Tạp chí của Viện Thông tin Khoa học xã hội, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam
Vietnamese Academy of Social Sciences (VASS)
Tác giả xuất bản bài viết của mình trên tạp chí này đồng ý với những điều khoản sau: Tác giả vẫn giữ bản quyền và trao cho tạp chí quyền xuất bản lần đầu tiên và sau [số tháng] phát hành tác phẩm theo giấy phép Creative Commons Attribution Licensecho phép những người khác chia sẻ tác phẩm đó với điều kiện nêu rõ tác giả và nơi xuất bản đầu tiên. Tác giả có thể ký kết những thỏa thuận riêng rẻ khác mang tính hợp đồng đối với việc phát hành không độc quyền phiên bản của tác phẩm in trên tạp chí này (v.d., đưa vào một kho dữ liệu của một cơ quan hoặc đưa vào một cuốn sách), với điều kiện nêu rõ nơi xuất bản đầu tiên. Tác giả được phép và được khuyến khích đưa bài viết của mình lên mạng (v.d., trong các kho dữ liệu cơ quan hoặc website của tác giả) trước và trong quá trình nộp bài viết vì nó có thể đưa lại những trao đổi hiệu quả cũng như giúp tác phẩm có nhiều địa chỉ trích dẫn hơn (Xem Hiệu lực của Truy cập Tự do).
Giới thiệu sách mới tại Thư viện Khoa học xã hội
VŨ TRỌNG LÂM (Chủ biên, 2024), Nhận thức lý luận về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam qua các tác phẩm của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 344 tr. VŨ TRỌNG LÂM (Chủ biên, 2024), Nhận thức lý luận về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam qua các tác phẩm của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 344 tr. NGUYỄN MỸ THANH (Chủ biên, 2024), Tranh cổ động Việt Nam sau năm 1986 từ góc nhìn văn hóa, Nxb. Khoa học xã hội, Hà Nội, 284 tr. TRẦN KHÁNH (2024), Địa chiến lược Việt Nam tầm nhìn 2030: Những vấn đề lý luận, thực tiễn và thích ứng chính sách, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 515 tr.
GIỚI THIỆU SÁCH MỚI TẠI THƯ VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
Tạp chí Thông tin KHXH Tạp chí Thông tin KHXH
Hội thảo “Tạp chí Khoa học xã hội Việt Nam với việc chuyển đổi số”
Nguồn lực văn hóa cho phát triển công nghiệp văn hóa ở Thủ đô Hà Nội hiện nay
LUẬN ÁN TIẾN SĨ VĂN HÓA HỌC PHẠM THỊ MỸ HOA. Nguồn lực văn hóa cho phát triển công nghiệp văn hóa ở Thủ đô Hà Nội hiện nay Chuyên ngành: Văn hóa học Mã số: 9.22.90.40 Ngoài phần Mở đầu, Kết luận và Danh mục tài liệu tham khảo, Luận án kết cấu thành 4 chương: 1- Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan và những vấn đề Luận án cần tiếp tục nghiên cứu. 2- Những vấn đề lý luận, lý thuyết nghiên cứu và khái quát về các NLVH của Hà Nội. 3- Thực trạng phát huy NLVH cho phát triển CNVH ở Hà Nội. 4- Bàn luận về phát huy NLVH cho phát triển CNVH ở Hà Nội. Luận án được bảo vệ thành công tại Hội đồng đánh giá luận án tiến sĩ cấp Học viện, họp tại Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh năm 2025. (TA. giới thiệu)
Một vài nét về tác giả văn học mạng Trung Quốc những năm gần đây
Sự trỗi dậy và phát triển của văn học mạng đã trở thành một trào lưu quan trọng của văn học Trung Quốc đương đại. Văn học mạng đã làm thay đổi sâu sắc phương pháp sáng tác và hình thức thẩm mỹ, khơi dậy một cuộc cách mạng cho văn học Trung Quốc. Đóng vai trò lớn trong trào lưu sáng tác văn học mạng Trung Quốc là đội ngũ tác giả. Bài viết bàn về một số khía cạnh liên quan đến lực lượng sáng tác, bản quyền tác giả, mối quan hệ giữa tác giả với độc giả của văn học mạng Trung Quốc hiện nay. Ngày nhận bài: 08/7/2025; Ngày duyệt đăng: 19/9/2025
Giáo dục đại học Việt Nam trong kỷ nguyên số
Giáo dục đại học ở Việt Nam hiện nay đứng trước thách thức to lớn trong việc thay đổi phương pháp, mô hình đào tạo để trở thành trụ cột quan trọng trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia. Trong kỷ nguyên số, giáo dục đại học không chỉ chú trọng đến việc cung cấp kiến thức mà còn phải đáp ứng được những thay đổi nhanh chóng của thế giới số. Động lực hình thành kỷ nguyên số chính là quá trình chuyển đổi số toàn cầu nhằm thay đổi tổng thể và toàn diện phương thức phát triển của xã hội, lối sống và các hoạt động trên nền tảng số. Trong lĩnh vực giáo dục đại học, chuyển đổi số sẽ giúp sinh viên phát triển toàn diện, cả trong học tập cũng như trong việc rèn luyện các kỹ năng mềm, khả năng làm việc nhóm và giải quyết vấn đề một cách sáng tạo. Bài viết tập trung thông tin về thực trạng ứng dụng chuyển đổi số, đổi mới phương thức đào tạo trong giáo dục đại học ở Việt Nam 5 năm trở lại đây, làm rõ một số lợi ích và rào cản mà công cuộc chuyển đổi này đem lại cũng như những giải pháp cho vấn đề này.\ Ngày nhận bài: 30/10/2025; Ngày duyệt đăng: 10/12/2025
Khảo cứu công trạng của Thành hoàng tỉnh Hưng Yên cũ qua tư liệu thần tích lưu tại Viện Nghiên cứu Hán Nôm và Viện Thông tin Khoa học xã hội
Khảo cứu kho sách thần tích của Viện Nghiên cứu Hán Nôm (ký hiệu AE) và Viện Thông tin Khoa học xã hội (ký hiệu TTTS), Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam cho thấy, Thành hoàng tỉnh Hưng Yên cũ bao gồm ba loại là thiên thần, nhân thần, sơn thần thủy thần, không có Thành hoàng là thần Đá, Cây, Rừng, Đất (Thổ thần)... Thống kê từ 36 bản thần tích thì tỉnh Hưng Yên cũ có tổng số 52 Thành hoàng. Phần lớn các vị Thành hoàng là những công thần đánh giặc, dẹp loạn giúp nước, cứu dân. Thành hoàng thiên thần và Thành hoàng nhân thần chiếm số lượng nhiều nhất. Thành hoàng thiên thần là những nhân vật thần tiên, không có thật trong lịch sử và thường âm phù giúp vua, triều đình đánh giặc. Thành hoàng nhân thần là các nhân vật anh hùng có công bảo vệ đất nước, che chở muôn dân. Tuy nhiên, phân chia thành các loại Thành hoàng chỉ mang tính tương đối. (Bài viết là kết quả nghiên cứu của Nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp Bộ “Nghiên cứu nghi tiết cúng tế Thành hoàng tỉnh Hưng Yên qua nguồn thư tịch Hán Nôm” (2025-2026), do TS. Nguyễn Thị Hoàng Yến chủ nhiệm, Viện Nghiên cứu Hán Nôm chủ trì.) Ngày nhận bài: 16/8/2025; Ngày duyệt đăng: 15/12/2025
Xuất khẩu lao động và sự phân hóa sinh kế của thanh niên ngư dân: trường hợp hai xã Tịnh Kỳ và Bình Châu, tỉnh Quảng Ngãi
Trong bối cảnh toàn cầu hóa và áp lực sinh kế, xuất khẩu lao động đã trở thành chiến lược sinh kế của nhiều thanh niên ngư dân ở Việt Nam. Nghiên cứu điền dã dân tộc học tại hai xã Tịnh Kỳ và Bình Châu, tỉnh Quảng Ngãi nhằm làm rõ cách thức xuất khẩu lao động ảnh hưởng đến cấu trúc nghề nghiệp và văn hóa sinh kế của ngư dân. Câu hỏi đặt ra, vì sao cùng xu hướng xuất khẩu lao động, song hành vi nghề nghiệp sau khi hồi hương ở hai địa phương lại có sự khác biệt? Kết quả nghiên cứu cho thấy, sau hồi hương tồn tại hai xu hướng nghề là chuyển sang kinh doanh hậu cần nghề cá và vẫn duy trì nghề khai thác hải sản. Sự đối lập này khẳng định vai trò điều tiết của văn hóa nghề truyền thống, mạng lưới xã hội trong định hình hành vi lao động. Nghiên cứu nhận diện quá trình tái cấu trúc sinh kế và cung cấp bằng chứng cho chính sách hỗ trợ lao động trẻ, đảm bảo cân bằng giữa phát triển kinh tế và bảo tồn văn hóa trong cộng đồng ngư dân. Ngày nhận bài: 21/11/2025; Ngày duyệt đăng: 08/12/2025
Đóng góp của Thái học Việt Nam trong nghiên cứu và đào tạo Việt Nam học
Bài viết khảo cứu các nghĩa của từ “Thái” và định vị “Thái học” như một lĩnh vực liên ngành nghiên cứu lịch sử, văn hóa, ngôn ngữ và xã hội của cộng đồng các tộc người thuộc ngữ hệ Thái-Kađai ở Việt Nam và khu vực. Trên cơ sở tổng thuật tư liệu, bài viết cho thấy tuy có những khác biệt song các học giả Việt Nam thống nhất về các tộc người thuộc ngữ hệ Thái-Kađai, từ đó nêu lên những đóng góp nổi bật của Thái học quốc tế qua chuỗi Hội nghị Thái học Quốc tế (ICTS) và công trình của các tác giả người Pháp, Nga, Hoa Kỳ, Thái Lan; tiếp đó là sự hình thành và phát triển của Thái học Việt Nam, đặc biệt là vai trò của Chương trình Thái học Việt Nam trong tổ chức, kết nối nghiên cứu với đào tạo Việt Nam học, gắn với bảo tồn di sản văn hóa các cấp. Từ đó, bài viết khẳng định Thái học là một hợp phần không thể thiếu của Việt Nam học. Ngày nhận bài: 15/10/2025; Ngày duyệt đăng: 10/12/2025
Khai thác, phát huy giá trị di sản văn hóa đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh, bền vững và du lịch chất lượng cao của tỉnh Quảng Ninh
Tỉnh Quảng Ninh có một trữ lượng văn hóa phong phú với nhiều loại hình di sản và hệ thống hơn 600 di tích lịch sử - văn hóa phân bố trên hầu khắp địa bàn tỉnh. Nhìn lại hành trình lịch sử văn hóa của tỉnh trong tiến trình lịch sử văn hóa dân tộc, Quảng Ninh đã nhận thức rõ và xác định: “Quảng Ninh có nền văn hóa đặc sắc và giàu truyền thống. Con người Quảng Ninh qua nhiều thế hệ đã tích lũy, hội tụ và luôn hướng đến sự hoàn thiện về nhân cách với nhiều phẩm chất tốt đẹp. Văn hóa, con người Quảng Ninh là nền tảng tinh thần vững chắc, là nguồn lực nội sinh, động lực quan trọng cho sự phát triển nhanh, bền vững của tỉnh”. Đây là nền tảng cơ bản để tỉnh Quảng Ninh khai thác, phát huy giá trị di sản đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh, bền vững và du lịch chất lượng cao. Ngày nhận bài: 06/11/2025; Ngày duyệt đăng: 08/12/2025
Tư tưởng Hồ Chí Minh và chính sách pháp luật ưu đãi xã hội đối với người có công với cách mạng ở Việt Nam
Bài viết phân tích tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, “đền ơn đáp nghĩa” và ảnh hưởng sâu sắc của tư tưởng ấy đến việc hình thành, hoàn thiện chính sách pháp luật đối với người có công với cách mạng ở Việt Nam. Bài viết cũng chỉ ra những thành tựu, hạn chế và đề xuất giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách đối với người có công, bảo đảm tính nhân văn và công bằng xã hội trong giai đoạn tiếp theo. Ngày nhận bài: 09/6/2025; Ngày duyệt đăng: 15/12/2025
Tổng mục lục Tạp chí Thông tin KHXH năm 2025
Diễn đàn quốc tế về chủ nghĩa xã hội lần thứ XII: “Quản trị nhà nước xã hội chủ nghĩa trong bối cảnh thời đại mới”
Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về xây dựng văn hóa bảo vệ môi trường
Xây dựng văn hóa bảo vệ môi trường là mục tiêu quan trọng mà nhiều quốc gia trên thế giới đã và đang hướng tới. Ở Việt Nam, Đảng và Nhà nước cũng rất coi trọng công tác bảo vệ môi trường. Dù chưa đưa ra hệ thống lý luận thống nhất về xây dựng văn hóa bảo vệ môi trường, nhưng Đảng Cộng sản Việt Nam đã có những quan điểm rõ ràng và nhất quán về vấn đề này. Bài viết phân tích quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về xây dựng văn hóa bảo vệ môi trường thể hiện trong các văn kiện của Đảng, từ Đại hội Đảng lần thứ VI cho đến Đại hội Đảng lần thứ XIII, chỉ ra sự phát triển quan điểm đó của Đảng qua ba giai đoạn cụ thể: giai đoạn đặt nền móng cho quan điểm của Đảng về xây dựng văn hóa bảo vệ môi trường (từ Đại hội VI-VIII); giai đoạn định hình quan điểm của Đảng về xây dựng văn hóa bảo vệ môi trường (từ Đại hội IX-XII) và giai đoạn thể chế hóa quan điểm của Đảng về xây dựng văn hóa bảo vệ môi trường (từ Đại hội XIII cho đến nay). Ngày nhận bài: 22/9/2025; Ngày duyệt đăng: 15/10/2025
1. TRẦN NGUYỆT MINH THU (Chủ biên, 2024), Nhận diện tầng lớp trung lưu đô thị hiện nay, Nxb. Khoa học xã hội, Hà Nội, 240 tr. 2. NGUYỄN NGỌC MÃO (Chủ biên, 2024), Nông thôn đồng bằng Bắc Bộ (1976-1996), Nxb. Khoa học xã hội, Hà Nội, 632 tr.
Di tích thời Trần ở Nam Định qua tư liệu khảo cổ học từ năm 2006 đến năm 2016
Luận án tiến sĩ Khảo cổ học. Chuyên ngành: Khảo cổ học. Mã số: 9.22.03.17 Ngoài phần Mở đầu, Kết luận và Tài liệu tham khảo, Luận án kết cấu 3 chương: 1- Vùng đất Nam Định trong lịch sử thời Trần. 2- Các loại hình di tích khảo cổ học thời Trần ở Nam Định. 3- Đặc trưng, giá trị lịch sử, văn hóa của các di tích khảo cổ học thời Trần ở Nam Định. Luận án được bảo vệ thành công tại Hội đồng đánh giá luận án tiến sĩ cấp Học viện, họp tại Học viện Khoa học xã hội năm 2025. (TK. giới thiệu)
Ứng dụng phê bình sinh thái trong nghiên cứu tiểu thuyết Việt Nam những năm gần đây
Trong bối cảnh khủng hoảng môi trường toàn cầu và sự gia tăng các vấn đề sinh thái tại Việt Nam, phê bình sinh thái đã trở thành một khuynh hướng nghiên cứu văn học mang tính cách tân và cấp thiết. Nhiều nhà nghiên cứu Việt Nam đã tiếp cận văn học hiện đại và đương đại từ lăng kính sinh thái, góp phần mở rộng diễn ngôn văn học, nhấn mạnh mối quan hệ giữa con người và tự nhiên, giữa văn hóa và môi trường sống. Tiểu thuyết Việt Nam đương đại mang sứ mệnh bảo vệ thiên nhiên, cảnh báo về môi trường sống, về mối quan hệ giữa con người với tự nhiên. Việc hệ thống hóa các hướng tiếp cận không chỉ giúp làm sáng tỏ sự phát triển lý luận - thực tiễn của phê bình sinh thái tại Việt Nam, mà còn mở ra những gợi ý quan trọng cho nghiên cứu và giảng dạy văn học hiện nay. Ngày nhận bài: 26/6/2025; Ngày duyệt đăng: 24/9/2025
Chúa Trịnh Sâm: Tiểu sử và sự nghiệp thơ ca
Bài viết giới thiệu tổng quan về tiểu sử, sự nghiệp của chúa Trịnh Sâm, một tác giả quân vương rất đáng chú ý ở Việt Nam thời trung đại; đồng thời khảo sát tình hình văn bản tác phẩm thơ ca của ông cũng như đưa ra những nhận định khái quát về giá trị các tác phẩm đó. Từ đó, bài viết đề xuất một số hướng nghiên cứu về tác giả và tác phẩm thơ ca Trịnh Sâm trong thời gian tới. Ngày nhận bài: 23/7/2025; Ngày duyệt đăng: 01/10/2025
Tác động của các yếu tố môi trường đối với sức khỏe toàn diện từ tiếp cận di truyền học biểu sinh
Những năm trở lại đây, “sức khỏe toàn diện” đang ngày càng thu hút mối quan tâm sâu sắc của giới nghiên cứu và cộng đồng xã hội. Bài viết khái quát về di truyền học biểu sinh, đồng thời phân tích 4 nội dung chính tương ứng với các cấp độ môi trường từ vi mô đến vĩ mô có mối liên hệ sâu sắc với nhau, tạo nên hệ sinh thái chỉnh thể, thiết yếu đối với sức khỏe toàn diện, bao gồm: Tác động biểu sinh của môi trường tế bào; Tác động biểu sinh của môi trường bào thai; Tác động biểu sinh của môi trường gia đình; Tác động biểu sinh của môi trường xã hội. Trên cơ sở đó, bài viết hướng đến mục đích chuyển đổi nhận thức cần thiết nhằm nuôi dưỡng sức khỏe toàn diện của mỗi cá nhân cũng như sự phát triển bền vững của xã hội. Ngày nhận bài: 12/8/2025; Ngày duyệt đăng: 01/10/2025
Bạo lực trẻ em gái trên không gian mạng: Mặt tối của thế giới số
Trong kỷ nguyên số, nơi mọi thông tin chỉ cách nhau một cú nhấp chuột, trẻ em được tiếp cận tri thức và kết nối toàn cầu nhưng đồng thời cũng đối diện với một nguy cơ tiềm tàng và nghiêm trọng: bị bạo lực trên không gian mạng. Không cần hung khí, không có dấu vết bầm tím trên cơ thể, nhưng những tổn thương tâm lý mà các nạn nhân phải gánh chịu có thể kéo dài suốt đời. Trong bối cảnh đó, trẻ em gái, với những đặc điểm tâm lý và xã hội đặc thù, đang trở thành nhóm dễ bị tổn thương nhất trên không gian mạng, khi phải đối mặt với nhiều hình thức bạo lực như quấy rối tình dục, lừa đảo, xâm phạm đời tư… Hậu quả để lại cho trẻ em gái hết sức nặng nề. Bằng phương pháp nghiên cứu tài liệu thứ cấp từ các báo cáo của tổ chức quốc tế và dữ liệu thực tiễn từ Việt Nam, bài viết cho thấy mức độ phổ biến, tính chất phức tạp và hậu quả nghiêm trọng của hiện tượng này, qua đó rút ra một số khuyến nghị nhằm kêu gọi sự chung tay của gia đình, nhà trường, xã hội và các nền tảng công nghệ trong việc giáo dục kỹ năng số, bảo vệ và lắng nghe tiếng nói của trẻ em gái. Ngày nhận bài: 18/8/2025; Ngày duyệt đăng: 24/9/2025
Vai trò của cộng đồng trong bảo tồn lễ hội: Trường hợp Tết Khu Cù Tê của người La Chí ở tỉnh Tuyên Quang
Quá trình hiện đại hóa ảnh hưởng sâu rộng đến thực hành văn hóa truyền thống của các dân tộc thiểu số, đặc biệt là lễ hội. Bài viết tập trung phân tích vai trò chủ thể của người La Chí trong việc duy trì lễ hội Tết Khu Cù Tê tại tỉnh Hà Giang cũ, nay là tỉnh Tuyên Quang. Kết quả khảo sát thực địa cho thấy người La Chí tổ chức lễ hội theo truyền thống cộng đồng, truyền dạy, duy trì và gìn giữ lễ hội. Qua đó, bài viết góp phần làm sáng tỏ mô hình bảo tồn văn hóa dựa vào nội lực cộng đồng, đồng thời cung cấp căn cứ thực tiễn cho chính sách bảo tồn lễ hội dựa vào cộng đồng trong bối cảnh hiện nay. Ngày nhận bài: 22/9/2025; Ngày duyệt đăng: 15/10/2025
Trung tâm Phật giáo xứ Đông qua nghiên cứu trường hợp chùa Quỳnh Lâm
Bài viết sử dụng cách tiếp cận liên ngành sử học, khảo cổ học và tôn giáo học, kết hợp khung phân tích lịch đại để phục dựng diện mạo lịch sử và chức năng tôn giáo của chùa Quỳnh Lâm - một trung tâm Phật giáo xứ Đông. Nội dung bài viết nhấn mạnh tới yếu tố địa chính trị - văn hóa của vùng Đông Triều với ba yếu tố nổi bật là quê hương nhà Trần, di tích và tôn giáo đã biến nơi đây thành một nơi hội tụ tri thức, vương quyền và tăng tài; đồng thời khảo cứu tối đa các ghi chép liên quan đến chùa Quỳnh Lâm. Mặc dù thiếu vắng trong chính sử, nhưng qua các tư liệu địa chí, văn bia và sách Hán Nôm, chùa Quỳnh Lâm lại hiện lên như một biểu tượng thiêng liêng, gắn liền với các yếu tố tâm linh, quyền lực và tài trợ tôn giáo. Ngày nhận bài: 19/6/2025; Ngày duyệt đăng: 15/10/2025
Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam với sứ mệnh phụng sự phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc
Thành lập từ năm 1953, trải qua 72 năm hình thành và phát triển, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam đã có nhiều đóng góp nổi bật trong nghiên cứu lịch sử dân tộc và cội nguồn văn hóa; cung cấp luận cứ khoa học và tư vấn chính sách trong xác định mô hình và định hướng con đường phát triển; đảm bảo phát triển bền vững, chủ quyền lãnh thổ và an ninh quốc gia; chủ động hội nhập quốc tế đồng thời với bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, giá trị văn hóa dân tộc. Những thành tựu, đóng góp của Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam đã khẳng định sứ mệnh đặc biệt của mình, đó là tư vấn chiến lược cho Đảng và Nhà nước, nghiên cứu phục vụ chính sách, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng - là những minh chứng hết sức thuyết phục phản bác mọi luận điểm sai trái, nghi ngờ về vai trò và vị thế độc lập của mô hình Viện Hàn lâm. Trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam đang tiếp tục tự đổi mới, nâng cao năng lực toàn diện để tiếp tục khẳng định sứ mệnh của một tổ chức nghiên cứu cơ bản, tư vấn chính sách quan trọng hàng đầu để có những đóng góp lớn hơn phụng sự phát triển đất nước. Ngày nhận bài: 25/10/2025; Ngày duyệt đăng: 25/10/2025
Không thể xuyên tạc cuộc cách mạng tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị ở Việt Nam hiện nay
Tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị để hoạt động hiệu lực, hiệu quả, tạo nền tảng vững chắc đưa đất nước tiến vào kỷ nguyên mới là cuộc cách mạng đặc biệt quan trọng, cấp bách, không thể trì hoãn của Việt Nam. Tuy nhiên, lợi dụng vấn đề này, các thế lực thù địch, phản động đẩy mạnh chống phá Việt Nam rất quyết liệt, với những luận điệu tinh vi, thâm độc, nguy hại. Vì vậy, chủ động nhận diện, kiên quyết đấu tranh làm thất bại mưu đồ của các thế lực thù địch, phản động xuyên tạc cuộc cách mạng tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị ở nước ta hiện nay là tất yếu. Ngày nhận bài: 10/6/2025; Ngày duyệt đăng: 05/9/2025
1. NGUYỄN TIẾN LÂM (2024), An ninh khí hậu trong quan hệ quốc tế, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 288 tr. 2. NGUYỄN THỊ THU HÀ (Chủ biên, 2024), An ninh phi truyền thống trên Biển Đông: Tiếp cận khoa học xã hội và nhân văn trong vấn đề môi trường và khai thác tài nguyên, Nxb. Khoa học xã hội, Hà Nội, 663 tr.
Hội thảo khoa học “Gương mẫu thực hiện chuẩn mực đạo đức cách mạng ở Đảng bộ Viện Thông tin Khoa học xã hội trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam”
Các yếu tố văn hóa trong phim truyện điện ảnh Việt Nam (Qua những phim chuyển thể văn học dân gian)
Luận án tiến sĩ Văn hoá học. Chuyên ngành: Văn hóa học. Mã số: 9229040 Nội dung chính của Luận án được trình bày trong 4 chương: 1/ Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận; 2/ Vai trò của văn hóa truyền thống trong PTĐA và khái quát những phim chuyển thể từ VHDG; 3/ Nhận diện văn hóa truyền thống trong PTĐA Việt Nam chuyển thể từ VHDG; 4/ Xu hướng phát triển của PTĐA Việt Nam chuyển thể từ VHDG và những vấn đề đặt ra. Luận án được bảo vệ thành công tại Hội đồng đánh giá luận án tiến sĩ cấp trường, họp tại Trường Đại học Văn hóa Hà Nội, tháng 5/2025. (HOÀI PHÚC giới thiệu)
Chân dung tự họa trong hồi ký văn nghệ: Từ biểu hiện cá nhân đến kiến tạo bản thể
Trong văn học Việt Nam hiện đại, hồi ký văn nghệ khẳng định vai trò quan trọng không chỉ như một phương tiện ghi chép lịch sử văn nghệ mà còn là không gian nghệ thuật khắc họa chân dung của các văn nghệ sĩ, đặc biệt là chân dung của chính người viết. Các tác phẩm hồi ký văn nghệ thể hiện cái “tôi” đa chiều của tác giả qua những ký ức, suy nghĩ về bạn bè, đồng nghiệp, trăn trở về nghệ thuật, tạo nên những chân dung sinh động, giàu tính nhân văn. Hơn thế, hồi ký văn nghệ còn kiến tạo bản thể thông qua chiến lược tự thuật, nơi tác giả chọn lọc và tái cấu trúc ký ức để hình thành cái “tôi” một cách có chủ đích. Với khả năng về ngôn ngữ, khả năng phân thân và tự phản tỉnh, các nhà văn đã biến thể loại hồi ký thành một diễn ngôn độc đáo, góp phần định hình bản sắc cá nhân qua hành vi viết và sáng tạo nghệ thuật. Bài viết bàn về vấn đề cái “tôi” được thể hiện qua hồi ký văn nghệ, đồng thời gợi mở một hướng tiếp cận học thuật đối với thể loại hồi ký: phân tích chân dung tự họa của tác giả hồi ký dưới hai góc độ là tự biểu hiện cá nhân và kiến tạo bản thể. Đây là cách tiếp cận quan trọng để hiểu đặc thù của thể loại này, đặc biệt trong lĩnh vực hồi ký văn nghệ. Ngày nhận bài: 06/7/2025; Ngày duyệt đăng: 10/9/2025
Tình dục người cao tuổi từ góc nhìn giới và sức khỏe
Xã hội đã dần chấp nhận các cuộc thảo luận cởi mở về tình dục của người cao tuổi do số lượng người cao tuổi trên toàn cầu tăng lên nhanh chóng. Mặc dù có nhiều khác biệt về tuổi tác, sức khỏe thể chất và sức khỏe tinh thần so với người trẻ tuổi, nhưng người cao tuổi vẫn có thể và đang duy trì thực hiện các hành vi tình dục. Họ có thể hài lòng hoặc không hài lòng với đời sống tình dục của mình, nhưng chính những suy giảm về thể chất, tâm lý cùng với định kiến xã hội đã khiến người cao tuổi luôn phải né tránh tình dục, điều này ảnh hưởng không tốt tới cuộc sống của họ. Bài viết cung cấp những góc nhìn tích cực về sức khỏe, giới và sự thỏa mãn trong tình dục ở người cao tuổi, từ đó góp phần cung cấp những thông tin, kiến thức hữu ích cho các nhà nghiên cứu và các nhà hoạch định chính sách trong việc định hướng lão hóa thành công của người cao tuổi. Ngày nhận bài: 10/9/2025; Ngày duyệt đăng: 19/9/2025
Dự định tái hôn sau ly hôn và các yếu tố ảnh hưởng
Bằng phương pháp tổng quan tài liệu thứ cấp và phân tích sâu 10 trường hợp được chọn trên tổng 30 mẫu khảo sát thực tế, vận dụng lý thuyết lựa chọn hợp lý, bài viết phân tích những dự định tái hôn của nam giới và nữ giới sau ly hôn, từ đó thấy được sự tương đồng và khác biệt giới trong dự định này. Bên cạnh đó, yếu tố thúc đẩy hoặc cản trở quyết định tái hôn của nam giới và nữ giới cũng được nhận diện. Kết quả nghiên cứu cho thấy, nữ giới cởi mở hơn trong quyết định tái hôn và đặt kỳ vọng nhiều hơn vào đối tượng kết hôn so với nam giới. Nam giới thường chịu ảnh hưởng nhiều bởi cuộc hôn nhân cũ, còn nữ giới chịu ảnh hưởng nhiều do tác động của mạng xã hội và các kênh truyền thông. Trong khi đó, cả nam giới và nữ giới đều chịu những ảnh hưởng giống nhau từ yếu tố con cái. Ngày nhận bài: 09/9/2025; Ngày duyệt bài: 19/10/2025
Tài chính khí hậu: Giải pháp của một số quốc gia và hàm ý cho Việt Nam
Biến đổi khí hậu đã và đang gây ra những tác động tiêu cực tới hầu hết các quốc gia trên thế giới và cần phải có nguồn lực tài chính khổng lồ để ứng phó. Việc tài trợ nhiều hơn cho khí hậu được chứng minh là cơ chế hiệu quả nhất để giảm thiểu rủi ro khí hậu, phòng ngừa những hậu quả nghiêm trọng liên quan đến kinh tế, xã hội, môi trường, đe dọa tính mạng và sinh kế của hàng triệu, thậm chí hàng tỷ người trên toàn cầu. Bài viết nêu khái niệm, vai trò của tài chính khí hậu; lựa chọn một số giải pháp tài chính khí hậu ở Singapore, Trung Quốc và Nhật Bản, qua đó, rút ra những kinh nghiệm hữu ích để Việt Nam có thể tham khảo trong nỗ lực thu hút hiệu quả và đa dạng hóa nguồn tài chính ứng phó với biến đổi khí hậu. Ngày nhận bài: 12/8/2025; Ngày duyệt đăng: 19/9/2025