Tạp chí của Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam
Phát triển thương mại điện tử Việt Nam: Cơ hội và thách thức trong kỷ nguyên số
Cùng với sự phát triển đột phá của khoa học công nghệ, kinh tế số - đặc biệt là thương mại điện tử - đang trở thành một xu thế tất yếu trên thế giới. Hiện nay, lĩnh vực thương mại điện tử đang trở nên phổ biến và phát triển mạnh mẽ, phục vụ nhu cầu mua sắm, trao đổi hàng hóa và dịch vụ cho hàng tỷ người trên toàn cầu thông qua phương tiện điện tử và Internet. Thương mại điện tử đang là một trong những động lực lớn, quan trọng nhất để phát triển kinh tế số ở các quốc gia trên thế giới. Ở Việt Nam, thương mại điện tử đang phát triển mạnh mẽ và ngày càng đóng góp nhiều hơn cho nền kinh tế số. Tuy nhiên, thương mại điện tử Việt Nam cũng đang phải đối mặt với không ít khó khăn, thách thức như: khung pháp lý chưa hoàn thiện, nguồn nhân lực thiếu hụt, dịch vụ hậu cần chưa đồng bộ... Bài viết làm rõ thực trạng của thương mại điện tử Việt Nam và phân tích các cơ hội và thách thức, qua đó đưa ra một số giải pháp nhằm thúc đẩy phát triển thương mại điện tử bền vững hơn trong trong kỷ nguyên số hiện nay.
Diễn đàn nghiên cứu về Tài chính Tiền tệ
Bài học kinh nghiệm trong chuyển đổi số tín dụng ngân hàng tại một số quốc gia
Tóm tắt: Trong bối cảnh kỷ nguyên số bùng nổ, bài viết đi sâu vào việc khám phá và đánh giá quá trình chuyển đổi số trong lĩnh vực tín dụng ngân hàng, một yếu tố then chốt cho sự phát triển của ngành tài chính. Qua việc phân tích kinh nghiệm thực tiễn từ các quốc gia hàng đầu như Mỹ, Trung Quốc, Singapore và Úc, bài viết làm sáng tỏ tầm quan trọng và những lợi ích thiết thực của chuyển đổi số, đồng thời đưa ra những khuyến nghị cụ thể để Việt Nam có thể áp dụng thành công. Bài viết mang đến một bức tranh toàn diện về hành trình chuyển đổi số, từ việc đầu tư vào công nghệ tiên tiến, tối ưu hóa quy trình hoạt động, xây dựng hệ sinh thái tài chính số toàn diện, đến việc nâng cao năng lực quản lý rủi ro và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đồng thời đưa ra một số bài học kinh nghiệm nhằm hỗ trợ ngành Ngân hàng Việt Nam nắm bắt cơ hội và vượt qua thách thức trong thời đại số hóa.
Quản lý tài chính cá nhân đối với học sinh, sinh viên - nghiên cứu từ trường hợp tỉnh Bắc Ninh
Quản lý tài chính cá nhân là một khía cạnh quan trọng trong việc đạt đến tự do tài chính và ổn định cuộc sống. Trong bối cảnh hiện nay, khi nguy cơ tài chính và những rủi ro kinh tế gia tăng cao, việc trang bị kiến thức và kỹ năng tài chính cá nhân trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Nghiên cứu này tập trung vào thực trạng và hướng triển khai giáo dục quản lý tài chính cá nhân đối với học sinh, sinh viên (HSSV) nhằm nâng cao dân trí tài chính tại tỉnh Bắc Ninh. , ,
Nâng cao hiểu biết tài chính số tại Việt Nam
Tóm tắt: Hiểu biết tài chính số (hiểu biết tài chính kỹ thuật số) là một vấn đề khá mới mẻ tại Việt Nam hiện nay. Hiểu biết tài chính số có tác động đến khả năng sử dụng các dịch vụ tài chính số (DFS) và thúc đẩy tài chính toàn diện trong thời đại số. Bài viết áp dụng phương pháp nghiên cứu định tính, cụ thể là phân tích và tổng hợp các tài liệu nghiên cứu liên quan để làm rõ sự cần thiết phải nâng cao hiểu biết tài chính số tại Việt Nam. Ngoài ra, bài viết liên hệ với thực tiễn tại Việt Nam, từ đó đề xuất một số giải pháp dành cho các nhà hoạch định chính sách nhằm nâng cao hiểu biết tài chính số cho người dân trong thời đại công nghệ số ngày nay.
Tài chính xanh tại Việt Nam: Giải mã thách thức từ ngân hàng và doanh nghiệp
Tóm tắt: Trong bối cảnh toàn cầu ngày càng chú trọng vào sự phát triển bền vững và bảo vệ môi trường trước những thách thức từ biến đổi khí hậu, Việt Nam đã và đang tích cực theo đuổi các mục tiêu nhằm duy trì tăng trưởng kinh tế bền vững, đi đôi với tiến bộ xã hội, công bằng và bảo vệ sinh thái. Mặc dù có nhiều tiềm năng phát triển, nhưng việc triển khai tài chính xanh tại Việt Nam hiện nay vẫn đang gặp phải nhiều rào cản đáng kể. Ngân hàng và doanh nghiệp - hai trụ cột chính của nền kinh tế - phải đối mặt với thách thức trong việc áp dụng mô hình này, từ những yêu cầu pháp lý phức tạp đến giới hạn trong việc tiếp cận nguồn vốn cần thiết. Bài viết tập trung vào nghiên cứu những thách thức mà ngân hàng và doanh nghiệp đang gặp phải cũng như đề xuất các khuyến nghị nhằm giải mã các thách thức này.
Một số phương thức, thủ đoạn phạm tội mới trong hoạt động thanh toán trực tuyến và thanh toán thẻ ngân hàng - Đề xuất giải pháp xử lý
Thời gian qua, các quy định bắt buộc sinh trắc học, siết chặt mở tài khoản cá nhân trong hoạt động ngân hàng đã góp phần phòng ngừa, ngăn chặn có hiệu quả các vụ lừa đảo trực tuyến. Tuy nhiên, hiện đã xuất hiện một số dạng tội phạm công nghệ cao sử dụng những phương thức, thủ đoạn mới để thực hiện hành vi phạm tội trong hoạt động thanh toán trực tuyến và thanh toán thẻ ngân hàng. Đây là vấn đề mới cần sớm được nhận diện rõ để kịp thời, chủ động có giải pháp góp phần nâng cao hiệu quả công tác phòng ngừa, đấu tranh của các cơ quan chức năng trong thời gian tới.
Phát triển AI tạo sinh trong ngân hàng: Cơ hội đột phá và thách thức pháp lý từ góc nhìn toàn cầu
Bài viết phân tích các cơ hội và thách thức trong việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo tạo sinh (Generative AI) trong lĩnh vực tài chính – ngân hàng, trước bối cảnh chuyển đổi số và bất định công nghệ ngày càng gia tăng. Dựa trên phương pháp nghiên cứu định tính, kết hợp giữa phân tích nội dung các tài liệu học thuật - chính sách quốc tế và nghiên cứu tình huống tại JPMorgan Chase, DBS Bank và BIDV, nghiên cứu làm rõ tác động hai mặt của Generative AI đến vận hành ngân hàng, trải nghiệm khách hàng, ra quyết định tài chính và quản trị rủi ro. Kết quả cho thấy, AI tạo sinh không chỉ mở ra tiềm năng đột phá trong tự động hóa thông minh và cá nhân hóa dịch vụ tài chính, mà còn đặt ra hàng loạt vấn đề hệ thống về đạo đức thuật toán, độ tin cậy dữ liệu, trách nhiệm pháp lý và năng lực triển khai trong từng tổ chức. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất một khung phân tích toàn diện và hàm ý chính sách cụ thể nhằm hỗ trợ các ngân hàng - đặc biệt tại các nền kinh tế đang phát triển - xây dựng chiến lược AI bền vững, quản trị rủi ro công nghệ hiệu quả và kiến tạo năng lực tổ chức phù hợp với giai đoạn chuyển đổi số thế hệ mới.
Quốc tế hóa đồng Nhân dân tệ: Kết quả và triển vọng
Với sự trỗi dậy mạnh mẽ và phát triển kinh tế nhanh chóng trong vài thập kỉ qua, nền kinh tế Trung Quốc đã vươn lên vị trí thứ hai trên thế giới (chỉ sau Mỹ), thương mại hàng hoá đứng đầu và cũng là một trong những thị trường có sức mua lớn trên thế giới. Điều này đòi hỏi một vị trí tương xứng của Trung Quốc và đồng tiền Trung Quốc trong hệ thống tài chính toàn cầu. Trong thời gian qua, Trung Quốc đã thực hiện nhiều biện pháp thúc đẩy quốc tế hoá đồng Nhân dân tệ, đặc biệt trong bối cảnh “phi Đô la hoá”1 ngày càng tăng do các biến động địa chính trị và địa kinh tế sau cuộc xung đột trực tiếp giữa Nga và Ukraine và gián tiếp giữa Nga và NATO đã đặt Trung Quốc trước “cơ hội hiếm có” để đẩy nhanh quá trình quốc tế hoá Nhân dân tệ khi càng nhiều quốc gia sẵn sàng sử dụng đồng tiền này. Bài viết đề cập một số kết quả đạt được và triển vọng của quá trình quốc tế hoá đồng Nhân dân tệ.
Yếu tố tác động đến quyết định vay nợ tiêu dùng ngoài hệ thống ngân hàng của hộ gia đình - một số hàm ý chính sách
Hiện nay, việc vay nợ lãi cao, các điều kiện vay nợ khắc nghiệt vẫn là một trong các giải pháp cấp bách để thoả mãn nhu cầu tiêu dùng đột xuất của một số người dân, hộ gia đình, điều này có thể gây các hệ luỵ khó kiểm soát với người thân, gia đình và xã hội. Bài viết này nhằm giải thích tại sao hộ gia đình tại Việt Nam lại vay nợ ở ngoài hệ thống ngân hàng cho tiêu dùng gia đình. Dữ liệu thu được từ 724 người trả lời phỏng vấn bảng hỏi. Kết quả hồi quy mô logistic nhị phân cho thấy có 6 yếu tố ảnh hưởng đến nguyên nhân chấp nhận việc nợ vay này, mà không phải vay từ hệ thống ngân hàng. Trong đó, phát hiện thú vị là yếu tố người thân có thể làm thay đổi hành vi chấp nhận các khoản vay ngoài hệ thống ngân hàng cũng như chấp nhận nặng lãi… Từ đó, bài viết đưa ra một số hàm ý đối với các bên liên quan.
Nghiên cứu tài chính xanh qua các ấn phẩm báo chí
Nghiên cứu tài chính xanh qua các ấn phẩm báo chí hay Tài chính xanh từ góc nhìn trắc lượng thư mục. Nghiên cứu đo lường thư mục này tìm cách phân tích cấu trúc trí tuệ và sự phát triển của nghiên cứu tài chính xanh trong khoảng thời gian gần 12 năm. Sử dụng dữ liệu Scopus, một phân tích tổng thể trên 715 ấn phẩm tiếng Anh về tài chính xanh đã được tiến hành. Phạm vi phân tích kéo dài từ năm 2013 đến năm 2024 (tháng 9/2024). Phân tích khám phá nhiều khía cạnh của học thuật tài chính xanh, chẳng hạn như xu hướng nghiên cứu, các tác giả có ảnh hưởng và mạng lưới cộng tác, các tạp chí xuất bản hàng đầu trong lĩnh vực này, cũng như các từ khóa quan trọng, các bài báo có trích dẫn nhiều nhất… từ đó góp phần tạo hình nên một bức tranh tổng thể về chủ đề tài chính xanh. Nghiên cứu chỉ ra rằng, các chính sách công, sáng kiến ​​của chính phủ và sự tham gia của khu vực tư nhân là rất quan trọng để thúc đẩy đầu tư xanh và thúc đẩy tính bền vững, bằng chứng là có nhiều trích dẫn trong các công trình học thuật về chủ đề này. Mặc dù phụ thuộc nhiều vào các nguồn Scopus bằng tiếng Anh, nhưng bản đồ định lượng theo chiều dọc này cung cấp những hiểu biết có giá trị về sự xuất hiện và phát triển của tài chính xanh như một lĩnh vực nghiên cứu đa ngành quan trọng.
Kinh nghiệm triển khai thị trường trái phiếu xanh ở một số quốc gia - bài học và một số đề xuất cho Việt Nam
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu và nhu cầu chuyển đổi sang nền kinh tế xanh ngày càng cấp thiết, trái phiếu xanh nổi lên như một công cụ tài chính hiệu quả để huy động vốn cho các dự án bền vững. Bài viết phân tích kinh nghiệm phát triển thị trường trái phiếu xanh tại các quốc gia như Trung Quốc, EU và Ấn Độ. Bài viết cũng phân tích thực trạng phát triển thị trường trái phiếu xanh tại Việt Nam, trên cơ sở đó, đề xuất các giải pháp cho Việt Nam với mục tiêu là tạo nền tảng vững chắc để thúc đẩy sự phát triển bền vững và dài hạn cho thị trường trái phiếu xanh trong nước.
Khung pháp lý của hoạt động tài trợ thương mại bền vững: Kinh nghiệm quốc tế và bài học cho Việt Nam
Trong bối cảnh Việt Nam đang thúc đẩy chiến lược tăng trưởng xanh và hội nhập sâu vào chuỗi thương mại toàn cầu, yêu cầu phát triển khung pháp lý cho hoạt động tài trợ thương mại bền vững ngày càng trở nên cấp thiết. Bài viết này tập trung phân tích các nguyên tắc và khung pháp lý quốc tế nổi bật như Bộ nguyên tắc ICC 2024, Các Tiêu chuẩn Thực hiện của IFC và Nguyên tắc xích đạo (Equator Principles), cùng hệ thống quy định của EU và Anh quốc. Trên cơ sở đó, bài viết đánh giá thực trạng pháp lý tại Việt Nam, chỉ ra những khoảng trống về tiêu chuẩn ESG, cơ chế công bố thông tin và giám sát tẩy xanh (green washing). Từ kinh nghiệm quốc tế, bài viết đề xuất các giải pháp xây dựng khung pháp lý tài trợ thương mại bền vững phù hợp với điều kiện trong nước, bao gồm việc xây dựng danh mục phân loại xanh (green taxonomy) hướng dẫn đánh giá ESG và tăng cường năng lực thể chế trong hệ thống ngân hàng. Nghiên cứu góp phần cung cấp căn cứ chính sách và định hướng cải cách cho lĩnh vực tài trợ thương mại tại Việt Nam.
Hỗ trợ phát triển của nước ngoài với đổi mới sáng tạo của các doanh nghiệp vừa và nhỏ ở Việt Nam
Đảng và Nhà nước luôn coi khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là quốc sách hàng đầu, là động lực then chốt để phát triển kinh tế - xã hội và bảo vệ Tổ quốc. Tuy nhiên, để triển khai hiệu quả các mô hình đổi mới sáng tạo tại địa phương, cần vượt qua nhiều rào cản về chính sách, năng lực phối hợp và khả năng tích hợp các giải pháp sáng tạo vào hệ thống hiện có. Đặc biệt, các doanh nghiệp nhỏ và vừa cần được hỗ trợ nhiều hơn để tận dụng hiệu quả các nguồn lực phát triển từ nước ngoài, giúp nâng cao năng lực cạnh tranh và tham gia sâu rộng vào chuỗi giá trị toàn cầu. Song, để thực hiện công cuộc này thì cần có nguồn vốn hỗ trợ và do đó nguồn hỗ trợ phát triển của nước ngoài được coi là một động lực thực sự cần thiết. Bài viết nghiên cứu vai trò của nguồn hỗ trợ phát triển với đổi mới sáng tạo của các doanh nghiệp vừa và nhỏ của Việt Nam.
Tác động của xu hướng chuyển đổi số đến hiệu quả hoạt động các ngân hàng thương mại Việt Nam - Bằng chứng định lượng
Chuyển đổi số được xem như một mệnh lệnh chiến lược đối với ngành Ngân hàng. Đó không chỉ là quá trình ứng dụng công nghệ đơn thuần mà là một cuộc cách mạng toàn diện, đòi hỏi sự thay đổi sâu sắc về tư duy, nhận thức và phương thức hoạt động của toàn ngành. Chuyển đổi số là con đường tạo ra cơ hội mới đối với sự tăng trưởng hiệu quả hoạt động kinh doanh của các ngân hàng thương mại Việt Nam. Sau Quyết định số 810/2021/QĐ-NHNN, các ngân hàng thương mại đã và đang tích cực thực hiện công tác chuyển đổi số và ghi nhận những thành tích ban đầu đáng kể. Nghiên cứu nhằm làm rõ tác động của xu hướng chuyển đổi số đến hiệu quả hoạt động của các ngân hàng thương mại Việt Nam trong giai đoạn vừa qua, từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm tối ưu hóa lợi ích từ chuyển đổi số.
Thể chế hoá vai trò động lực của kinh tế tư nhân trong chiến lược phát triển kinh tế Việt Nam
Tóm tắt: Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 của Bộ Chính trị “về phát triển kinh tế tư nhân” đã xác định rõ phát triển kinh tế tư nhân thực sự trở thành “một trong những động lực quan trọng nhất” của nền kinh tế quốc dân. Trên cơ sở đó, bài viết phân tích yêu cầu thể chế hóa vai trò này thông qua hoàn thiện hệ thống pháp luật, chính sách, thiết chế và môi trường kinh doanh minh bạch, công bằng, hiệu quả. Qua đánh giá thực trạng và nhận diện các rào cản như chi phí tuân thủ cao, tiếp cận vốn hạn chế, lệch pha giữa chủ trương và thực thi, bài viết đề xuất các giải pháp trọng tâm nhằm thể chế hóa vai trò trung tâm của khu vực tư nhân trong phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.
Quản lý rủi ro biến đổi khí hậu - Kinh nghiệm quốc tế và bài học cho các NHTM Việt Nam
Rủi ro liên quan đến khí hậu có thể là rủi ro vật chất hoặc rủi ro chuyển đổi, ảnh hưởng đến bảng cân đối của ngân hàng thương mại (NHTM). Những rủi ro liên quan đến khí hậu này có thể dẫn đến tổn thất tài chính lớn và hiện là thách thức với hoạt động quản trị rủi ro của NHTM. Bài viết xem xét kinh nghiệm của các NHTM ở Hà Lan và Hồng Kông (Trung Quốc) trong việc quản lý rủi ro biến đổi khí hậu, từ đó đề xuất một số khuyến nghị cho các NHTM Việt Nam.
Tiền kỹ thuật số của ngân hàng trung ương: Kinh nghiệm ở các quốc gia và một số hàm ý cho Việt Nam
Sự phát triển nhanh chóng của kinh tế số và sự trỗi dậy của tiền điện tử tư nhân đang đặt ra thách thức lớn đối với chủ quyền tiền tệ và hiệu quả điều hành chính sách của các ngân hàng trung ương. Trong bối cảnh đó, tiền kỹ thuật số của ngân hàng trung ương (CBDC) nổi lên như một công cụ chính sách chiến lược. Bài viết hệ thống hóa cơ sở lý luận liên quan đến sự tiến hóa của tiền tệ, chủ nghĩa tư bản được điều tiết, lý thuyết đổi mới sáng tạo và trò chơi toàn cầu; đồng thời phân tích kinh nghiệm quốc tế và thực trạng tại Việt Nam. Kết quả chỉ ra rằng, Việt Nam cần tiếp cận CBDC theo mô hình hai tầng, kết hợp với khung pháp lý mở, hạ tầng số tương tác, chiến lược truyền thông bài bản và lộ trình triển khai thận trọng. Nghiên cứu đóng góp nền tảng lý thuyết và thực tiễn cho việc xây dựng chính sách CBDC phù hợp với bối cảnh một nền kinh tế mới nổi, hướng đến ổn định tài chính và bao trùm tài chính bền vững.
Phân tích đóng góp thực tế từ xuất khẩu của khu vực FDI và nội địa vào GDP Việt Nam trong bối cảnh thương mại toàn cầu
Tóm tắt: Bài viết phân tích đóng góp thực tế từ hoạt động xuất khẩu và thuế thu nhập từ lợi nhuận xuất khẩu của khu vực đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và khu vực kinh tế trong nước (nội địa) vào tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Việt Nam trong bối cảnh thương mại toàn cầu. Dựa trên lý thuyết kinh tế thương mại quốc tế, nghiên cứu sử dụng khái niệm giá trị gia tăng nội địa (DVA) để định lượng giá trị thực từ xuất khẩu, kết hợp với thuế thu nhập từ lợi nhuận xuất khẩu để đánh giá mức độ đóng góp vào GDP. Kết quả cho thấy khu vực nội địa đóng góp 58,22-69,67 tỷ USD (12,2-14,6% GDP), tương đương khu vực FDI với 60,08-74,97 tỷ USD (12,6-15,7% GDP), dù FDI chiếm 71,7% kim ngạch xuất khẩu. Phân tích nhấn mạnh hiệu quả vượt trội của nội địa trong tạo giá trị thực tế từ xuất khẩu, đồng thời cho thấy hạn chế của FDI do phụ thuộc nhập khẩu trong bối cảnh thương mại toàn cầu biến động. Bài viết đề xuất nâng cao nội địa hóa và điều chỉnh chính sách thuế để tối ưu hóa lợi ích kinh tế.
Chính sách thuế quan Mỹ năm 2025 - hệ quả và giải pháp đối với kinh tế toàn cầu
Bài viết nghiên cứu tác động lan tỏa của chính sách thuế quan do Mỹ triển khai trong năm 2025 đối với nền kinh tế toàn cầu, trong bối cảnh chủ nghĩa bảo hộ thương mại có xu hướng gia tăng. Trên cơ sở tiếp cận lý thuyết kinh tế vĩ mô và kinh tế quốc tế, bài viết ứng dụng các mô hình IS-LM, AD-AS, Gravity Model, Chuỗi giá trị toàn cầu (GVCs) và Lý thuyết trò chơi để phân tích sự điều chỉnh kỳ vọng thị trường, hiệu ứng lấn át đối với thương mại đa phương và sự dịch chuyển chiến lược trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Kết quả cho thấy chính sách thuế quan không chỉ tạo ra cú sốc cung, gia tăng chi phí sản xuất và lạm phát, mà còn dẫn đến sự suy giảm niềm tin đầu tư và tái cấu trúc mạng lưới sản xuất xuyên quốc gia. Bài viết kết luận rằng, trong điều kiện hội nhập sâu rộng, các biện pháp đơn phương như thuế quan cao có thể phản tác dụng, làm suy yếu vai trò trung tâm của Mỹ trong hệ thống thương mại toàn cầu, đồng thời đề xuất các khuyến nghị chính sách mang tính cấu trúc nhằm giảm thiểu bất ổn và củng cố tăng trưởng bền vững
Tác động của cấu trúc vốn đến hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp bất động sản phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng: Bằng chứng thực nghiệm từ mô hình tĩnh
Tóm tắt: Bài viết nghiên cứu tác động của cấu trúc vốn đến hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp bất động sản Việt Nam, đặc biệt là kiểm tra liệu tác động này có bị ảnh hưởng bởi lượng vốn tín dụng do các ngân hàng thương mại cung cấp hay không? thông qua việc sử dụng mô hình tĩnh với các phương pháp ước lượng truyền thống là Pooled OLS, FEM và REM đối với dữ liệu bảng không cân bằng trong giai đoạn 2006-2022. Kết quả nghiên cứu cho thấy, dù dùng phương pháp ước lượng nào thì mô hình tĩnh đều khẳng định đòn bẩy tài chính có tác động tiêu cực đến hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp bất động sản. Tác động tiêu cực này sẽ giảm khi khả năng tiếp cận vốn tín dụng trở nên dễ dàng hơn. Kết quả này đưa ra hàm ý về mặt quản trị doanh nghiệp rằng, cần phải dự báo tình hình kinh tế vĩ mô để xác định chính sách tín dụng trong tương lai sẽ được nới lỏng hay thắt chặt trước khi đưa ra quyết định tài trợ bằng nguồn nợ.
Tác động của kỷ luật thị trường đối với rủi ro của ngân hàng thương mại tại Việt Nam
Tóm tắt: Bài nghiên cứu sử dụng số liệu trong báo cáo tài chính thường niên được kiểm toán giai đoạn 2021 - 2023 để phân tích tác động của yếu tố Kỷ luật thị trường đối với rủi ro của 20 ngân hàng thương mại tại Việt Nam. Nghiên cứu cho thấy, Tỷ lệ an toàn vốn (CAR) - Rủi ro ngân hàng chịu ảnh hưởng bởi các yếu tố như: Tỷ lệ tiền gửi liên ngân hàng, Tổng tài sản ngân hàng (SIZE), Đòn bẩy (Đòn bẩy tài chính) và Dự phòng rủi ro tín dụng (LLP). Kết quả áp dụng phân tích dữ liệu bảng chỉ ra rằng, thông tin công bố không ảnh hưởng đến tỷ lệ an toàn vốn (CAR), trong khi đó các biến số tiền gửi liên ngân hàng, quy mô ngân hàng và đòn bẩy đều có ý nghĩa thống kê và ảnh hưởng đến CAR. Dựa trên kết quả, nhóm tác giả đã đưa ra hàm ý chính sách đối với các ngân hàng thương mại Việt Nam.
Kinh tế tuần hoàn: Cơ hội và thách thức cho các doanh nghiệp Việt Nam
Tóm tắt: Kinh tế tuần hoàn (KTTH) mang đến nhiều cơ hội phát triển kinh tế bền vững, giúp Việt Nam có thể đạt được các mục tiêu kinh tế, xã hội, môi trường và có thể giúp ứng phó với biến đổi khí hậu đang diễn ra ngày càng phức tạp. Việc đẩy mạnh thực hiện KTTH là giải pháp trọng tâm nhằm đổi mới tăng trưởng kinh tế, nâng cao năng lực cạnh tranh, cải thiện hiệu suất lao động, tạo ra chuỗi giá trị gia tăng mới, hiệu quả cao, hài hòa giữa mối quan hệ bảo vệ môi trường và nền kinh tế, góp phần đẩy mạnh bảo tồn thiên nhiên, trung hòa carbon và nhằm đưa phát thải ròng về 0 trong tương lai. Bài viết trình bày thực trạng KTTH của Việt Nam trong thời gian qua, cũng như cơ hội và thách thức, từ đó xây dựng giải pháp phù hợp để thúc đẩy phát triển nền KTTH tại Việt Nam.
Nâng cao năng lực quản lý rủi ro môi trường xã hội trong hoạt động tín dụng của các tổ chức tín dụng ở Việt Nam
Phát triển bền vững đang là mục tiêu mà các doanh nghiệp nói chung, các tổ chức tín dụng nói riêng theo đuổi. Để đạt được mục tiêu này, các tổ chức tín dụng Việt Nam đang từng bước thực hành theo bộ tiêu chuẩn môi trường, xã hội và quản trị (ESG). Mục đích của nghiên cứu cho thấy thực tiễn và những hạn chế của quản lý rủi ro môi trường và xã hội trong hoạt động tín dụng của các tổ chức tín dụng Việt Nam hiện nay, từ đó hàm ý những khuyến nghị nhằm giúp cho các tổ chức tín dụng nâng cao năng lực quản lý rủi ro môi trường và xã hội trong hoạt động tín dụng của họ. Bài viết sử dụng phương pháp thống kê mô tả để phân tích thực tiễn quản lý rủi ro môi trường và xã hội của các tổ chức tín dụng. Kết quả cho thấy, quản lý rủi ro môi trường và xã hội trong hoạt động tín dụng của các tổ chức tín dụng Việt Nam còn một số hạn chế. Nâng cao năng lực quản lý rủi ro môi trường và xã hội trong hoạt động tín dụng không chỉ mang lại nhiều lợi ích cho chính các tổ chức tín dụng Việt Nam, mà còn giúp cho các doanh nghiệp đạt được các mục tiêu phát triển bền vững.
Chuyển đổi số tại các quỹ tín dụng nhân dân ở Việt Nam: Cơ hội và thách thức
Tóm tắt: Chuyển đổi số là xu thế tất yếu trong quá trình phát triển của các tổ chức tài chính nói chung và quỹ tín dụng nhân dân (QTDND) nói riêng. Bài viết làm rõ khái niệm chuyển đổi số và QTDND, phân tích thực trạng chuyển đổi số trong hệ thống QTDND ở Việt Nam. Bên cạnh đó, tác giả cũng chỉ ra các thách thức mà các QTDND đang đối mặt trong bối cảnh chuyển đổi số, bao gồm: nâng cao hiệu quả hoạt động, mở rộng phạm vi dịch vụ, nâng cao trải nghiệm của khách hàng; hạn chế về công nghệ, hạ tầng bảo mật còn yếu kém, chất lượng nguồn nhân lực còn hạn chế, nguồn vốn còn hạn hẹp, nhận thức của lãnh đạo,… Qua đó, tác giả đề xuất một số khuyến nghị nhằm nâng cao hiệu quả chuyển đổi số trong hệ thống QTDND ở Việt Nam. Abstract: Digital transformation is an inevitable trend in the development of financial institutions in general and people's credit funds (PCFs) in particular. The article clarifies the concepts of digital transformation and PCFs, analyzes the current status of digital transformation in the PCF system in Vietnam. In addition, the author also points out the challenges that PCFs are facing in the context of digital transformation, including: improving operational efficiency, expanding service scope, improving customer experience; technological limitations, poor security infrastructure, limited human resource quality, limited capital, leadership awareness, etc. Thereby, the author proposes a number of recommendations to improve the effectiveness of digital transformation in the PCF system in Vietnam.
Ảnh hưởng của nhu cầu và thói quen của người tiêu dùng đến phát triển dịch vụ ngân hàng số ở Việt Nam
Bài viết xem xét ảnh hưởng của nhu cầu và thói quen người tiêu dùng đến sự phát triển của dịch vụ ngân hàng số trong bối cảnh Việt Nam đang trải qua quá trình chuyển đổi số sâu rộng. Bài viết phân tích 4 yếu tố chính chi phối sự phát triển ngân hàng số là mức độ chấp nhận công nghệ, thói quen giao dịch tài chính, niềm tin vào an ninh mạng và nhu cầu đa dạng về các dịch vụ tài chính. Kết quả nghiên cứu cho thấy, sự phổ biến rộng rãi của Internet và điện thoại thông minh đã tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển ngân hàng số, thúc đẩy quá trình chuyển đổi từ giao dịch tiền mặt sang thanh toán số, phản ánh qua sự gia tăng thanh toán không dùng tiền mặt, nhất là kênh di động và QR Code, cũng như sự mở rộng nhanh chóng của ví điện tử. Theo nhóm tác giả, sự sẵn sàng của người tiêu dùng là động lực quan trọng thúc đẩy phát triển dịch vụ ngân hàng số, song để phát triển bền vững, các ngân hàng ở Việt Nam cần tăng cường bảo mật, xây dựng hệ sinh thái liên thông và thúc đẩy đổi mới tài chính.
Ứng dụng AI trong marketing ngân hàng tại Việt Nam: Góc nhìn quản trị và truyền thông cá nhân hóa
Tóm tắt: Bài viết khám phá cách các nhà quản trị ngân hàng tại Việt Nam nhận thức, triển khai và khai thác trí tuệ nhân tạo (AI) trong hoạt động marketing, đặc biệt trong bối cảnh truyền thông cá nhân hóa đang trở thành năng lực cạnh tranh cốt lõi. Dưới góc tiếp cận hiện tượng học, bài viết sử dụng khảo sát bán cấu trúc với 20 nhà quản trị cấp cao tại các ngân hàng thương mại, phân tích bằng mã hóa chủ đề kết hợp định hướng lý thuyết từ 3 khung nền tảng: Truyền thông tích hợp (IMC), tiếp thu công nghệ (TAM/UTAUT), năng lực số. Kết quả cho thấy 5 phát hiện chính: (1) AI được xem là yếu tố chiến lược tái định hình toàn bộ hoạt động marketing; (2) tồn tại rào cản trong tích hợp AI vào hệ thống quản lý quan hệ khách hàng (CRM) hiện hữu; (3) AI nâng cao khả năng cá nhân hóa và trải nghiệm khách hàng đa kênh; (4) mức độ trưởng thành số phân hóa rõ nét giữa các ngân hàng; (5) văn hóa tổ chức cùng năng lực dữ liệu đóng vai trò nền tảng cho thành công chuyển đổi số. Bài viết góp phần làm rõ đặc thù thị trường Việt Nam, mở rộng lý thuyết tiếp thu công nghệ và truyền thông cá nhân hóa trong bối cảnh ngân hàng số, đồng thời đề xuất khung chính sách 3 tầng nhằm thúc đẩy ứng dụng AI trong chiến lược marketing ngành tài chính - ngân hàng.
Trí tuệ nhân tạo và sự chuyển đổi kỹ năng lao động trong ngành Ngân hàng
Bài viết phân tích sự ảnh hưởng sâu rộng của trí tuệ nhân tạo (AI) đến ngành Ngân hàng, tập trung vào xu hướng suy giảm nhu cầu đối với kỹ năng truyền thống và sự xuất hiện của các năng lực mới như phân tích dữ liệu, quản trị đạo đức AI và tích hợp kỹ năng liên ngành. Nghiên cứu chỉ ra rằng, AI không chỉ tự động hóa các nghiệp vụ lặp lại, mà còn thúc đẩy mô hình lao động kết hợp giữa con người và máy móc. Các ngân hàng cần điều chỉnh chiến lược đào tạo và tuyển dụng, tập trung vào phát triển kỹ năng số, học tập suốt đời và xây dựng khung đạo đức AI để duy trì lợi thế cạnh tranh trong kỷ nguyên số.
Thực trạng lừa đảo chuyển tiền qua tài khoản tại một số quốc gia và một số đề xuất, khuyến nghị
Sự phát triển của công nghệ thanh toán đã đặt ra thách thức đối với cơ quan quản lý tại các quốc gia trong việc đối phó với loại hình tội phạm lừa đảo chuyển tiền. Trong vài năm tới, lừa đảo chuyển tiền qua tài khoản được dự đoán sẽ tiếp tục gia tăng đáng kể trên khắp thế giới với tổn thất cực lớn. Bài viết tập trung phân tích hình thức lừa đảo chuyển tiền qua tài khoản và đề xuất một số khuyến nghị đối với các cơ quan quản lý nhà nước tại Việt Nam.
Các thách thức chiến lược của các trung tâm tài chính quốc tế
Bài viết này phân tích những thách thức đa chiều mà các Trung tâm Tài chính quốc tế (TTTCQT) đang đối mặt trong bối cảnh tài chính toàn cầu ngày càng phức tạp. Các vấn đề chính bao gồm áp lực tuân thủ quy định quốc tế về chống rửa tiền, minh bạch thuế và bảo vệ dữ liệu; sự gián đoạn từ công nghệ tài chính như Blockchain và trí tuệ nhân tạo; cạnh tranh từ các TTTCQT mới nổi ở châu Á và Trung Đông; cùng với rủi ro địa chính trị, biến động kinh tế, nhu cầu nhân tài và yêu cầu về tính bền vững. Bài viết nhấn mạnh sự cần thiết của việc đầu tư vào công nghệ, hài hòa quy định và thúc đẩy hợp tác quốc tế để duy trì tính cạnh tranh. Tài chính xanh nổi lên như một cơ hội quan trọng để các TTTCQT định vị lại vai trò của mình trong việc giải quyết biến đổi khí hậu. Bài viết đưa ra kết luận rằng một cách tiếp cận toàn diện là cần thiết để các TTTCQT thích nghi và phát triển trong một thế giới đầy biến động.
Các yếu tố ảnh hưởng đến đa dạng hóa thu nhập tại các ngân hàng thương mại Việt Nam
Sự phát triển của thị trường tài chính cùng với công nghệ số hóa đang thay đổi mạnh mẽ ngành Ngân hàng. Cạnh tranh giữa các ngân hàng trong và ngoài nước ngày càng gay gắt, đòi hỏi các ngân hàng phải đa dạng hóa để tăng cường khả năng cạnh tranh, giảm thiểu rủi ro bằng cách phân tán rủi ro trong nhiều lĩnh vực khác nhau. Tác giả sử dụng dữ liệu báo cáo tài chính đã kiểm toán và báo cáo thường niên của 27 ngân hàng thương mại trong giai đoạn 2008–2022 để đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến đa dạng hóa thu nhập, áp dụng mô hình hồi quy dữ liệu bảng với phương pháp bình phương nhỏ tổng quát (GLS) khắc phục hiện tượng phương sai thay đổi và tự tương quan trong mô hình nghiên cứu, sử dụng phần mềm Stata 17 để tính toán và xử lý dữ liệu. Kết quả cho thấy, chỉ số tỷ lệ chi phí/thu nhập có mối tương quan ngược chiều, quy mô ngân hàng (SIZE) có mối tương quan tích cực, trong khi đó ROA, CAR, tốc độ tăng trưởng GDP và tỷ lệ lạm phát lại không có ý nghĩa về mặt thống kê ảnh hưởng đến đa dạng hóa thu nhập ngân hàng thương mại Việt Nam.