi mới Chương trình giáo dục phổ thông 2018. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất một số định hướng nhằm nâng cao năng lực và hiệu quả hoạt động chủ nhiệm lớp, tăng cường phối hợp giữa nhà trường - gia đình - xã hội trong giáo dục toàn diện học sinh.
TỔ CHỨC VÀ QUẢN TRỊ XUẤT BẢN TẠP CHÍ KHOA HỌC Ở VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH CHUYỂN ĐỔI SỐ VÀ HỘI NHẬP HỌC THUẬT
Bài báo tập trung phân tích mô hình tổ chức và vận hành của các tạp chí khoa học tại Việt Nam trước yêu cầu chuyển đổi số và hội nhập học thuật quốc tế. Trên cơ sở tiếp cận nghiên cứu hỗn hợp, kết hợp phân tích văn bản chính sách, khảo sát đội ngũ Ban Biên tập, tác giả và quan sát hệ thống xuất bản trực tuyến, nghiên cứu đề xuất khung phân tích gồm bốn nhóm tiêu chí: (i) cấu trúc tổ chức tòa soạn; (ii) quy trình tiếp nhận, phản biện và biên tập; (iii) mức độ chuẩn hóa bài báo và siêu dữ liệu; (iv) hạ tầng số và năng lực hội nhập. Kết quả nghiên cứu cho thấy phần lớn tạp chí khoa học trong nước chưa đáp ứng đầy đủ và đồng bộ các yêu cầu của các hệ thống đánh giá khu vực và quốc tế như VCI, ACI hay Scopus. Những hạn chế chủ yếu xuất phát từ mức độ chuyên nghiệp hóa còn thấp, quy trình bình duyệt thiếu chuẩn hóa, siêu dữ liệu chưa thống nhất và hạ tầng số chưa hoàn thiện. Từ đó, bài báo đề xuất một số định hướng cải thiện nhằm thu hẹp khoảng cách giữa thực tiễn xuất bản khoa học tại Việt Nam và các chuẩn mực quốc tế, góp phần nâng cao chất lượng và uy tín của tạp chí khoa học trong bối cảnh hội nhập.
THIẾT KẾ VÀ TRIỂN KHAI MÔ HÌNH LỚP HỌC KẾT HỢP (TRILEARN MODEL) TRONG GIẢNG DẠY HỌC PHẦN CÔNG NGHỆ PHẦN MỀM
Trong bối cảnh giáo dục đại học chịu tác động mạnh mẽ từ chuyển đổi số và nhu cầu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đổi mới phương pháp giảng dạy trở thành yêu cầu cấp thiết. Nghiên cứu này đề xuất và triển khai Trilearn Model - mô hình tích hợp ba bên - nhằm nâng cao hiệu quả giảng dạy học phần Công nghệ phần mềm tại Trường Đại học Đại Nam. Mô hình gồm: (1) lớp học đảo ngược giúp cá nhân hóa việc tiếp cận kiến thức; (2) trí tuệ nhân tạo hỗ trợ học tập và đánh giá và (3) doanh nghiệp cung cấp môi trường thực tiễn. Nghiên cứu bán thực nghiệm với hai nhóm sinh viên cho thấy nhóm thử nghiệm tăng 0.8 điểm trung bình và tỷ lệ khá – giỏi tăng 23% so với nhóm đối chứng. Hơn 85% sinh viên hài lòng với mô hình và 90% đánh giá cao vai trò của AI và mentor doanh nghiệp. Kết quả khẳng định tính khả thi, hiệu quả của mô hình, đồng thời mở ra hướng ứng dụng cho các học phần kỹ thuật khác.
XÂY DỰNG KHUNG CHUYỂN ĐỔI ỨNG DỤNG AI TRONG DẠY HỌC ĐẠI HỌC: TỪ Ý TƯỞNG SÁNG TẠO ĐẾN NĂNG LỰC GIẢNG DẠY
Trong bối cảnh chuyển đổi số và sự phát triển mạnh của trí tuệ nhân tạo, giáo dục đại học cần khung lý thuyết định hướng để đổi mới, sáng tạo hoạt động dạy học. Bài viết sử dụng phương pháp nghiên cứu định tính thông qua tổng hợp và phân tích tài liệu nhằm xây dựng một khung chuyển đổi ứng dụng AI trong dạy học đại học, bao gồm ba cấp độ từ ý tưởng, chiến lược triển khai, hình thành năng lực giảng dạy và quy trình triển khai gồm tám bước. Để đảm bảo độ tin cậy và giá trị nội dung, nghiên cứu kết hợp với phương pháp chuyên gia với năm chuyên gia trong lĩnh vực quản lý giáo dục. Các chuyên gia đánh giá khung theo năm tiêu chí: tính rõ ràng, logic, thực tiễn, tính mới và khả năng áp dụng. Kết quả cho thấy điểm trung bình từ 4.2 đến 4.6, với mức đồng thuận trên 80%. Ý kiến góp ý nhấn mạnh cần làm rõ hơn bước tổ chức triển khai, bổ sung minh chứng cho bước đánh giá, phản hồi. Nghiên cứu góp phần cung cấp cơ sở lý luận và gợi ý thực tiễn cho việc ứng dụng AI trong giảng dạy đại học.
THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG LÀM QUEN TIẾNG ANH CỦA TRẺ MẪU GIÁO TẠI XÃ BÌNH CHÁNH, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Trong bối cảnh hội nhập quốc tế, việc cho trẻ mầm non tiếp xúc với tiếng Anh có vai trò quan trọng trong việc xây dựng nền tảng ngôn ngữ và thúc đẩy sự phát triển toàn diện. Nghiên cứu này nhằm xác định thực trạng hoạt động làm quen tiếng Anh của trẻ ở các trường mầm non xã Bình Chánh, Thành phố Hồ Chí Minh. Bài viết sử dụng phương pháp phân tích tài liệu kết hợp khảo sát bằng bảng hỏi đối với 115 cán bộ quản lý và giáo viên. Kết quả cho thấy các trường đã triển khai đầy đủ mục tiêu, nội dung, phương thức tổ chức và kiểm tra, đánh giá, tuy nhiên chất lượng thực hiện còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như năng lực chuyên môn của giáo viên, điều kiện cơ sở vật chất, mức độ tương tác trong lớp học và sự hỗ trợ của cha mẹ trẻ. Những phát hiện này là cơ sở thực tiễn để đề xuất các biện pháp quản lý nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động làm quen tiếng Anh và hỗ trợ sự phát triển toàn diện của trẻ mầm non.
THỰC TRẠNG KỸ NĂNG SỬ DỤNG INTERNET AN TOÀN CỦA HỌC SINH THPT VIỆT NAM VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP GIÁO DỤC
Trong bối cảnh chuyển đổi số đang định hình lại môi trường học tập, học sinh phổ thông sử dụng Internet với tần suất cao nhưng chưa được trang bị đầy đủ kỹ năng tự bảo vệ, dẫn đến gia tăng các rủi ro về an toàn thông tin và sức khỏe tâm lý. Bài viết tiếp cận vấn đề theo hướng kết hợp phân tích - tổng hợp các tài liệu chính sách, báo cáo quốc gia và quốc tế với khảo sát thực tế. Dữ liệu được thu thập từ 408 học sinh cùng phỏng vấn giáo viên, cán bộ quản lý tại một số trường phổ thông, và được xử lý bằng thống kê mô tả. Kết quả cho thấy học sinh có mức độ tiếp cận Internet rộng nhưng nhận thức rủi ro còn hạn chế; tình trạng bắt nạt mạng, tiếp cận nội dung độc hại và lừa đảo trực tuyến diễn ra phổ biến. Từ các phát hiện trên, bài viết đề xuất nhóm giải pháp tăng cường giáo dục kỹ năng số, chuẩn hóa nội dung an toàn mạng trong chương trình học và đẩy mạnh phối hợp giữa nhà trường, gia đình và xã hội.