Tạp chí của Hội Thú y Việt Nam
Chi hội thú y thú nhỏ Việt Nam (VSAVA) tham dự hội nghị thú y thú nhỏ thế giới lần thứ 49 (WSAVA 2024), tổ chức tại Thành phố Tô Châu, Trung Quốc
Kỹ thuật tán sỏi thận qua da trên chó và ứng dụng thực hiện ca lâm sàng
Sỏi thận là một bệnh lý phức tạp và ngày càng gia tăng trên thú nuôi, đặc biệt là chó, mèo trong nhiều thập kỷ qua (Donner et al., 1987; Stone et al., 2022). Ở Việt Nam, có rất ít tài liệu đề cập bệnh lý sỏi thận trên chó mèo (Bui et al., 2024; My et al., 2024). Đồng thời, phương pháp điều trị sỏi thận chưa được báo cáo. Phương pháp tán sỏi thận qua da (Percutaneous nephrolithotomy-PCNL) đã được sử dụng phổ biến trên người ở nước ta từ nhiều năm nay. Kỹ thuật tán sỏi qua da dần được phổ biến trên cả nước khi ứng dụng của siêu âm dẫn đường vì tính ít xâm lấn, trang bị đơn giản và đặc biệt là không phải sử dụng tia X-quang
Thực trạng thực hành da liễu tại các phòng khám thú y ở Việt nam
Việt Nam hiện có trên 7 triệu chó và mèo (theo số liệu của Cục Thú y, 2024) và có thể con số thực tế còn cao hơn. Để đáp ứng nhu cấu chăm sóc sức khoẻ chó mèo, hiện có hàng ngàn phòng khám và bệnh viện thú y trên toàn quốc. Các yếu tố khí hậu, đa dạng về cách nuôi dưỡng, việc áp dụng các biện pháp phòng bệnh và sử dụng thuốc điều trị ảnh hưởng đến sự phức tạp các bệnh da liễu trên thú cưng và gây nhiều khó khăn cho các bác sĩ thú y, ảnh hưởng đến phúc lợi của thú cưng và tâm lý của chủ nuôi. Nghiên cứu về thực trạng thực hành da liễu tại các phòng khám thú y trên toàn quốc trong 6 tháng (từ tháng 2 đến tháng 7 năm 2024) có thể hữu ích cho các bác sĩ thú y thú nhỏ cũng như các nhà cung cấp thuốc thú y liên quan đến phòng và trị bệnh da liễu trên chó và mèo tại Việt Nam.
Điều trị bệnh viêm ruột do Parvovirus trên chó
Bệnh viêm ruột do canine parvovirus type 2 (CPV-2) trên chó là nguyên nhân gây bệnh đường ruột nguy hiểm và phổ biến nhất ở chó trên toàn thế giới. CPV-2 tấn công vào các cơ quan quan trọng của cơ thể, như tủy xương, hạch bạch huyết và các tế bào niêm mạc ruột, gây tiêu chảy ra máu làm con vật kiệt sức và tử vong. Các phương pháp chẩn đoán căn bệnh này được phát triển ngày càng hiện đại dựa trên nguyên nhân và cơ chế sinh bệnh. Phương pháp điều trị bệnh do CPV-2 bao gồm truyền dịch để bổ sung lượng nước và chất điện giải, hỗ trợ dinh dưỡng sớm, thuốc chống nôn, kháng sinh chống phụ nhiễm. Hiệu quả điều trị bệnh này phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau, ví dụ như thời gian phát hiện bệnh, mức độ tổn thương cũng như sự phù hợp của liệu trình điều trị. Bài viết này cập nhật thông tin về các vấn đề liên quan đến bệnh CPV-2 trên chó bao gồm các phương pháp chẩn đoán cơ bản từ lâm sàng đến phòng thí nghiệm, cơ chế tác động của các thuốc và giới thiệu một số phác đồ điều trị trên thế giới. Bài viết đóng góp thông tin để các bác sĩ thú y, sinh viên chuyên ngành và các chủ vật nuôi tham khảo nhằm hạn chế đến mức thấp nhất tỷ lệ tử vong của chó bệnh do CPV-2.
Đánh giá một số bệnh hệ tiết niệu ở mèo và hiệu quả điều trị tại một số phòng khám ở Tp. Hồ Chí Minh
Nghiên cứu này được thực hiên trên 480 con mèo để xác định một số yếu tố nguy cơ và triệu chứng trên các con mèo bị bệnh đường tiết niệu qua phương pháp chẩn đoán hình ảnh, khám lâm sàng, cận lâm sàng và đánh giá hiệu quả điều trị. Qua kết quả kiểm tra siêu âm, X-quang và khám lâm sàng cho thấy tỷ lệ mèo có bệnh lý trên hệ tiết niệu là 6,46%. Các yếu tố về nhóm giống, lứa tuổi, giới tính, loại thức ăn và lượng nước sử dụng có liên quan đến tỷ lệ mèo mắc bệnh tiết niệu. Tỷ lệ bệnh tiết niệu của giống mèo ngoại (9,96%) cao hơn giống mèo nội (2,93%), mèo cái (9,95%) cao hơn mèo đực (3,94%), mèo trên 5 năm tuổi mắc bệnh đường tiết niệu cao nhất (10,5%) và thấp nhất dưới 2 năm tuổi (3,16%), mèo cho ăn hạt, thức ăn sấy khô mắc bệnh tiết niệu cao nhất (61,29%) và thấp nhất là ăn thức ăn cơm và thịt (16,13%), mèo uống nhiều nước (16,13%) có tỷ lệ mắc bệnh tiết niệu thấp hơn mèo cho uống ít nước (83,87%). Kết quả kiểm tra lâm sàng cho thấy mèo mắc bệnh đường tiết niệu thường bí tiểu (41,94%), tiểu ra máu (19,35%), niêm mạc nhợt nhạt, ói, mệt mỏi (>35%). Kết quả kiểm tra các chỉ tiêu sinh lý máu cho thấy số lượng bạch cầu tăng (15/31), số lượng hồng cầu giảm (6/31), chỉ số hemoglobin giảm (9/31), chỉ số hematorit giảm (13/31) và số lượng tiểu cầu giảm (9/31). Kết quả điều trị mèo bị bệnh đường tiết niệu khỏi bệnh là khá cao (74,19%) và giảm triệu chứng bệnh (19,35%).
Một số đặc điểm bệnh lý bệnh sỏi tiết niệu ở mèo và đánh giá hiệu quả điều trị
Nghiên cứu này đã được thực hiện với phương pháp chẩn đoán sàng lọc bằng siêu âm và soi cặn nước tiểu của 48 con mèo có các biểu hiện lâm sàng viêm đường tiết niệu như: đái khó, đái dắt và nước tiểu đục hoặc lẫn máu. Kết quả nghiên cứu cho thấy có 37 con mèo ở độ tuổi từ trên 1,5 năm trở lên bị mắc sỏi tiết niệu (STN) (77,08%). Trong đó có 2 ca mắc sỏi thận (5,4%), 14 ca mắc sỏi bàng quang (37,84%) và 21 ca có sỏi ở cả bàng quang và niệu đạo (56,76%). Mèo bị STN thường có những triệu chứng bao gồm: bí tiểu, thay đổi tư thế khi đi tiểu, đi tiểu khó khăn, tiểu dắt, tiểu ra máu, giảm ăn hoặc bỏ ăn, kêu gào và sốt. Các chỉ tiêu huyết học: BUN, creatinine, WBC và NEU% tăng rõ ràng trong khi RBC bị giảm nhẹ. Tỷ lệ mèo mắc STN tăng dần theo độ tuổi. Mèo đực có tỷ lệ mắc STN cao hơn mèo cái. Mèo mắc STN có thể được điều trị bằng phương pháp nội khoa hoặc phẫu thuật đều cho hiệu quả khá tốt. Tuy nhiên phương pháp phẫu thuật cho kết quả tốt hơn.
Chẩn đoán một số bệnh ở hệ tiêu hóa của chó bằng kỹ thuật X-quang tại phòng khám thú y Vnpet Thái Nguyên
Chụp X-quang vùng bụng thường được sử dụng ở chó, mèo có dấu hiệu bệnh lý về đường tiêu hóa như tắc nghẽn đường tiêu hóa do dị vật, tắc ruột, lồng ruột, vv..Để nâng cao kỹ thuật chẩn đoán bệnh trên hệ tiêu hóa của chó bằng phương pháp X-quang, nghiên cứu được thực hiện tại phòng khám thú y VNPET Thái Nguyên trên các giống chó được đem đến khám và điều trị khi có các biểu hiện lâm sàng bệnh lý ở hệ tiêu hóa. Kết quả nghiên cứu cho thấy: Trong 45 ca có bệnh lý về tiêu hóa được chỉ định chụp X-quang, đã phát hiện 31 ca có bệnh; chiếm 68,89%. Trong đó bệnh lý táo bón chiếm tỷ lệ cao nhất (35,56%), kế đến là chướng hơi (17,78%), dị vật trong dạ dày, ruột (11,11%), thấp nhất là bệnh lý tắc ruột và lồng ruột có đồng tỷ lệ 2,22%. Hiệu quả điều trị phụ thuộc vào thời gian mắc bệnh và mức độ bệnh lý, chó mắc bệnh táo bón, chướng hơi, tắc ruột đạt hiệu quả điều trị cao nhất (100%), bệnh có dị vật trong ruột và dạ dày được điều trị bằng phẫu thuật trong trường hợp phát hiện bệnh sớm cũng đạt hiệu quả khá cao (60,00%), có 1 ca bệnh lồng ruột do phát hiện muộn nên con vật đã chết sau phẫu thuật.
Khảo sát tỷ lệ trật khớp xương chậu - đùi ở chó và ứng dụng kỹ thuật cắt đầu, cổ xương đùi trong điều trị tại Bệnh viện thú y Newpet, Thành phố Hồ Chí Minh
Nghiên cứu được thực hiện tại bệnh viện Thú y Newpet, Thành phố Hồ Chí Minh trong thời gian từ 12/2022 đến 12/2023 với mục đích khảo sát các trường hợp trật khớp xương chậu - đùi ở chó và đánh giá hiệu quả điều trị của phương pháp cắt đầu, cổ xương đùi. Kết quả nghiên cứu đã ghi nhận có 32 trường hợp trật khớp xương ở chó với 35 ổ khớp xương bị trật trong tổng số 2.436 chó khảo sát, chiếm tỷ lệ 1,13%. Trật khớp xương chậu - đùi thường gặp ở lứa tuổi chó trưởng thành và chiếm tỷ lệ cao nhất ở nhóm tuổi chó từ 6 tháng đến 3 năm tuổi. Các giống chó nhỏ vóc với khối lượng < 9kg dễ bị trật khớp xương hơn so với các giống chó kích cỡ to với khối lượng lớn hơn. Đa số các chó bị trật khớp xương đều ghi nhận hướng trật trước lưng một bên và các nguyên nhân gây trật phổ biến là do tai nạn giao thông và té từ cao xuống. Nghiên cứu còn ứng dụng kỹ thuật cắt đầu, cổ xương đùi của 19 con chó bị trật khớp chậu - đùi. Kết quả là thú sau phẫu thuật bị đau nhiều và cần sử dụng thuốc giảm đau liên tục. Thời gian để thú hồi phục trung bình là 58,07 ± 11,53 ngày sau phẫu thuật với các biến chứng sau phẫu thuật bao gồm: teo cơ, giảm độ dài chân và biên độ chuyển động ổ khớp bị giảm. Đánh giá lâm sàng cho thấy chỉ 54% thú đạt yêu cầu phục hồi vận động, tuy nhiên 100% chủ nuôi chó được khảo sát đều nhận xét rằng họ hài lòng với kết quả của phương pháp giải phẫu nhờ đó đã giúp giảm đau và nâng cao chất lượng cuộc sống cho thú.
Sự biến đổi một số chỉ tiêu sinh lý và sinh hóa máu ở chó bị tiêu chảy được điều trị tại phòng mạch thú y, Thành phố Cần Thơ
Nghiên cứu được thực hiện từ tháng 4 đến tháng 6 năm 2023 nhằm đánh giá tình hình bệnh tiêu chảy và xác định những biến đổi sinh lý, sinh hóa máu ở chó bị tiêu chảy tại phòng mạch Thú y, thành phố Cần Thơ. Trong tổng số 145 con chó được kiểm tra, có 48 con bị bệnh tiêu chảy, chiếm tỷ lệ 33,10%. Kết quả nghiên cứu cho thấy tỷ lệ bệnh tiêu chảy ở chó không phụ thuộc vào độ tuổi, giống, giới tính. Chó mắc bệnh tiêu chảy trên 1 năm tuổi và dưới 1 năm tuổi chiếm tỷ lệ lần lượt là 32,73% và 20,69%. Tỷ lệ chó giống nội mắc bệnh tiêu chảy là 36,08% và giống ngoại là 27,08%. Chó bị tiêu chảy ở giới tính đực, cái chiếm tỷ lệ lần lượt là 34,09% và 31,57%. Chó khi bị tiêu chảy có sự biến đổi một số chỉ tiêu sinh lý, sinh hóa máu. Xét nghiệm sinh lý máu trên chó ghi nhận chỉ tiêu số lượng tiểu cầu tăng trên 70,00% số ca bệnh; nhưng bạch cầu chỉ tăng 25,00% ở chó bệnh. Các chỉ tiêu sinh hóa máu ghi nhận chủ yếu có sự gia tăng chỉ số AST và BUN trên 35,00% ở chó bệnh. Chó bị tiêu chảy được điều trị trong 5 ngày cho kết quả khỏi bệnh.
Nghiên cứu về kháng kháng sinh của các gốc vi khuẩn Staphylococcus aureus phân lập từ chó tại các phòng khám thú y ở Tp. Hồ Chí Minh
Nghiên cứu được thực hiện nhằm kiểm tra tính đề kháng kháng sinh của vi khuẩn Staphylococcus aureus phân lập được từ chó. Phương pháp kháng sinh đồ được thực hiện với 14 kháng sinh theo hướng dẫn của CLSI. Kết quả nghiên cứu đã ghi nhận tỷ lệ mẫu phân lập được S. aureus là 40/48 mẫu (83,33%). Các chủng vi khuẩn S. aureus phân lập được đề kháng với nhiều nhóm kháng sinh, trong đó đề kháng mạnh nhất với nhóm beta-lactams với các tỷ lệ lần lượt là penicillin (95%), ampicillin (87,5%), amoxicillin/clavulanic acid (55%), ceftriaxone (32,5%). Tỷ lệ chủng vi khuẩn đề kháng với oxacillin là 25%, đề kháng trung gian của S. aureus với kháng sinh này là 5% mặc dù oxacillin không được dùng trong thú y. Tỷ lệ chủng vi khuẩn đề kháng với các nhóm kháng sinh khác như gentamicin (40%), tetracycline (32,5%), ciprofloxacin (35%). Tỷ lệ vi khuẩn đang phát triển tính đề kháng mạnh với các loại kháng sinh đang dùng phổ biến, thể hiện qua tỷ lệ nhạy cảm trung gian khá cao, dao động 17,5- 40%. Đa số các chủng phân lập đều là vi khuẩn đa đề kháng (82,5%), kháng từ 7 kháng sinh trở lên.
Nghiên cứu về mức độ nhạy cảm kháng sinh của các gốc vi khuẩn Eschericha Coli phân lập từ phân chó tại các phòng khám thú y thuộc Tp. Hồ Chí Minh
Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá mức độ nhạy cảm kháng sinh của các vi khuẩn Escherichia coli (E. coli) phân lập từ mẫu phân chó được thu thập ngẫu nhiên, tại các phòng khám thú y trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh. Phương pháp khuếch tán trên thạch (disk diffusion) được sử dụng để đánh giá mức độ nhạy cảm của 40 gốc vi khuẩn E. coli với 12 kháng sinh thử nghiệm theo hướng dẫn của CLSI (2021). Kết quả nghiên cứu cho thấy, trong tổng số 47 mẫu phân đã phân lập và định danh được 40 gốc vi khuẩn E. coli; chiếm tỷ lệ 85,1%. Các vi khuẩn E. coli phân lập được nhạy cảm cao nhất với các kháng sinh imipenem, meropenem, amikacin với tỷ lệ hơn 70%, tiếp đến là cefepime, gentamicin, trimethoprim/sulfamethoxazole với tỷ lệ dưới 50%. Các gốc vi khuẩn phân lập được ít nhạy cảm với tetracycline (5%), amoxicillin-clavulanate và doxycycline (2,5%), và không nhạy cảm với chloramphenicol. Hầu hết các gốc vi khuẩn cho kiểu hình đa đề kháng (97,5%).
Xác định loài giun thực quản gây bệnh trên chó ở Việt Nam bằng phương pháp sinh học phân tử
Nhằm xác định chính xác loài giun ký sinh thực quản ở chó nuôi tại Việt Nam, một nghiên cứu về chủ đề này đã được thực hiện trong năm 2020 - 2022. Kết quả nghiên cứu cho thấy loài giun ký sinh thực quản ở chó tại tỉnh Điện Biên đều thuộc giống Spirocerca, loài Spirocerca lupi Rudolphi, 1809. Trong bài báo này, lần đầu tiên loài giun ký sinh thực quản Spirocerca lupi ở chó ở Việt Nam được định loài bằng phương pháp sinh học phân tử, thông qua phân tích trình tự gen ty thể mitochondrial cytochrome c oxidase subunit I (CO1) và so sánh với kết quả giải trình tự gen này đã công bố trên Ngân hàng Gen (GenBank). Kết quả là đã xác định được trình tự DNA vùng gen ty thể mitochondrial cytochrome c oxidase subunit I (CO1) của loài giun ký sinh thực quản Spirocerca lupi với độ dài khoảng 500 bp (base pairs). Trình tự gen CO1 của Spirocerca lupi thu ở Điện Biên hoàn toàn tương đồng (100%) về di truyền và có quan hệ tiến hóa giống với các trình tự gen CO1của Spirocerca lupi ở Trung Quốc và ở Israel.
Tình hình nhiễm, đặc điểm di truyền và hiệu quả điều trị bệnh ký sinh trùng nội bào Ehrlichia canis trên chó tại Tỉnh Bến Tre
Bệnh ký sinh trùng nội bào Ehrlichia canis xảy ra phổ biến và có ảnh hưởng đến sức khỏe cũng như gây tử vong trên chó. Mục tiêu của nghiên cứu này là xác định tỷ lệ nhiễm bệnh, đặc điểm di truyền, và hiệu quả điều trị bệnh ký sinh trùng nội bào do E. canis ở chó tại tỉnh Bến Tre. Kết quả nghiên cứu theo phương pháp nhuộm tiêu bản máu cho thấy tỷ lệ chó mắc bệnh do E. canis ở tỉnh Bến Tre trên tổng số ca khảo sát và số ca nghi nhiễm lần lượt là 11,32% và 45,65%. Tỷ lệ mắc bệnh không phụ thuộc vào giới tính, độ tuổi, và phương thức nuôi. Kết quả xét nghiệm E. canis bằng phương pháp PCR cho thấy 5 mẫu máu chó lấy tại tỉnh Bến Tre đều dương tính với E. canis. So sánh mức tương đồng về trình tự gen và trình tự amino acid của gen 16S rRNA trong 5 mẫu nhiễm E. canis tại tỉnh Bến Tre với các chủng E. canis trong khu vực và trên thế giới cho thấy tuy có sự sai khác về trình tự gen nhưng mức độ tương đồng về trình tự amino acid thì lại rất cao, các chủng E. canis này nằm cùng một nhánh với chủng E. canis ở Ấn Độ và Thái Lan. Tỷ lệ chó điều trị khỏi bệnh do E. canis đạt 82,86%; tỷ lệ không khỏi bệnh là 14,29% và tỷ lệ chết là 2,85%.
Hoạt động Hội chăn nuôi thú y Tỉnh Thừa Thiên Huế 6 tháng đầu năm 2024
Tình hình kiểm dịch động vật, sản phẩm động vật và quản lý thuốc thú y 6 tháng đầu năm 2024
Báo cáo tại Hội nghị Sơ kết 6 tháng đầu năm 2024, ngày 11 tháng 7 năm 2024 của Cục Thú y tại Hà Nội
Các bệnh do virus lây từ động vật sang người mới nổi và tái nổi ở Đông Nam Á: Sự cần thiết của chiến lược một sức khỏe
Những thay đổi đáng kể về xã hội, môi trường và kinh tế đang diễn ra ở Đông Nam Á (SEA) khiến khu vực này trở nên dễ bị ảnh hưởng tiêu cực trước sự xuất hiện và tái xuất hiện của các bệnh virus lây truyền từ động vật sang người. Trong thế kỷ trước, SEA đã phải đối mặt với nhiều đợt bùng phát virus lớn với tác động nghiêm trọng đến sức khỏe cộng đồng và kinh tế, bao gồm Hội chứng hô hấp cấp tính nặng do virus Corona 2 (SARS-CoV-2), arbovirus, cúm gia cầm độc lực cao (H5N1), và Hội chứng hô hấp cấp tính nặng do SARS-CoV 1. Đến nay, khu vực này vẫn ghi nhận các trường hợp nhập cảnh mắc Hội chứng hô hấp Trung Đông do virus Corona (MERS-CoV). Với những kinh nghiệm gần đây trong việc xử lý các bệnh lây truyền từ động vật sang người mới nổi, cần phải tăng cường nỗ lực để thực hiện chiến lược “Một Sức Khỏe” hiệu quả hơn trong khu vực. Chiến lược này nhằm tăng cường tương tác giữa con người, động vật, thực vật và môi trường để ngăn ngừa, phát hiện và ứng phó tốt hơn với các mối đe dọa sức khỏe, đồng thời thúc đẩy sự phát triển bền vững. Bài viết này cung cấp một cái nhìn tổng quan về các bệnh virus lây truyền từ động vật sang người mới nổi và tái nổi quan trọng ở Đông Nam Á. Đánh giá tập trung vào các nguyên nhân chính gây ra tình trạng khẩn cấp, tình hình dịch tễ học từ tháng 1 năm 2000 đến tháng 10 năm 2022, và tầm quan trọng của chiến lược “Một sức khỏe” trong việc cải thiện các biện pháp can thiệp.
Tình hình nhiễm mò đỏ trên đàn gà nhiều ngón nuôi thả vườn tại Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, sử dụng nước chiết sả, mần tưới điều trị
Kết quả kiểm tra 350 con gà nhiều ngón nuôi tại Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên cho thấy có 102 con (chiếm tỷ lệ 29,14%) bị nhiễm mò đỏ. Gà bị nhiễm chủ yếu với cường độ < 5 ổ mò/gà (70,59%); gà dưới 3 tháng tuổi có tỷ lệ nhiễm mò đỏ thấp nhất (20,00%), gà trên 6 tháng tuổi có tỷ lệ nhiễm cao nhất (36,51%); gà nuôi trong các tháng 1- 6 nhiễm 32,78%; gà nuôi trong các tháng 7-12 nhiễm 25,29%; tính biệt không ảnh hưởng đến tỷ lệ nhiễm mò đỏ trên gà. Thử nghiệm các loại chất chiết thảo dược với đậm độ khác nhau cho thấy: nước chiết mần tưới với đậm độ 3 (70 gram mần tưới + 500 ml nước, sắc đến khi còn 300 ml) có hiệu lực diệt mò đỏ trên gà hiệu quả nhất với 100% số gà khỏi bệnh.
Chẩn đoán phát hiện và định danh sinh học phân tử đối với đơn bào ký sinh đường máu (Theileria spp.) trên động vật nhai lại (trâu, bò, dê) và ngựa tại miền Bắc Việt Nam
Trùng đơn bào (protozoan) ký sinh ở đường máu (Theileria spp.) lây truyền qua ve ixodid, gây bệnh cho các loài động vật có vú, bao gồm vật nuôi và động vật hoang dã. Ở Việt Nam, 3 loài Theileria đã được công bố. Từ tháng 6/2022 đến tháng 5/2023, 2.400 mẫu máu chống đông thu thập từ vật nuôi nhai lại (trâu, bò, dê) và ngựa tại 3 tỉnh phía Bắc đã được điều tra, phát hiện và định danh Theileria spp. bằng sinh học phân tử nhằm xác định thành phần loài đơn bào ký sinh đường máu này. Phương pháp nhân gen nested PCR (nPCR) và giải trình tự Sanger đoạn gen 18S rDNA đã được áp dụng. Kết quả nghiên cứu cho thấy, cả 4 loài vật nuôi: trâu, bò, dê và ngựa đều nhiễm Theileria spp. ở mức trung bình 15,4% (95%CI: 14,0-16,9). Bò được xác định là loài vật nuôi nhiễm Theileria spp. cao nhất (19,7%; 95%CI: 16,6-22,7), và dê nhiễm Theileria spp. với tỷ lệ thấp nhất (7,7%; 95%CI: 5,5-9,8). Kết quả giải trình tự và phân tích đoạn gen 18S rDNA đã xác định có 5 loài Theileria lưu hành trên vật nuôi nhai lại và ngựa tại miền Bắc Việt Nam, bao gồm: T. annulata, T. orientalis, T. buffeli, T. verlifera và T. equi. Trong đó, 3 loài T. buffeli, T. verlifera và T. equi lần đầu được định danh bằng sinh học phân tử và được báo cáo lưu hành trên vật nuôi tại Việt Nam, nâng số loài Theileria lưu hành tại Việt Nam từ 3 loài lên thành 6 loài.
Nghiên cứu một số đặc tính sinh học của vi khuẩn Aeromonas hydrophila phân lập từ cá rô phi nuôi tại một số tỉnh miền bắc
Kết quả nghiên cứu, phân lập vi khuẩn gây bệnh xuất huyết từ 750 mẫu cá rô phi nghi mắc bệnh tại 5 tỉnh miền Bắc cho thấy tỷ lệ mẫu cá nhiễm vi khuẩn A. hydrophila gây bệnh xuất huyết là 19,47% (146/750 mẫu); trong đó tỷ lệ mẫu nhiễm cao nhất là ở số mẫu cá thu thập từ tỉnh Quảng Ninh (21,19%); tiếp đến là ở số mẫu cá thu thập từ tỉnh Hải Dương (20,78%) và thấp nhất là ở số mẫu cá thu thập từ Thành phố Hà Nội (16,11%). Đặc tính sinh hóa đã được xác định ở tất cả (146/146) chủng A. hydrophila phân lập được. Kết quả đặc tính sinh hóa của các chủng vi khuẩn A. hydrophila phân lập được hoàn toàn tương đồng với đặc tính sinh hóa của chủng vi khuẩn A. hydrophila tham chiếu - ATCC® 7966. Kết quả kiểm tra 14 gen độc lực trên 50 chủng vi khuẩn A. hydrophila phân lập được cho thấy có 33/50 (66,0%) chủng mang gen ahh; tiếp đến là tỷ lệ chủng mang các gen ahpB, lip, aerA lần lượt là 46%, 42% và 40%; không có chủng nào mang gen asa1, hlyA. Có 8/10 chủng A. hydrophila phân lập được có khả năng gây chết cá thí nghiệm, trong đó chủng AhTN15 gây chết cá với tỷ lệ cao nhất (63,33%) và chủng AhBG32 gây chết cá với tỷ lệ thấp nhất (33,33%).
Xác định mầm bệnh vi khuẩn trên cá tra (Pangasianodon Hypoththalmus) bị bệnh xuất huyết thối cơ thiẹt
Nghiên cứu được thực hiện nhằm tìm hiểu về loài vi khuẩn nhiễm trên cá tra (Pangasianodon hypophthalmus) bị bệnh xuất huyết thối cơ thịt, từ đó cung cấp những thông tin cho việc chẩn đoán, phòng và điều trị bệnh do loài vi khuẩn này trên cá tra đạt hiệu quả. Nghiên cứu tiến hành thu mẫu cá tra ở tỉnh Đồng Tháp trong thời gian từ tháng 1/2023 đến tháng 7/2023. Tổng cộng thu được 127 mẫu cá tra, với 97 mẫu cá bệnh và 30 mẫu cá khỏe. Mẫu cá tra bệnh thu được có khối lượng cá thể trung bình là 584,8g và chiều dài trung bình là 32,3cm. Cá tra bệnh xuất huyết thối cơ thịt có dấu hiệu bệnh lý đặc trưng là phần cơ thịt ngay vị trí bong tróc lớp biểu bì da thường sưng tấy, mềm nhũn, hoại tử và thối rữa. Gan, thận và tỳ tạng xuất huyết, mềm nhũn, xoang bụng có chứa chất dịch màu đỏ. Kết quả phân lập vi khuẩn từ 97 mẫu cá bệnh đã thu được 82 chủng vi khuẩn. Các chủng vi khuẩn phân lập từ cơ cá bị hoại tử chiếm 22,0%; có đến 30,5% và 32,9% số chủng vi khuẩn được phân lập lần lượt từ gan và thận cá bệnh. Kết quả định danh vi khuẩn cho thấy, loài vi khuẩn được phân lập từ cá tra bị bệnh xuất huyết thối cơ thịt là vi khuẩn Aeromonas dhakensis. Kết quả kháng sinh đồ cho thấy các chủng vi khuẩn nhạy cảm cao với doxycycline, colistin, flumequine (76%), levofloxacin (72%), rifampin và norfloxacin (60%).
Phân lập và xác định mức độ mẫn cảm với kháng sinh của vi khuẩn Escheria Coli trên bò sữa tại Huyện Gia Lâm, TP.Hà Nội
Nghiên cứu này được thực hiện với mục đích khảo sát thực trạng vệ sinh thú y và xác định mức độ mẫn cảm với kháng sinh của vi khuẩn Escherichia coli (E. coli) phân lập được từ bò sữa tại các hộ chăn nuôi ở huyện Gia Lâm, Thành phố Hà Nội. Các mẫu swab trực tràng bò được thu thập tại 82 hộ chăn nuôi bò sữa, đồng thời thông tin về tình hình chăn nuôi và vệ sinh thú y cũng được thu thập thông qua phiếu điều tra từ tháng 5 đến tháng 9 năm 2023. Vi khuẩn E. coli được phân lập và xác định mức độ mẫn cảm với 12 loại kháng sinh bằng phương pháp khuếch tán trên thạch. Kết quả nghiên cứu cho thấy 100% các hộ nuôi bò sữa được khảo sát chỉ sử dụng nước để vệ sinh chuồng trại và chỉ có 42,68% hộ áp dụng biện pháp xử lý chất thải. Bên cạnh đó, người chăn nuôi chưa sử dụng đầy đủ các đồ bảo hộ trong khi làm việc và vẫn còn một số lượng lớn hộ tự điều trị bệnh cho bò. Trong tổng số 75 chủng E. coli phân lập được, 18 chủng có khả năng kháng ít nhất 1 loại kháng sinh (chiếm tỷ lệ 24%), với 15 kiểu hình kháng kháng sinh và 9 chủng đa kháng. Các chủng E. coli phân lập được có tỷ lệ kháng cao nhất với ampicillin (17,33%), tiếp đến là kháng chloramphenicol (10,67%), tetracycline (10,67%), streptomycin (9,33%) và sulfamethoxazole/trimethoprim (8,0%).
Sự hiện diện của virus Parainfluenza - 3 và Caprrine Arthritis- encephalitis trên đường hô hấp của dê tại Thành phố Cần Thơ
Nghiên cứu được thực hiện từ tháng 1/2024 đến 6/2024 nhằm đánh giá sự hiện diện của virus parainfluenza-3 (PI-3) và caprine arthritis-encephalitis (CAEV) trên đường hô hấp dê tại một số trang trại nhỏ thuộc thành phố Cần Thơ. Tổng số 91 mẫu gộp của dịch xoang mũi từ 456 con dê thịt và dê sữa ở tất cả lứa tuổi, tình trạng sức khỏe được thu thập trong nghiên cứu này. RNA của virus trong dịch mũi được ly trích bằng bộ kit Isolate RNA Mini kit, và tiến hành thực hiện phản ứng RT-PCR với hai cặp mồi đặc hiệu để xác định sự hiện diện của virus. Kết quả khảo sát cho thấy, PI-3 (16,48%) hiện diện phổ biến hơn CAEV (4,40%) trên đường hô hấp của dê; có một mẫu nhiễm đồng thời PI-3 và CAEV. Kết quả phân tích cũng cho thấy, PI-3 hiện diện trên dê thịt (22,58%) cao hơn trên dê sữa (3,45%), trên dê có biểu hiện bệnh hô hấp (25,58%) cao hơn trên dê khỏe mạnh (8,33%), không có sự khác biệt giữa nhóm dê dưới 6 tháng tuổi và trên 6 tháng tuổi. CAEV chỉ tìm thấy trên dê thịt (6,45%) và dê dưới 6 tháng tuổi (11,11%), không có sự khác biệt giữa nhóm dê có biểu hiện hô hấp (2,33%) và nhóm dê khỏe mạnh (6,25%). Do đó, cần kiểm soát sự hiện diện của các chủng virus gây bệnh hô hấp nguy hiểm này trên dê tại các trang trại tại thành phố Cần Thơ.
Nghiên cứu tạo chế phẩm kháng thể IGY kháng virus tembusu gây hội chứng giảm đẻ trên vịt
Nghiên cứu được tiến hành nhằm sản xuất kháng thể lòng đỏ trứng (IgY) đặc hiệu với virus tembusu (TMUV) từ các gà mái được gây miễn dịch bằng đường tiêm các chủng TMUV bất hoạt phân lập được từ thực địa. Chủng virus TMUV- REP.V1.01.22 với liều gây chết 50% phôi vịt - ELD50 là 10-5,32 khi được bất hoạt hoàn toàn bằng binary ethylenimine (BEI) 0,2% ở nhiệt độ 370C trong thời gian 24 giờ. Gà mái giống ISA Brown 20 tuần tuổi được sử dụng để gây tối miễn dịch và thu trứng sản xuất kháng thể với hiệu giá cao, khi tiêm kháng nguyên bất hoạt TMUV- REP.V1.01.22 với liều 100 ELD50 , lặp lại 3 lần, mỗi lần cách nhau 2 tuần thì gà mái cho hiệu giá kháng thể TMUV đạt cao nhất (9,89 log2), kéo dài và ổn định. Hiệu giá kháng thể IgY trung bình trong lòng đỏ trứng được thu từ gà mái gây miễn dịch, sau khi tinh sạch đạt 7,63 log2 . Kháng thể lòng đỏ trứng IgY này kháng lại virus Tembusu mở ra cơ hội trong phòng, chống bệnh Tembusu trên vịt.
Tình hình dịch bệnh trên động vật 6 tháng đầu năm 2024
(Trích báo cáo tại Hội nghị Sơ kết 6 tháng đầu năm 2024, ngày 11 tháng 7 năm 2024 của Cục Thú y tại Hà Nội
Một số thông tin liên quan đến việc chuẩn bị cho hội nghị cấp cao về kháng kháng sinh năm 2024
Hội nghị cấp cao đầu tiên của Đại hội đồng Liên hiệp quốc (UNGA) về kháng kháng sinh (AMR) đã được tổ chức vào tháng 9/2016, đánh dấu một cột mốc quan trọng trong cam kết toàn cầu về giải quyết AMR, nhằm kêu gọi những hành động khẩn cấp mạnh mẽ hơn để ứng phó với AMR. Tiếp đó, đối thoại tương tác cấp cao về AMR đã được tổ chức tại Đại hội đồng vào tháng 4/2021.
Ảnh hưởng của việc bổ sung tinh dầu lá tía tô (Perilla frutescens) vào môi trường pha loãng lên chất lượng tinh trùng gà bảo quản lạnh
Stress oxy hóa là một thách thức lớn trong quá trình bảo quản lạnh tinh trùng gà. Nghiên cứu bổ sung tinh dầu lá tía tô vào môi trường pha loãng, bảo quản tinh được thực hiện nhằm duy trì và ổn định chất lượng tinh trùng gà trong quá trình bảo quản lạnh. Chất lượng tinh trùng được đánh giá thông qua các chỉ tiêu, bao gồm: hoạt lực, tỷ lệ sống, tính toàn vẹn màng và khả năng chống peroxide hóa lipid trong suốt thời gian bảo quản lạnh. Kết quả nghiên cứu cho thấy, chất lượng tinh trùng gà được cải thiện khi bổ sung tinh dầu lá tía tô từ nồng độ thấp đến 1,5µg/ml vào môi trường pha loãng, bảo quản tinh và chất lượng tinh trùng giảm dần khi bổ sung tinh dầu ở các nồng độ cao hơn 1,5µg/ml. Đặc biệt, nghiệm thức bổ sung tinh dầu ở nồng độ 1,5µg/ml vào môi trường pha loãng, bảo quản tinh đã cho chất lượng tinh trùng cao nhất về hoạt lực tiến thẳng, tỷ lệ sống, tính toàn vẹn của màng và khả năng chống peroxide hóa lipid của tinh trùng trong 21 ngày bảo quản lạnh và khác biệt có ý nghĩa thống kê so với đối chứng (không bổ sung tinh dầu) (P<0,05). Tóm lại, ảnh hưởng của tinh dầu lá tía tô đến chất lượng tinh trùng gà trong bảo quản lạnh phụ thuộc vào nồng độ tinh dầu và nồng độ tối
Hiệu quả của bổ sung hỗn hợp thảo dược vào khẩu phần ăn đến giảm ô nhiễm mùi trong chăn nuôi gà thịt
Nghiên cứu này được thực hiện từ tháng 6 năm 2022 đến tháng 11 năm 2023 trên gà thịt lai F1 (Đông Tảo x Lương Phượng) từ 8 - 12 tuần tuổi nhằm đánh giá hiệu quả của việc bổ sung hỗn hợp thảo dược gồm đơn kim, quế, hồi và hoàn ngọc vào khẩu phần ăn đến giảm phát thải khí NH3 và H2 S trong chăn nuôi gà thịt. Nghiên cứu được thiết kế theo phương pháp phân lô so sánh tại cơ sở chăn nuôi gà, bố trí thí nghiệm bao gồm: 1 lô đối chứng (ĐC) không bổ sung hỗn hợp thảo dược; 3 lô thí nghiệm (CT1, CT2, CT3) bổ sung lần lượt 1%; 1,5% và 2% hỗn hợp thảo dược vào khẩu phần ăn cho gà, và 2 lần lặp lại. Kết quả nghiên cứu cho thấy bổ sung thảo dược vào khẩu phần ăn có tác dụng giảm phát thải khí NH3 và khí H2 S từ phân gà. Sau 14 ngày bổ sung thảo dược vào thức ăn đã có tác dụng giảm lượng khí NH3 từ phân gà so với thời điểm bắt đầu thí nghiệm, và ở CT3 lượng khí thải NH3 từ phân gà giảm nhiều hơn so với ĐC, CT1 và CT2. Sau 28 ngày thí nghiệm, lượng khí thải NH3 từ phân gà ở CT3 giảm nhiều hơn so với ĐC, CT1 và CT2 lần lượt là 75%; 50% và 33,3%. Tương tự, bổ sung thảo dược vào khẩu phần ăn sau 14 ngày thí nghiệm có tác dụng giảm phát thải khí H2 S từ phân gà ở CT1, 2, 3 so với ĐC. Hiệu quả giảm phát thải khí H2 S ở CT1, 2, 3 là không khác nhau. Sau 28 ngày thí nghiệm, lượng khí H2 S thải ra từ phân gà ở CT1, 2 và 3 lần lượt giảm 77,6%; 88,2% và 87,1% so với thời điểm bắt đầu thí nghiệm.
Bệnh cầu trùng ở gà tại Huyện Phù Ninh, tỉnh Phú Thọ và biện pháp phòng trị
Kết quả kiểm tra 1.000 mẫu phân của gà nuôi tại 4 xã thuộc huyện Phù Ninh, tỉnh Phú Thọ cho thấy có 519/1.000 mẫu nhiễm cầu trùng; chiếm tỷ lệ 51,90%; biến động từ 42,40% đến 63,20%; cao nhất ở xã Gia Thanh (63,20 %) và có 17,72% gà nhiễm ở cường độ rất nặng. Tỷ lệ nhiễm cầu trùng của gà tăng dần đến 3 tháng tuổi, sau đó giảm dần khi tuổi gà tăng lên. Gà ở giai đoạn trên 1 đến 3 tháng tuổi nhiễm cầu trùng cao nhất (69,60%). Gà nuôi theo phương thức chăn thả và bán chăn thả có tỷ lệ nhiễm Oocyst cầu trùng cao hơn so với nuôi theo phương thức nuôi nhốt (64,00% và 51,14% so với 42,29%). Gà nuôi ở mùa hè có tỷ lệ nhiễm Oocyst cầu trùng cao hơn các mùa khác trong năm. Khi bị nhiễm cầu trùng gà có biểu hiện ủ rũ, vận động kém, lông xù, cánh xã, phân sáp, phân cà phê, đôi khi có lẫn máu tươi, gà gầy, bỏ ăn hoặc ăn ít, sốt, uống nhiều nước, hậu môn ướt. Hiệu quả điều trị bệnh cầu trùng cho gà theo 2 phác đồ đạt từ 88,33 – 93,33% gà khỏi bệnh.
Một số đặc điểm bệnh do giun tròn đường tiêu hóa ở gà thả vườn tại Thái Nguyên
Kết quả mổ khám 200 con gà thả vườn tại 4 huyện, thành phố của tỉnh Thái Nguyên cho thấy có 39% gà nhiễm giun tròn. Tỷ lệ nhiễm giun tròn đường tiêu hóa ở gà dao động từ 28% – 50% tùy từng địa phương. Có 44,87% gà mổ khám nhiễm giun tròn với cường độ ≥ 11 giun tròn/gà. Có 5 loài giun tròn ký sinh ở đường tiêu hóa của gà thả vườn nuôi ở 4 huyện, thành phố của tỉnh Thái Nguyên với mức độ xuất hiện dao động từ 50,0 % - 100%. Trong đó 4 loài giun tròn là Ascaridia galli, Heterrakis gallinarum, Heterrakis beramporia, Capillaria obsignata xuất hiện ở tất cả các địa phương, còn loài Tetrameres mohtedai thì xuất hiện ở 50% số địa phương khảo sát. Có 43,59% gà mổ khám nhiễm một loài giun; 34,62% gà nhiễm 2 loài giun; 16,67% gà nhiễm 3 loài giun và 5,13% gà nhiễm từ 4 loài giun trở lên. Gà bị nhiễm giun tròn đường tiêu hóa có những biểu hiện như: niêm mạc nhợt nhạt, mệt mỏi, kém ăn, còi cọc, lông xù, rối loạn tiêu hoá, niêm mạc đường tiêu hóa dày lên, tụ huyết, xung huyết hoặc có điểm xuất huyết, niêm mạc bong tróc sần sùi
Tỷ lệ nhiễm và bệnh lý lâm sàng bệnh do Trichomonoas gallinae gây ra ở gà tại Tỉnh Khánh Hòa
Đề tài này được thực hiện nhằm xác định tỷ lệ gà bị nhiễm T. gallinae tại tỉnh Khánh Hòa bằng phương pháp nhuộm Ziehl Neelsen. Tổng số 1.095 mẫu gà đã được thu thập tại huyện Diên Khánh, Khánh Vĩnh, Cam Ranh và Ninh Hòa để xét nghiệm T. gallinae. Kết quả xét nghiệm đã phát hiện có 248/1.095 mẫu dương tính với T. gallinae; chiếm 22,6%. Gà bị bệnh do đơn bào T. gallinae gây ra với các triệu chứng lâm sàng như: chán ăn, xù lông, khó nuốt, khó thở và tiêu chảy. Bệnh tích đại thể của gà bị bệnh đặc trưng bởi các khối bã đậu màu trắng đến vàng, kèm theo viêm loét khoang miệng và đường tiêu hóa; tích tụ dịch ở cổ họng. Kết quả của nghiên cứu này cho thấy cần có các nghiên cứu, khảo sát tiếp theo về gà bị bệnh do T. gallinae ở các tỉnh khác, trên nhiều đối tượng gia cầm để đánh giá đúng dịch tễ học của bệnh này