Trường Mầm non Hoằng Quỳ và hành trình lấy trẻ làm trung tâm trong giáo dục mầm non
Bài viết phân tích quá trình triển khai và những kết quả nổi bật trong việc thực hiện chuyên đề “Xây dựng trường mầm non lấy trẻ làm trung tâm” tại Trường Mầm non Hoằng Quỳ, xã Hoằng Giang, tỉnh Thanh Hóa. Trên cơ sở bám sát Chương trình giáo dục mầm non và các định hướng đổi mới của ngành, nhà trường đã chú trọng xây dựng môi trường giáo dục an toàn, thân thiện, hạnh phúc; đổi mới phương pháp chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ theo hướng phát huy tính chủ động, sáng tạo và năng lực cá nhân của trẻ. Bài viết làm rõ các giải pháp trọng tâm về cơ sở vật chất, công tác chuyên môn, phát triển đội ngũ, tổ chức hoạt động trải nghiệm, chăm sóc sức khỏe – dinh dưỡng và ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, giáo dục. Những kết quả đạt được không chỉ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục mầm non của nhà trường mà còn cung cấp kinh nghiệm thực tiễn có giá trị cho việc triển khai hiệu quả mô hình giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong bối cảnh hiện nay.
ĐỔI MỚI CÔNG TÁC ĐÀO TẠO , BỒI DƯỠNG Ở TRƯỜNG CHÍNH TRỊ CẤP TỈNH SAU SẮP XẾP ĐƠN VỊ HÀNH CHÍNH VÀ TỔ CHỨC CHÍNH QUYỀN ĐỊA PHƯƠNG 02 CẤP
Sắp xếp, sáp nhập đơn vị hành chính là chủ trương lớn nhằm tinh gọn tổ chức bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị. Quá trình này tạo ra những thay đổi đáng kể về cơ cấu tổ chức, phạm vi quản lý, quy trình công vụ và yêu cầu năng lực đối với cán bộ, công chức ở địa phương. Do đó, công tác đào tạo, bồi dưỡng tại các Trường Chính trị cấp tỉnh cần được đổi mới toàn diện theo hướng lấy năng lực thực thi và hiệu quả công vụ làm thước đo, tăng cường gắn kết giữa lý luận chính trị với thực tiễn quản trị sau sáp nhập, đồng thời tích hợp yêu cầu chuyển đổi số trong khu vực công. Trên cơ sở tổng quan cơ sở lý luận, phân tích thực trạng và các điểm nghẽn, bài viết đề xuất khung giải pháp đổi mới nội dung, chương trình, phương pháp giảng dạy, công tác kiểm tra, đánh giá, xây dựng, phát triển đội ngũ giảng viên, công tác nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn và cơ chế phối hợp giữa nhà trường với các cơ quan, địa phương.
THÚC ĐẨY CHUYỂN ĐỔI SỐ TRONG GIẢNG DẠY CÁC MÔN LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ Ở CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC VIỆT NAM: THỰC TRẠNG VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP
Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và xu thế chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trên toàn cầu, chuyển đổi số trong giáo dục và đào tạo nói chung cũng như trong giảng dạy lý luận chính trị nói riêng, đã trở thành yêu cầu tất yếu đối với các trường đại học ở Việt Nam. Để đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục trong kỷ nguyên số, hoạt động giảng dạy các môn lý luận chính trị đang được triển khai theo hướng hiện đại hóa, chú trọng nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên, đổi mới nội dung và chương trình đào tạo, đa dạng hóa phương thức dạy học, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và đầu tư cơ sở hạ tầng kỹ thuật - công nghệ. Đồng thời, việc phát huy tính chủ động, tích cực và sáng tạo của sinh viên trong quá trình học tập lý luận chính trị cũng là một nội dung quan trọng của chuyển đổi số. Bài viết phân tích thực trạng chuyển đổi số trong giảng dạy lý luận chính trị ở các trường đại học Việt Nam hiện nay, qua đó đề xuất một số giải pháp nhằm thúc đẩy quá trình này theo hướng đồng bộ, chất lượng và hiệu quả trong thời gian tới.
Công tác xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng và đạo đức
Công tác xây dựng Đảng là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên và then chốt trong chiến lược phát triển của Đảng Cộng sản Việt Nam. Trong đó, xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng và đạo đức giữ vai trò quyết định tới năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức Đảng và chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên. Bài viết này phân tích lý luận, thực tiễn và giải pháp nhằm làm rõ vai trò và phương thức tổ chức hiệu quả ba nội dung trên.
Copyright (c) 2026 Vietnam Interation Journal
Đảng Cộng sản Việt Nam với Công tác cán bộ trong thời kỳ đổi mới và hội nhập
Trong tiến trình đổi mới toàn diện đất nước, công tác cán bộ luôn được Đảng Cộng sản Việt Nam xác định là khâu then chốt, có ý nghĩa quyết định đối với sự thành công của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Thời kỳ đổi mới đặt ra những yêu cầu ngày càng cao đối với đội ngũ cán bộ về bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, năng lực lãnh đạo và khả năng thích ứng với cơ chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế. Trên cơ sở kiên định nguyên tắc xây dựng Đảng, đồng thời không ngừng đổi mới tư duy và phương thức lãnh đạo, Đảng Cộng sản Việt Nam đã triển khai nhiều chủ trương, giải pháp quan trọng nhằm nâng cao chất lượng công tác cán bộ. Việc nghiên cứu vai trò, nội dung và những vấn đề đặt ra trong công tác cán bộ của Đảng thời kỳ đổi mới có ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc, góp phần làm rõ những thành tựu, hạn chế và định hướng tiếp tục hoàn thiện công tác này trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.
Vai trò lãnh đạo của Đảng trong phát triển khoa học và công nghệ ở Việt Nam
Trong quá trình lãnh đạo, Đảng Cộng sản Việt Nam luôn nhận thức được tầm quan trọng của khoa học, công nghệ đối với sự phát triển kinh tế, xã hội của đất nước. Ngày 22/12/2024, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 57-NQ/TW “về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia”, xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là đột phá quan trọng hàng đầu, là yếu tố quyết định, là điều kiện tiên quyết, thời cơ tốt nhất để nước ta phát triển giàu mạnh, hùng cường trong kỷ nguyên mới. Bài viết tập trung làm rõ chủ trương của Đảng và những kết quả chủ yếu về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; đồng thời đề xuất những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả phát triển khoa học, công nghệ trong thời kỳ công nghệ số…
Mối quan hệ giữa Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước và Nhân dân
Mối quan hệ giữa Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước và Nhân dân là vấn đề có ý nghĩa lý luận và thực tiễn đặc biệt quan trọng trong quá trình xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Đây là mối quan hệ thống nhất, gắn bó chặt chẽ, trong đó Đảng Cộng sản Việt Nam giữ vai trò lãnh đạo, Nhà nước là công cụ tổ chức và thực thi quyền lực, còn Nhân dân là chủ thể tối cao của quyền lực nhà nước. Sự vận hành đúng đắn của mối quan hệ này quyết định tính chính danh, hiệu lực và hiệu quả của hệ thống chính trị, đồng thời bảo đảm mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”. Việc nghiên cứu, làm rõ nội dung, nguyên tắc và phương thức thực hiện mối quan hệ giữa Đảng, Nhà nước và Nhân dân có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh đổi mới và hội nhập hiện nay.
Vai trò của Đảng Cộng sản Việt Nam trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
Trong suốt tiến trình lịch sử cách mạng Việt Nam, Đảng Cộng sản Việt Nam luôn giữ vai trò lãnh đạo quyết định đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Kể từ khi ra đời năm 1930, Đảng đã đề ra đường lối cách mạng đúng đắn, tập hợp và phát huy sức mạnh của toàn dân tộc, đưa cách mạng Việt Nam vượt qua nhiều thử thách, giành độc lập dân tộc, thống nhất đất nước và từng bước xây dựng chủ nghĩa xã hội. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng và những biến động phức tạp của tình hình khu vực, thế giới hiện nay, vai trò lãnh đạo của Đảng tiếp tục được khẳng định trong việc bảo đảm ổn định chính trị, phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững quốc phòng, an ninh và chủ quyền quốc gia. Việc nghiên cứu vai trò của Đảng Cộng sản Việt Nam trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc có ý nghĩa quan trọng cả về lý luận và thực tiễn, góp phần làm rõ những nhân tố bảo đảm thắng lợi của cách mạng Việt Nam trong giai đoạn mới.
Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam qua các nhiệm kỳ - những dấu mốc đặc biệt quan trọng trong tiến trình xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
Trong suốt quá trình hình thành và phát triển của cách mạng Việt Nam, Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam qua các nhiệm kỳ luôn là những dấu mốc đặc biệt quan trọng, có ý nghĩa định hướng chiến lược đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Mỗi kỳ Đại hội là dịp tổng kết sâu sắc thực tiễn lãnh đạo cách mạng, đánh giá những thành tựu đã đạt được, thẳng thắn chỉ ra hạn chế, khuyết điểm, đồng thời đề ra đường lối, chủ trương, mục tiêu và nhiệm vụ cho giai đoạn phát triển tiếp theo của đất nước. Dưới ánh sáng của chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, các Đại hội Đảng đã không ngừng bổ sung, hoàn thiện đường lối cách mạng phù hợp với yêu cầu của từng thời kỳ lịch sử, đáp ứng nguyện vọng của nhân dân và xu thế phát triển của thời đại.
Đảng Cộng sản Việt Nam dấu mốc đặc biệt trên con đường phát triển đất nước
Sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam là một dấu mốc có ý nghĩa lịch sử đặc biệt, mở ra bước ngoặt căn bản trong quá trình đấu tranh giành độc lập dân tộc và xây dựng đất nước. Đảng ra đời đã chấm dứt tình trạng khủng hoảng về đường lối và tổ chức lãnh đạo của cách mạng Việt Nam đầu thế kỷ XX, xác lập vai trò lãnh đạo duy nhất đúng đắn đối với sự nghiệp giải phóng dân tộc. Trải qua hơn chín thập niên hình thành và phát triển, Đảng Cộng sản Việt Nam không ngừng vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh vào thực tiễn cách mạng, dẫn dắt đất nước vượt qua nhiều thử thách lịch sử, đạt được những thành tựu to lớn và có ý nghĩa thời đại. Việc nghiên cứu vai trò và ý nghĩa của Đảng Cộng sản Việt Nam vì vậy có ý nghĩa khoa học và thực tiễn sâu sắc trong việc nhận thức con đường phát triển của đất nước hiện nay. Bài viết nhằm góp phần làm sáng tỏ nội dung đó.
PHÁP LUẬT VỀ ĐỊNH GIÁ TÀI SẢN TRÍ TUỆ THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN
Trong bối cảnh nền kinh tế tri thức và chuyển đổi số phát triển mạnh mẽ, tài sản trí tuệ ngày càng trở thành nguồn lực quan trọng, đóng vai trò trực tiếp trong nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và quốc gia. Việc xác định đúng giá trị của tài sản trí tuệ là điều kiện tiên quyết để thực hiện chuyển giao công nghệ, góp vốn bằng quyền sở hữu trí tuệ, định giá doanh nghiệp, giao dịch thương mại hoặc xử lý tranh chấp liên quan. Tuy nhiên, tại Việt Nam, khung pháp lý về định giá tài sản trí tuệ vẫn còn nhiều bất cập, gây khó khăn trong thực tiễn. Vì vậy, nghiên cứu thực trạng và đề xuất giải pháp hoàn thiện pháp luật về định giá tài sản trí tuệ là nhu cầu cấp thiết. Bài viết làm rõ hơn những nội dung đó, đồng thời nêu lên những giải pháp hoàn thiện khung pháp lý về định giá tài sản trí tuệ.
VẤN ĐỀ HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VỀ ƯU ĐÃI ĐẦU TƯ XANH TẠI VIỆT NAM
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu và mục tiêu phát triển bền vững, đầu tư xanh trở thành trụ cột quan trọng thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng ít phát thải, hiệu quả tài nguyên và thân thiện môi trường. Ở Việt Nam - một quốc gia đang phát triển với tốc độ công nghiệp hóa nhanh, việc xây dựng và hoàn thiện khuôn khổ pháp luật hấp dẫn để thu hút dòng vốn xanh là yêu cầu cấp thiết nhằm đạt được các mục tiêu Phát triển bền vững 2030 và Net-Zero 2050. Quá trình đó không chỉ là bổ sung một số quy định mang tính kỹ thuật mà là quá trình tổ chức lại chính sách pháp lý để đặt môi trường và phát triển bền vững là trọng tâm xuyên suốt. Việc này đòi hỏi sự phối hợp đa ngành, áp dụng tiêu chuẩn quốc tế, đồng thời thấu hiểu thực tiễn kinh tế - xã hội trong nước… Bài viết vừa nhằm làm rõ khái niệm về đầu tư xanh, vừa phân tích, đánh giá thực tiễn thực thi và các giải pháp hoàn thiện về pháp luật nhằm thúc đẩy vấn đề đầu tư xanh phát triển đáp ứng yêu cầu trong giai đoạn mới.
PHÁP LUẬT VỀ HÀNH VI ĐƯA HỐI LỘ TRONG KHU VỰC NGOÀI NHÀ NƯỚC KINH NGHIỆM QUỐC TẾ VÀ GỢI Ý CHO VIỆT NAM
Hối lộ là một trong những hành vi tham nhũng nghiêm trọng, ảnh hưởng lớn đến sự phát triển kinh tế - xã hội của mỗi quốc gia. Hiện nay, nhóm tội phạm này đang ngày càng trở nên phức tạp khi lan rộng ra khu vực ngoài nhà nước, để lại những hệ quả tiêu cực, tác động xấu đến hoạt động của các tổ chức và doanh nghiệp. Việc nghiên cứu quy định về hành vi hối lộ trong khu vực ngoài nhà nước ở Việt Nam và một số quốc gia nhằm đánh giá những điểm tương đồng và khác biệt trong quy định pháp luật mỗi nước, từ đó xác định những vấn đề cần nghiên cứu, cải thiện trong quy định của Việt Nam… Bài viết nghiên cứu quy định về hành vi hối lộ trong khu vực ngoài nhà nước ở Việt Nam và một số quốc gia nhằm so sánh sự tương đồng và khác biệt trong quy định pháp luật mỗi nước, từ đó đề xuất những vấn đề cần nghiên cứu, cải thiện trong quy định pháp luật của Việt Nam.
TỔ CHỨC THỰC THI PHÁP LUẬT Ở CÁC QUỐC GIA VÀ BÀI HỌC THAM KHẢO CHO VIỆT NAM
Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng và yêu cầu nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, việc nghiên cứu cơ chế tổ chức thực thi pháp luật của các quốc gia có nền quản trị hiện đại trở thành một nhu cầu cấp thiết đối với Việt Nam. Mỗi quốc gia xây dựng mô hình thực thi pháp luật dựa trên đặc thù thể chế, truyền thống pháp lý và mục tiêu phát triển, tạo nên những cách tiếp cận đa dạng từ phân quyền mạnh, đề cao tính độc lập của cơ quan thực thi pháp luật, cho đến mô hình tập trung thống nhất nhưng chú trọng trách nhiệm giải trình. Bài viết phân tích sâu các cơ chế tổ chức thực thi pháp luật ở một số nước điển hình, làm rõ cấu trúc tổ chức, phương thức vận hành, cơ chế giám sát và các yếu tố bảo đảm hiệu quả. Trên cơ sở đó, bài viết rút ra những bài học có giá trị tham khảo cho Việt Nam trong quá trình hoàn thiện thể chế, nâng cao năng lực thực thi pháp luật và đáp ứng yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.
TS. Hoàng Đình Yên - Học viện cán bộ TP. Hồ Chí Minh
KHUNG PHÁP LUẬT VỀ VÀNG CỦA CHLB ĐỨC VÀ BÀI HỌC KINH NGHIỆM CHO VIỆT NAM
Bài viết khái quát khung pháp lý điều chỉnh thị trường vàng của Đức, bao gồm giao dịch, lưu chuyển, lưu ký, thuế và phòng, chống rửa tiền. Hệ thống quy định của Đức kết hợp luật quốc gia và các Chỉ thị Liên minh châu Âu, vận hành theo phương pháp tiếp cận dựa trên rủi ro và mạng lưới các cơ quan giám sát. Theo đó, Đức chú trọng truy xuất nguồn gốc, nguồn cung ứng có trách nhiệm, phân biệt rõ nghĩa vụ thuế, đồng thời đẩy mạnh số hóa giám sát. Hệ thống quản lý vàng của Đức cho thấy tính thống nhất, minh bạch và hiệu quả, dù vẫn đối mặt với áp lực xử lý báo cáo và rủi ro xuyên biên giới. Trên cơ sở này, bài viết đưa ra một số khuyến nghị cho Việt Nam về tăng cường điều phối, nâng cao minh bạch chuỗi cung ứng và áp dụng quản lý dựa trên rủi ro để phát triển thị trường vàng ổn định.
Trương Thuỳ An - Liên hiệp các Tổ chức hữu nghị Việt Nam (VUFO)
TS. Trương Hồng Hải - Trường Đại học Tài chính - Ngân hàng Hà Nội
ĐỔI MỚI, HOÀN THIỆN HỆ THỐNG PHÁP LUẬT THEO MÔ HÌNH PHÁT TRIỂN MỚI
Trong bối cảnh toàn cầu hóa, chuyển đổi số, kinh tế xanh, kinh tế tri thức và các mô hình quản trị công hiện đại đang định hình lại cấu trúc phát triển quốc gia, yêu cầu đặt ra đối với Việt Nam là không chỉ đổi mới mô hình tăng trưởng mà đồng thời phải cải cách mạnh mẽ hệ thống pháp luật. Pháp luật trở thành “hạ tầng thể chế” then chốt, tạo môi trường an toàn, minh bạch, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và bảo đảm phát triển bền vững… Hoàn thiện pháp luật theo mô hình phát triển mới có nghĩa là hệ thống pháp luật phải đi trước, mở đường, thích ứng nhanh với các biến động và tạo khuôn khổ thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp và Nhà nước. Bài viết này nhằm phân tích nội dung nêu trên, đồng thời nêu lên định hướng và giải pháp nhằm thực hiện hiệu quả quá trình đổi mới, hoàn thiện hệ thống pháp luật theo mô hình phát triển mới.
CÔNG TÁC BẢO VỆ TRẺ EM TRÊN MÔI TRƯỜNG MẠNG TỪ GÓC NHÌN PHÁP LUẬT
Từ góc độ pháp luật, Việt Nam đã có khung pháp lý bảo vệ trẻ em trên mạng (Luật An ninh mạng 2018, Bộ Quy tắc ứng xử), quy định quyền được bảo vệ, quyền riêng tư, và trách nhiệm của các bên (gia đình, nhà trường, nhà cung cấp dịch vụ, nhà nước). Tuy nhiên, thách thức lớn chính là thực thi sao cho hiệu quả; vấn đề xử lý nội dung độc hại, lạm dụng, và sự phối hợp đồng bộ trong hệ thống đòi hỏi hoàn thiện cơ chế giám sát, giáo dục kỹ năng số toàn diện, và tăng cường năng lực cho các cơ quan chức năng để tạo môi trường mạng an toàn, lành mạnh cho trẻ em phát triển… Đây là những vấn đề bài viết đề cập, mong muốn góp phần vào công tác bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng vốn rất phức tạp hiện nay.
TS. Đỗ Đình Công - Trường Đại học Bình Dương
ĐỔI MỚI TƯ DUY LẬP PHÁP MỞ ĐƯỜNG CHO ĐẤT NƯỚC PHÁT TRIỂN NHANH, BỀN VỮNG
Trong bối cảnh thế giới chịu tác động mạnh mẽ của công nghệ số, kinh tế tri thức và xu thế hội nhập sâu rộng như hiện nay, một quốc gia muốn phát triển nhanh và bền vững thì trước hết phải có một hệ thống pháp luật hiện đại, linh hoạt, minh bạch, đủ khả năng dẫn dắt và điều tiết sự phát triển. Điều đó đòi hỏi tư duy lập pháp không thể dừng lại ở khuôn khổ truyền thống, mà phải được đổi mới mạnh mẽ, toàn diện và có tầm nhìn dài hạn. Đổi mới tư duy lập pháp, vì vậy, không chỉ là đổi mới kỹ thuật làm luật, mà còn là đổi mới cách tiếp cận về vai trò của pháp luật, đổi mới tư duy phát triển, và xây dựng hành lang pháp lý giúp giải phóng nguồn lực, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, bảo đảm hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế, phát triển xã hội và bảo vệ môi trường.
TS. Đỗ Đình Thuân - Trường Cao đẳng Kinh tế - Kỹ thuật thương mại
ĐỂ MỌI QUYỀN LỰC NHÀ NƯỚC ĐƯỢC KIỂM SOÁT CHẶT CHẼ BẰNG HIẾN PHÁP VÀ PHÁP LUẬT
Đảm bảo mọi quyền lực được kiểm soát chặt chẽ bằng Hiến pháp và pháp luật là một trong những nội dung được thể hiện trong dự thảo Văn kiện trình Đại hội Đảng toàn quốc XIV. Bởi lẽ, trong bất kỳ nhà nước pháp quyền nào, vấn đề kiểm soát quyền lực luôn giữ vị trí trung tâm để bảo đảm rằng quyền lực không bị lạm dụng, nhân dân thực sự là chủ thể tối cao của quyền lực nhà nước, và mọi hoạt động quản lý đều hướng đến phục vụ lợi ích chung. Trong bối cảnh xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, yêu cầu “bảo đảm mọi quyền lực được kiểm soát chặt chẽ bằng Hiến pháp và pháp luật” trở thành nguyên tắc nền tảng, xuyên suốt trong tiến trình đổi mới hệ thống chính trị và hoàn thiện thể chế… Bài viết nhằm phân tích làm rõ hơn vấn đề quan trọng này.
PHÁP LUẬT THƯƠNG MẠI VÀ ĐẦU TƯ TRONG HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ
Trong bối cảnh toàn cầu hóa diễn ra mạnh mẽ, thương mại quốc tế và đầu tư xuyên biên giới đã trở thành động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của mỗi quốc gia. Đối với Việt Nam, hội nhập kinh tế quốc tế không chỉ là lựa chọn mà còn là yêu cầu tất yếu nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh, mở rộng thị trường và thu hút nguồn vốn đầu tư nước ngoài (FDI). Trong tiến trình đó, luật Thương mại và Đầu tư đóng vai trò nền tảng trong việc tạo dựng môi trường kinh doanh minh bạch, cạnh tranh và an toàn cho các chủ thể kinh tế. Đồng thời, Luật còn phản ánh mức độ hội nhập quốc tế của quốc gia, thể hiện sự hài hòa giữa lợi ích kinh tế và mục tiêu phát triển bền vững. Trong bối cảnh đó, việc nghiên cứu, đánh giá và hoàn thiện pháp luật thương mại - đầu tư trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.
HỖ TRỢ PHÁP LÝ CHO KINH TẾ TƯ NHÂN PHÁT TRIỂN THEO TINH THẦN NGHỊ QUYẾT SỐ 68NQ /TW CỦA BỘ CHÍNH TRỊ
Khu vực kinh tế tư nhân (KTTN) tại Việt Nam đã trải qua gần 40 năm đổi mới và phát triển, với nhiều đóng góp quan trọng cho tăng trưởng, tạo việc làm, đổi mới sáng tạo. Theo thống kê, hiện có hơn 940.000 doanh nghiệp tư nhân và hơn 5 triệu hộ kinh doanh đang hoạt động. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều hạn chế như: Quy mô phần lớn nhỏ và siêu nhỏ, năng lực đổi mới sáng tạo thấp, tiếp cận vốn, đất đai, công nghệ gặp khó khăn, quyền tài sản - kinh doanh - cạnh tranh bình đẳng chưa được bảo đảm đầy đủ. Trước thực trạng này, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 (sau đây gọi tắt là NQ68) với mục tiêu đưa KTTN thành “một trong những động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia”… Trong bối cảnh đó, việc hỗ trợ pháp lý cho KTTN là một trong những nhiệm vụ then chốt để hiện thực hóa Nghị quyết; đảm bảo môi trường pháp luật, thể chế cho hoạt động của doanh nghiệp tư nhân được thuận lợi hơn, công bằng hơn. Bài viết bám sát vào nhiệm vụ hỗ trợ pháp lý mang tính then chốt để hiện thực hoá NQ 68.
BỘ LUẬT HÌNH SỰ KẾT QUẢ ĐẠT ĐƯỢC VÀ NHỮNG BẤT CẬP, HẠN CHẾ CẦN KHẮC PHỤC
Bộ luật Hình sự năm 2015 được Quốc hội khóa XIII, Kỳ họp thứ 10 thông qua ngày 27/11/2015; được sửa đổi, bổ sung năm 2017; có hiệu lực từ ngày 01/01/2018. Việc ban hành Bộ luật Hình sự năm 2015 đã góp phần quan trọng trong việc quản lý xã hội, phòng ngừa và đấu tranh chống tội phạm, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, của các tổ chức và của công dân… Tuy nhiên, sau nhiều năm thực hiện, Bộ luật Hình sự bộc lộ không ít hạn chế, vướng mắc cần tiếp tục được hoàn thiện. Vì vậy, Chính phủ đang cho xây dựng Dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi) dự kiến trình Quốc hội khóa XVI xem xét, cho ý kiến tại kỳ họp thứ 3 (dự kiến tháng 3/2027) và thông qua tại kỳ họp thứ 4 (dự kiến tháng 8/2027).
LUẬT BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG 2020 QUAN TRỌNG NHẤT LÀ TỔ CHỨC THỰC THI CHO HIỆU QUẢ
Môi trường đóng một vai trò vô cùng quan trọng đối với cuộc sống con người, không chỉ về mặt sinh thái mà còn về mặt kinh tế, xã hội và văn hóa, liên quan đến tài nguyên thiên nhiên, như: nước, không khí, đất đai, khoáng sản, và các nguồn năng lượng tự nhiên khác. Những tài nguyên này là nền tảng cho mọi hoạt động sản xuất và tiêu dùng trong xã hội, từ nông nghiệp đến công nghiệp; bảo vệ sức khỏe cộng đồng, một môi trường sạch và lành mạnh có ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của con người… Như vậy, bảo vệ môi trường không chỉ là trách nhiệm của mỗi cá nhân, mà còn là nhiệm vụ của toàn xã hội để đảm bảo sự phát triển bền vững và một tương lai tốt đẹp hơn cho các thế hệ mai sau. Việc nghiên cứu thực trạng thực thi pháp luật về bảo vệ môi trường ở Việt Nam, từ đó nhận diện rõ những kết quả đạt được, hạn chế và nguyên nhân của hạn chế để có hướng hoàn thiện cho phù hợp là cần thiết và có tính thời sự trong giai đoạn hiện nay.
TS. Đinh Xuân Cường - Trường Đại học Trà Vinh
NHỮNG VẤN ĐỀ PHÁP LUẬT CẦN TRAO ĐỔI TRONG CÔNG TÁC PHỔ BIẾN GIÁO DỤC PHÁP LUẬT HIỆN NAY
Phổ biến, giáo dục pháp luật là một bộ phận quan trọng của công tác giáo dục chính trị - tư tưởng, là cầu nối giúp pháp luật đi vào đời sống, góp phần xây dựng xã hội kỷ cương, thượng tôn pháp luật. Trong bối cảnh đất nước đang đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số và hội nhập sâu rộng, phổ biến, giáo dục pháp luật càng đóng vai trò then chốt. Và, các vấn đề pháp luật cần trao đổi trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật có vai trò quan trọng; bao gồm: thay đổi tư duy và cách làm toàn diện, nâng cao hiệu quả ứng dụng công nghệ và phương tiện điện tử, kết hợp với trợ giúp pháp lý và tư vấn pháp luật, tăng cường hiệu quả giáo dục pháp luật trong học đường và xây dựng đội ngũ cán bộ có năng lực… Tuy nhiên, thực tiễn hiện nay vẫn tồn tại nhiều hạn chế, đòi hỏi phải nhận diện rõ và có giải pháp phù hợp cho vấn đề này.
TS. Nguyễn Trung Đăng - Trường Đại học Tân Tạo
KHOA HỌC, CÔNG NGHỆ VÀ ĐỔI MỚI SÁNG TẠO - BƯỚC ĐỘT PHÁ TRONG VIỆC THỂ CHẾ HOÁ CÁC NGHỊ QUYẾT QUAN TRỌNG CỦA ĐẢNG
Trong bối cảnh biến động nhanh chóng của thế giới hiện đại, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo đã trở thành yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và vị thế quốc gia. Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, với nền tảng là công nghệ số, dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo, công nghệ sinh học và vật liệu mới, đang làm thay đổi toàn diện phương thức sản xuất, quản trị và đời sống xã hội. Nắm bắt được xu thế này, Đảng ta đã ban hành nhiều nghị quyết quan trọng, xác định rõ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là một trong những đột phá chiến lược để phát triển nhanh và bền vững đất nước. Việc đẩy mạnh khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo cũng là yêu cầu khách quan của quá trình phát triển. Những chủ trương này đang được thể chế hoá mạnh mẽ, tạo nền tảng để chuyển đổi mô hình tăng trưởng, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và hội nhập sâu rộng với khu vực, thế giới. Bài viết này phân tích sâu hơn những bước đột phá trong quá trình thể chế hóa, vai trò của các chủ thể trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, các kết quả đạt được, thách thức còn tồn tại và định hướng hoàn thiện chính sách giai đoạn tới.
PHÁP LUẬT TRONG KỶ NGUYÊN SỐ VỚI VẤN ĐỀ QUẢN TRỊ DỮ LIỆU, AN NINH VÀ QUYỀN RIÊNG TƯ
Sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số, trí tuệ nhân tạo và dữ liệu lớn đã tạo ra sự chuyển đổi sâu sắc trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Kỷ nguyên số mang lại nhưng lợi ích to lớn, thúc đẩy quá trình tự động hóa, tối ưu hóa sản xuất và quản lý, đồng thời tạo ra môi trường thông tin rộng mở với tốc độ lan truyền chưa từng có. Nhưng cũng đặt ra những thách thức pháp lý phức tạp, đặc biệt là trong quản trị dữ liệu, an ninh mạng và bảo vệ quyền riêng tư. Bài viết này phân tích những vấn đề đặt ra đối với pháp luật trong kỷ nguyên số, làm rõ nhu cầu xây dựng khung pháp lý toàn diện, cân bằng giữa đổi mới sáng tạo và bảo vệ quyền con người, đồng thời đưa ra một số định hướng phát triển pháp luật trong bối cảnh hiện nay.
ThS. Bùi Xuân Đông - Trường Cao đẳng Miền Nam
HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VIỆT NAM VỀ TRÁCH NHIỆM MỞ RỘNG CỦA NHÀ SẢN XUẤT (EPR) VÌ MỤC TIÊU PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG
Với mục tiêu phát triển kinh tế tuần hoàn và hội nhập quốc tế, Việt Nam đã chính thức triển khai “trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất, nhập khẩu” (EPR) được 5 năm, nhưng đến nay chưa mang lại hiệu quả mong muốn. Để hoàn thiện pháp luật về EPR vì mục tiêu phát triển bền vững, Việt Nam cần xây dựng nghị định riêng về EPR để tạo hành lang pháp lý chi tiết và khả thi, hoàn thiện cơ chế, chính sách khuyến khích mạnh mẽ phát triển ngành tái chế trong nước, và tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp về công nghệ, đào tạo, và tài chính. Cần khắc phục các hạn chế như: quy định chưa cụ thể, thiếu hướng dẫn chi tiết và hạ tầng xử lý chất thải còn lạc hậu để EPR thực sự hiệu quả, trở thành động lực cho kinh tế tuần hoàn… Bài viết này một mặt phân tích pháp luật Việt Nam hiện hành đã quy định tỷ lệ và quy cách tái chế bắt buộc, nhưng các quy định này vẫn còn thiếu nhiều nội dung và chưa phù hợp với thực tiễn, làm cản trở hiệu quả thực hiện EPR. Mặt khác, bài viết đưa ra những đề xuất nhằm cải tổ một cách toàn diện pháp luật và thiết chế EPR ở Việt Nam theo hướng quy định chi tiết về: các sản phẩm, bao bì thuộc diện EPR, cách thức thực hiện EPR theo nhóm sản phẩm, tinh gọn tổ chức bộ máy quản lý EPR.
LUẬT KHOA HỌC, CÔNG NGHỆ VÀ ĐỔI MỚI SÁNG TẠO ĐỊNH HÌNH CÁCH TIẾP CẬN HOÀN TOÀN MỚI CHO PHÁT TRIỂN QUỐC GIA THỜI KỲ HỘI NHẬP
Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo (ĐMST) ngày càng trở thành động lực cốt lõi của tăng trưởng ở hầu hết các nền kinh tế. Mô hình phát triển dựa vào tài nguyên, lao động giá rẻ và tăng trưởng theo chiều rộng đang dần chạm trần. Việt Nam, trong quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế tri thức, buộc phải tái định vị vai trò của tri thức, công nghệ và sáng tạo như một nguồn lực sản xuất mới… Tuy nhiên, hệ thống pháp luật hiện hành về khoa học và công nghệ vẫn còn mang nhiều đặc thù của mô hình quản lý hành chính - dự án, trong khi đổi mới sáng tạo đòi hỏi sự linh hoạt, chấp nhận rủi ro, cơ chế tài chính thông minh và hệ sinh thái mở. Các vướng mắc như thủ tục tài chính rườm rà, quy định khép kín, cơ chế đặt hàng chậm, định mức chi không phù hợp… đang kìm hãm tốc độ phát triển, cần được khắc phục sớm. Chính trong bối cảnh đó, Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo 2025 được kỳ vọng tạo ra cú chuyển hướng chiến lược thực sự.
HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VỀ TRÁCH NHIỆM GIẢI TRÌNH VÀ KIỂM SOÁT QUYỀN LỰC NHÀ NƯỚC
Xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam đòi hỏi việc kiểm soát quyền lực và bảo đảm trách nhiệm giải trình phải được coi là nguyên tắc vận hành cơ bản. Việc hoàn thiện pháp luật trong lĩnh vực này không chỉ góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước mà còn củng cố niềm tin của người dân vào bộ máy công quyền. Nhất là trong bối cảnh toàn cầu hóa và chuyển đổi số, yêu cầu minh bạch, giải trình và chịu trách nhiệm của bộ máy công quyền càng trở nên cấp thiết. Bài viết nhằm phân tích cơ sở lý luận, thực trạng pháp luật và đề xuất giải pháp hoàn thiện hệ thống pháp luật về trách nhiệm giải trình và kiểm soát quyền lực nhà nước hiện nay.
HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VỀ KHOA HỌC, CÔNG NGHỆ ĐỂ THÚC ĐẨY ĐỔI MỚI, SÁNG TẠO VÀ CHUYỂN ĐỔI SỐ QUỐC GIA
Phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang là yếu tố quyết định phát triển của các quốc gia; là điều kiện tiên quyết, thời cơ tốt nhất để nước ta phát triển giàu mạnh, hùng cường trong kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Nhận thức rõ tầm quan trọng đó, mới đây Quốc hội đã ban hành Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo mới (Luật số 93/2025/QH15). Mặc dù vậy, như các ý kiến nhận định tại Hội thảo “Đối thoại với các Bộ, cơ quan ngang Bộ, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh và hiệp hội, doanh nghiệp nhằm hoàn thiện pháp luật thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia” do Bộ Tư pháp tổ chức sáng 12/6/2025, cho đến nay, việc xây dựng, ban hành thể chế, chính sách vẫn còn những hạn chế, thách thức như: chất lượng sửa đổi, bổ sung các văn bản quy phạm pháp luật còn nhiều thách thức trong việc bảo đảm tháo gỡ hoàn toàn rào cản thể chế; sự phối hợp giữa các Bộ, cơ quan trong xây dựng luật còn chưa hiệu quả; số lượng văn bản, chính sách cần hoàn thiện còn lớn; các luật liên quan đến khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo,chuyển đổi số có nguy cơ thiếu liên thông, tương thích với Luật Ngân sách Nhà nước, Luật Đấu thầu, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, Luật Thuế thu nhập cá nhân,...Cho nên, vấn đề hoàn thiện pháp luật về khoa học, công nghệ để thúc đẩy đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia vẫn đang là yêu cầu cấp thiết hiện nay.